İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2025/1586 K.2026/57

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

TALEP DİLEKÇESİ

Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; Türk Ticaret Kanunu’nun 757. maddesi gereğince, yukarıda dökümü yapılan ... Bankası Beylikdüzü Beykop Şubesi 17.09.2025 tarihli, ... seri numaralı 620.000 TL bedelli çekin ödenmesine dair ödeme yasağı kararı verilmesini, yasağın muhataba bildiriminin yapılmasını ve yasağın bankaya bildirilmesi ile muhatabın yasağı bilerek ödeme yapmasının engellenmesini, mahkemece uygun teminatın takdir edilmesini ve ilan yapılmasını, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece 20/10/2025 tarihli ara karar ile;"Somut olayda; ihtiyati tedbir olarak ödeme yasağı talep eden tarafça aleyhine ihtiyati tedbir talep edilen taraf lehine ...

Bankası Beylikdüzü Beykop Şubesi ... seri numaralı 17.09.2025 keşide tarihli 620.000 TL bedelli çek keşide edilerek teslim edildiği, ihtiyati tedbir talep edenin çekin karşılığı olan malzemelerin kendilerine teslim edilmediğini iddia ettiği, HMK 389 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesi için talebin tam ispatına gerek bulunmayıp yaklaşık olarak ispat edilmesinin yeterli olduğu,

mahkememizce varılan kanaate göre sunulan tüm belgelerden ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi hususunda yaklaşık ispat şartlarının oluştuğu, talep edenin doğabilecek ve ileride telafisi imkansız zararının olmaması adına aleyhine tedbir talep edilen yönünden talebin kabulüne karar verilmesi gerektiği, ancak çekin bir ödeme aracı olması ve illetten mücerret olması sebebiyle ödeme yasağının yalnızca aleyhine ihtiyati tedbir talep edilen yönünden verilmesi gerektiği,

talebe konu çekin niteliği itibariyle bir ödeme aracı olarak kabul edilen ve yasa gereği ciro kabiliyetini de haiz olması nedeniyle talep/dava dilekçesinde hasım/taraf olarak gösterilmemiş olan 3. kişilerin işbu çekten kaynaklı kambiyo hukukuna ilişkin haklarını etkileyecek şekilde HMK 389.vd. ve İİK 72/2 maddesi gereğince sözkonusu ihtiyati tedbir kararının verilmesinin usul ve yasal olarak mümkün olmaması nedeniyle üçüncü kişileri bağlayıcı şekilde çeke ödeme yasağı konulmasının dava dışı kimselerin haklarına halel getirebileceğinden bu talebin reddi gerektiği,

yaklaşık ispat şartları oluşmakla ve aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilen tarafın da ileride doğabilecek muhtemel zararlarının teminatı olmak üzere açıklanan nedenlerle uyuşmazlık konusu çek bedeli toplamının % 15'i oranında teminat mukabili Bakırköy 1.ATM 2025/355 D.İş sayılı dosyası üzerinden verilen tedbir kararının devamına " karar verilmiştir.

İSTİNAF

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hukuka uygun bir ciro silsilesiyle devraldığı 620.000 TL bedelli çekin meşru ve yetkili hamili olduğunu, karşı tarafın herhangi bir somut delil sunmaksızın ve yaklaşık ispat kuralını yerine getirmeksizin aldığı ödemeden men yasağının hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın kötü niyetli hareket ederek ticari borçtan kaçınmak amacıyla yargı yolunu kötüye kullandığını, yerel mahkemece hükmedilen %15’lik teminat miktarının çok düşük olup müvekkilinin olası zararlarını karşılamaktan uzak kaldığını, bu durumun mülkiyet hakkı ve silahların eşitliği ilkesini ihlal ettiğini belirterek,

usul ve yasaya aykırı olan ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, aksi halde teminatın çek bedelinin tamamı oranına çıkarılmasını ve istinaf taleplerinin kabulünü talep etmiştir.Davacı istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava. İİK'nın 72. maddesi kapsamında, korkutma sureti ile irade bozukluğu iddiasına dayalı olarak çek yönünden menfi tespit istemine ilişkindir.

Dosyanın tetkikinde; dava dilekçesi kapsamında davacı tarafın, ... seri nolu, 17.09.2025 tarihli, 620.000TL bedelli ve lehtarı Ltd. Şti. olan çekin tehdit yoluyla alındığını, rızası hilafında çekin zorla imzalatıldığını, olayın hemen ardından Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı 2025/53978 soruşturma nolu dosyasıyla şikayette bulunulduğunu, öncelikli olarak teminatsız aksi halde teminat karşılığında dava konusu çek için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiği,

ilk derece mahkemesinin 20/10/2025 tarihli ara kararı ile yaklaşık ispat şartları oluşmakla uyuşmazlık konusu çek bedeli toplamının % 15'i oranında teminat mukabili Bakırköy 1.ATM 2025/355 D.İş sayılı dosyası üzerinden verilen tedbir kararının devamına ilişkin olarak ihtiyati tedbir talebini kabul ettiği ve istinaf kanun yolu açık şekilde karar verdiği, davalı vekilinin itirazlarını içerir istinaf dilekçesi kapsamında dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

İhtiyati tedbir kararına itiraz HMK'nın 394. maddesinde düzenlenmiş olup buna göre karşı taraf dinlenmeden verilmiş olan ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilmesi mümkündür.

İhtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı taraf hazır bulunuyorsa, tedbirin uygulanmasından itibaren; hazır bulunmuyorsa tedbirin uygulanmasına ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren bir hafta içinde, ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak kararı veren mahkemeye itiraz edilebilir. İtiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden, itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazının dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır.

Mahkeme, ilgilileri dinlemek üzere davet eder, gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yaparak kararını verir. İtiraz üzerine mahkeme, tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. İtiraz hakkında verilen karara karşı, kanun yoluna başvurulabilir. Bu başvuru öncelikle incelenir ve kesin olarak karara bağlanır. Kanun yoluna başvurulmuş olması, tedbirin uygulanmasını durdurmaz.

İhtiyati tedbir talebinin reddi halinde ise ihtiyati tedbir isteyen tarafça doğrudan istinaf yoluna başvurulabilir.HMK’nın 341/1-b maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebinin kabulü halinde itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf kanun yolu açık olduğundan, ilk derece mahkemesi tarafından, davalı vekilinin itiraz dilekçesi üzerine HMK'nın 394. maddesi uyarınca itirazın değerlendirilmesi amacıyla tarafların duruşmaya davet edilmesi, gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yapılarak itiraz sebepleri konusunda bir karar verilmesi ve itiraz üzerine verilecek bu kararın taraflara tebliğ edilmesi,

taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulması halinde dosyanın istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmesi gerekirken, ihtiyati tedbirin kabulüne ilişkin ara karara yönelik doğrudan istinaf kanun yoluna başvurulması usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle; istinaf başvuru dilekçesinin itiraz mahiyetinde kabulü ile Bakırköy 1.ATM'nin 2025/355 D.İş esas sayılı dosyası eksiksiz olarak celp edilerek itirazın süresinde olup olmadığının da denetlenmesi sureti ile değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmakla, bu kapsamda henüz ilk derece mahkeme kararının istinaf incelemesi mümkün olmadığından davalı vekilinin başvurusunun HMK'nın 352. maddesi gereğince usulden reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.