İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2022/606 K.2024/1855

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların İddia ve Savunmaları:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Olağanüstü Hal kapsamında yürürlüğe giren Kanan Hükmünde Kararnameler gereğince kapatılan ...

Üniversitesi için Miili Emlak Genel Müdürlüğü'nün 2016/1 sıra nolu Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnameleri Uyarınca Kapatılan Kurum ve Kuruluşlar Hakkında Yapılacak İş ve İşlemlere İlişkin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Genelgesi ve 371 sıra nolu Tebliği hükümleri gereğince oluşturulan İnceleme ve Değerlendirme Komisyonu tarafından 03.05.2017 tarih ve 2017-A-1767/1 sayılı raporun düzenlendiğini, raporda Murat Hüdavendigar Üniversitesi'nin tespit çalışmalarında ele geçen ve keşidecesi ... olan ... numaralı çekin tahsil edilerek kurumun malvarlığına dahil edilmesi için borçluya karşı Küçükçekmece ....

İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ilamsız icra takibi başlatıldığını, ancak borçlu tarafından 25/10/2019 tarihinde borca ve ferilerine haksız ve mesnetsiz itirazda bulunulduğunu, bu kapsamda ... numaralı çeke dayalı olarak keşideci ...'ya karşı başlatılmış olan icra takibine borçlu tarafından yapılar itiraz nedeniyle takibin durduğunu, itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu, sebepsiz zenginleşmeye neden olacağını belirterek, Küçükçekmece .... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyasına yapıları itirazın iptaline, takibin devamına ve haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararı:Mahkemece; Davanın KABULÜ ile; davalının Küçükçekmece... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasına itirazın iptali ile takibin aynı koşullarla devamına, -İİK'nin 67/2 maddesi gereğince 15.000,00-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.

İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Dava konusu çek yasal ibraz süresinde bankaya ibraz edilmeyen bu nedenle kambiyo vasfı bulunmayan bir çek olduğundan, çekin bankaya ibraz edilmemesi çekin lehdarı ile müvekkili arasında herhangi bir ticari ilişki olmamasına bağlı olarak lehdar tarafından işlem yapılmamış olmasından kaynaklandığını, lehdar görünen defter ve kayıtlarında müvekkili ile ilgili bir ticari ilişkinin olmadığını, mahkemece lehdar şirketin defter ve belgeleri üzerinde dava konusu çeke ilişkin bir alacağın olup olmadığı hususunda bir inceleme yapılmadığını, eksik inceleme ve değerlendirme ile hüküm kurulduğunu,

müvekkilinin kambiyo vasfı bulunmayan çek nedeniyle lehdar firmaya borçlu olmadığını, mahkeme bilirkişi inceleme yapmadan eksik inceleme ile karar verdiğini, dava konusu çeklerin bankaya ibraz süresinin geçtiği mahkeme kararı ile ortada olduğunu, çeklerin ibraz süresi geçtiğinde cayma hakkının bulunduğunu, davacı taraf dava konusu icra takibine dayanak çek ile ilgili alacaklı olduğu hususuna dair yazılı belge ve delillerini ibraz etmediğini, alacaklı olduğunu ispat edemediğini, davacının iddiasının soyut ve delilsiz olduğunu,

inkar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davacının %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe ve Sonuç:HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;Dava, İİK'nun 67.maddesi gereğince ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. İİK'nun 67.maddesi gereğince ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali davasında alacağın varlığını ispat yükü davacı takip alacaklısı üzerindedir. Küçükçekmece ...

İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasıyla, davacı tarafından davalıya karşı, ... Bankası A.Ş. ...Şubesine ait 30/10/2016 düzenleme tarihli 75.000,00-TL bedelli, keşidecisi davalı borçlu ..., lehtarı ... Eğitim ve Kültür Derneği olan, lehtarın cirosunun bulunduğu bir adet çeke dayalı olarak 16/10/2019 tarihinde takip başlatıldığı, takibin itiraz üzerine durduğu, davanın süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır.

6102 sayılı TTK.nun 796. ve 808. maddeleri gereğince; çekin yasal süresinde ödenmek üzere muhataba ibraz edilmesi zorunludur. Süresinde ibraz edilmiş olan çekin ödenmediğinin, aynı Kanunun 808/1-b maddesi gereğince; "muhatap tarafından, ibraz günü de gösterilmek suretiyle çekin üzerine yazılmış olan tarihli bir beyanla" belirlenmesi halinde, hamilin, cirantalar, keşideci ve diğer çek borçlularına karşı müracaat hakkının varlığından söz edilebilir.

Dosya kapsamına göre, davacının çek hamili olduğu ve keşideci olan davalıya karşı süresinde ibraz edilmemesi nedeniyle kambiyo vasfını yitiren çeke dayalı olarak ilamsız icra takibine giriştiği, süresinde ibraz edilmeyen çek nedeniyle hamil; cirantalar, düzenleyen ve diğer çek borçlularına karşı başvurma haklarını yitirmiş olup, çek zamanında bankaya ibraz edilmemiş olsa da, davalının keşideci sıfatıyla çek hamiline karşı sebepsiz zenginleştiği oranda sorumlu olduğu,

bu durumda müracaat hakkını yitiren hamilin alacağına kavuşabilmesi için süresi içerisinde TTK'nın 818. madde atfıyla çeklerde uygulanması gereken 732. maddesi gereğince sebepsiz zenginleşme hükümleri doğrultusunda keşideciden alacağını talep edebileceği, davacı hamil olduğundan taraflar arasında temel ilişki bulunmadığı, TTK 732/4. maddesine göre açılan böyle bir davada ispat yükünün, sebepsiz zenginleşmediğini iddia eden çek borçlusuna ait olduğu, somut uyuşmazlıkta davalının sebepsiz zenginleşmediğine ilişkin delil sunmadığı ve ispat külfetini yerine getirmediği bu nedenlerle davalının takibe itirazında haklı olmadığı,

davanın kabulü kararının dosya kapsamı ve hukuka uygun olduğu anlaşılmaktadır. Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

07/11/2024