İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2023/1882 K.2026/175

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 21.06.2022 tarihli hesap ekstresindeki faturalardan doğan bakiye alacağını tahsili için İstanbul Anadolu 20. İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını ancak davalının, itiraz ederek takibi durdurduğunu, davacının, tüm fikri ve sınai mülkiyet haklarına ve lisanslarına sahip olduğu muhasebe vb. "yazılımları" ürettiğini ve firmalara lisansladığını, davalının ise davacıya ait bu yazılımları pazarladığını ve 3. kişilerden elde ettiği gelirleri davacıya ödediğini, söz konusu borçta tarafların mutabık kaldığını ve defterlerine işlediği tutarlara ilişkin olduğunu, borçlunun yapmış olduğu ve bildirilen satış bedellerine ilişkin faturalandırma yapıldığını, ilgili faturaların her iki tarafın da ticari defterlerine işlendiğini,

davalının kısmen ödeme yaptığını ancak bakiye alacağın ödenmediğini beyan ederek, haksız itirazının iptali ve icra takibin devamına, haksız ve kötü niyetli itiraz sebebiyle alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket faturalarının ticari defterlerde kayıtlı olduğunu belirttiyse de faturaları kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın bahsi geçen faturalara dayalı hizmet içeriğini ispatlamasının gerektiğini, davalı şirketin davacı yana bahsedildiği şekilde herhangi bir borcu bulunmadığını beyan ederek, davanın reddine, davacı haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine giriştiğinden %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi 2022/544 E. 2023/425 K. sayılı, 06/06/2023 tarihli kararı ile.

"Dosya, bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek ve gerekli ihtaratlar yapılarak mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş; defter incelemesinde davacı yanın defterlerini hazır bulundurduğu, davalı yan ile iletişime geçildiği ve davalı yanın defterlerini, incelenmesi için bilirkişiye ibraz etmediği, bu hali ile HMK 222.madde uyarınca defter ibrazından kaçınmış sayılması gerektiği nazara alınarak,

19.03.2023 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, fatura ve ibraz edilen ticari defterler ışığında, davacı tarafça sunulan ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil teşkil ettiği, dava ve takip konusu alacağın davacının 2021 yılı 10 adet KDV dahil 442.657,86 TL tutarlı faturalarından oluştuğu, 8 adet 396.259,72 TL tutarlı faturaların davalı tarafından BA formu ile bildirimde bulunduğu,

BA formu ile bildirim yükümlüğü kaldırılmış olan 2 adet 46.398,14 TL tutarlı faturaların davalı şirkete e-fatura sistemi üzerinden "Temel Fatura" olarak düzenlendiği ve GİB portalı üzerinden davalı tarafa faturaların teslim edildiği, ilgili faturaların temel fatura senaryosu olarak düzenlenmiş olması sebebiyle davalı tarafın bu faturaları kabul/red işlemi uygulayamadığı, faturalar ile ilgili herhangi bir itirazı olması halinde ancak yasal süresi içerisinde iade faturası düzenlemek koşuluyla mutabakata varabileceği, ancak dosya kapsamında iş bu faturalara istinaden düzenlenmiş herhangi bir iade faturası sunulmadığı,

dava konusu cari hesap borcunun ödendiğine ilişkin de somut belge bulunmadığı hususları topluca değerlendirildiğinde, davacının davalından takip tarihi itibariyle 342.657,56 TL alacaklı olduğu, ayrıca, davalı tarafından davacı tarafa gönderilen 22.06.2022 tarihli "... ... A.Ş.

2021 Aralık Dönemi Cari Bakiye Mutabakatı" konu mailde 342.657,56 TL borcu bulunduğunu teyit ettiği, Mahkeme tarafından kısmen veya tamamen davacı lehine hüküm kurulması halinde, davacının 342.657,56 TL asıl alacağına takip tarihinden itibaren yıllık %9,75 ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği, tarafların BA-BS formlarının birbiri ile uyumlu olduğu rapor edilmiş olup, bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, davacı tarafça rapora karşı beyan dilekçesi sunulduğu,

davalı tarafça rapora karşı itirazda bulunulmasına rağmen, 06.06.2023 tarihli celsede açıkça ek rapor taleplerinin olmadığı yönünde beyanda bulunulduğu, bilirkişi raporunun bu yönleriyle gerekçeli, denetime elverişli ve hükme esas alınabilir nitelikte bulunması sebebiyle ek rapor alınması cihetine gidilmeyerek, taraflar arasındaki ticari alış verişe, usulün uygun tutulan davacı tarafın ticari defterlerine, birbirini doğrulayan BA-BS formlarına, itiraz edilmeyen faturalara bağlı olarak, davacı tarafça verilen hizmetin ispatlandığı, davacının davalı taraftan 342.657,86 TL alacağı bulunduğunun sabit olduğu,

her ne kadar davacı tarafça icra takibinde %15,75 oranında avans faiz talebinde bulunulmuş ise de, itibar edilen bilirkişi raporu ve 3095 sayılı yasa nazara alınarak asıl alacağa takip tarihinden yıllık %9,75 oranında ve değişen oranlarda ticari faiz talep edilebilmesinin mümkün olduğu tespitiyle beraber,

1-Davanın KABULÜ İLE, 2-Davalının İstanbul Anadolu 20. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE, toplam 342.657,86 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9,75 oranında ve değişen oranlarda ticari faiz uygulanmasına, 3-İİK 67/2. maddesi gereğince 342.657,86 TL asıl alacak üzerinden %20 oranında belirlenen 68.531,57 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine" karar vermiştir.

İSTİNAF

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece hatalı ve eksik olan bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, faturaların tek başına davacının kendi defterlerinde kayıtlı olması malın teslim edildiğinin kanıtı olmadığını, Yargıtay uygulaması ve doktrinde de fatura tek başına bir akit olmayıp akdin ifasını gösteren bir belge niteliğinde olduğunun yer aldığını, faturaya dayalı bir borcun varlığı herşeyden önce muteber bir temel borç ilişkisinin varlığı şartına bağlı olduğunu, davacı tarafın hizmetin verildiğini ispatlaması gerektiğini, davacının ispat yükü altında olduğunu,

faturanın düzenlenmesi ispat açısından yeterli olmadığını, müvekkili şirketin davacıya herhangi bir borcu olmadığını belirterek istinaf isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddi ile davacının haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine giriştiğinden %20’den az olmamak üzere davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

İSTİNAFA CEVAP

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafın istinafa dayanak olarak ileri sürdüğü iddiasının asılsız ve davayı uzatmaya yönelik olduğunu, mahkemenin kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek davalının istinaf isteminin reddi ile mahkeme kararının onanmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava. İstanbul Anadolu 20. İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesi tarafından davanın kabulüne karar verildiği, davalı vekili tarafından yukarıda yazılı sebeplerle faturanın defterlere kayıtlı olmasının tek başına hizmetin verildiği anlamına gelmeyeceğinden bahisle istinaf kanun yoluna başvurulduğu görülmüştür.

Dosyanın tetkikinde; taraflar arasında davacının fikri ve sınai mülkiyet haklarına ve lisanslarına sahip olduğunu ileri sürdüğü muhasebe vb. "yazılımları" ürettiği ve davalının ise bu yazılımları pazarlayarak 3. kişilerden elde ettiği gelirleri davacıya ödemesine dayalı ticari ilişki kapsamında faturalara dayalı alacağın ödenmediğinden bahisle davacı tarafça davalı aleyhine icra takibinin başlatıldığı, davalının itirazı üzerine icra takibinin durduğu, ilk derece mahkemesi tarafından mali bilirkişi marifeti ile inceleme yaptırıldığı, davacı yanın defterlerini hazır bulundurduğu,

davalı yan ile iletişime geçildiği ve davalı yanın defterlerini, incelenmesi için bilirkişiye ibraz etmediği, davacı tarafça sunulan ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil teşkil ettiği, dava ve takip konusu alacağın davacının 2021 yılı 10 adet KDV dahil 442.657,86 TL tutarlı faturalarından oluştuğu, 8 adet 396.259,72 TL tutarlı faturaların davalı tarafından BA formu ile bildirimde bulunduğu,

BA formu ile bildirim yükümlüğü kaldırılmış olan 2 adet 46.398,14 TL tutarlı faturaların davalı şirkete e-fatura sistemi üzerinden "Temel Fatura" olarak düzenlendiği ve GİB portalı üzerinden davalı tarafa faturaların teslim edildiği, ilgili faturaların temel fatura senaryosu olarak düzenlenmiş olması sebebiyle davalı tarafın bu faturaları kabul/red işlemi uygulayamadığı, faturalar ile ilgili herhangi bir itirazı olması halinde ancak yasal süresi içerisinde iade faturası düzenlemek koşuluyla mutabakata varabileceği, ancak dosya kapsamında işbu faturalara istinaden düzenlenmiş herhangi bir iade faturası sunulmadığı,

dava konusu cari hesap borcunun ödendiğine ilişkin de somut belge bulunmadığı, davacının davalından takip tarihi itibariyle 342.657,86 TL alacaklı olduğu, ayrıca davalı tarafından davacı tarafa gönderilen 22.06.2022 tarihli "... ... A.Ş. 2021 Aralık Dönemi Cari Bakiye Mutabakatı" konu mailde 342.657,86 TL borcu bulunduğunu teyit ettiği anlaşılmıştır.

HMK'nın 222. maddesi; "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için,

diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi gerekir... ( Ek cümle: 22/07/2020) " hükmünü içermekte olup tatbiki gereken usul düzenlemesi gereğince davalı tarafın ticari defterlerini ibraz etmemekle davacı defterlerindeki kayıtların davacı lehine delil teşkil ettiği,

davacı yanın anılı delilini hükümden düşürecek şekilde davalı yanca aksi yönde delil ibraz edilmediği gibi davalının BA/BS bildirimini gönderen Kozyatağı Vergi Müdürlüğünün cevabi yazısı içeriğindeki kayıtlarda davacı faturalarının BA/BS bildiriminin davalı tarafça yapıldığı anlaşılmıştır.

Mübrez bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli olarak hazırlamakla hükme esas alınmaya elverişli olduğu, ibraz edilen davacı ticari defterinde takibe konu alacak istemine dayalı faturaların kayıtlı olduğu, takip tarihi itibari ile ticari defter kayıtlarına göre 342.657,86-TL alacaklı göründüğü, BA formu ile bildirim yükümlüğü kaldırılmış olan 2 adet 46.398,14TL tutarlı faturaların davalı şirkete e-fatura sistemi üzerinden "Temel Fatura" olarak düzenlendiği ve GİB portalı üzerinden davalı tarafa faturaların teslim edildiği,

TTK'nın 21/2. maddesi kapsamında 8 günlük kanuni süre içerisinde fatura içeriklerine herhangi bir itirazın yöneltilmediği gibi davalı tarafın mükellefi olduğu vergi dairesinin göndermiş olduğu BA/BS formu bildiriminde de davacı faturalarının kayıtlı olduğu, davalı tarafından istinaf sebebi yapılmayarak itiraza uğramadığı görülen davacı tarafa iletilen 22.06.2022 tarihli "... ... A.Ş.

2021 Aralık Dönemi Cari Bakiye Mutabakatı" konu mailde 342.657,86 TL borcu bulunduğunu teyit ettiği tespit edilmekle fatura içeriklerinin kesinleştiği ve davacının sözleşme gereğince üstlendiği edimi yerine getirdiği sonuç ve kanaatine varılması gerekmiştir.

Dolayısıyla bu durumun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükü davalıya ait olup davalı tarafça aksi yönde yazılı herhangi bir delil ibraz edilmediği anlaşılmakla davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesi kararının isabetli olduğu saptanmıştır.

Tüm bu nedenlerle istinaf edenin sıfatı ile HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, yapılan inceleme neticesinde davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.