İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2025/843 K.2025/1026

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların İddia ve Savunmaları: İhtiyati haciz isteyen vekili dava dilekçesinde özetle.

Dilekçenin ekinde sunulan 10/02/2025 keşide tarihli, 10/02/2025 ibraz tarihli, 360.000,00TL 'lik takibe konu çekin ödenmediğini, vadesi gelen ve herhangi bir rehinle de teminat altına alınmamış olan alacak açısından ihtiyati haciz şartlarının gerçekleştiğini, borçluların mal kaçırma ihtimali bulunduğundan ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesi 2025/387 D.İş, 2025/380 D.İş Karar sayılı kararı ile.

"Yukarıda hüviyeti yazılı alacaklının borçlulardan alacağı olan ( 360.000,00-TL)'nin tahsilinin ifasını temin bakımından, vaki isteği İ.İ.K.'nun 257.maddesi 1.fıkrasına uygun bulunduğundan borçlunun/borçluların ve üçüncü şahısların muhtemel zarar ve ziyanlarına karşı %15 oranında (54.000,00-TL) teminat yatırılması suretiyle tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, borçlunun/borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının borca yeter miktarının İcra İflas Kanunu'nda gösterilen muayyen tahditler dairesinde ihtiyaten haczine," karar verilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili itiraz dilekçesi ile. Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen müvekkili şirketinin adresinin Bağcılar/İstanbul olduğunu, Bakırköy Adliyesine bağlı olmasına rağmen ihtiyati haciz davası yetkisiz yer olan İstanbul Mahkemesinde açıldığını, söz konusu çekteki imzanın müvekkile ait olmadığını, müvekkilli şirket yönünden aleyhine başlatılan İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı ve İstanbul ...

İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyalarında da takibe, imzaya, yetkiye, borca ve ferilerine itirazların yapıldığını, davacı ile herhangi bir ticari ilişkinin olmadığını, yetki itirazının kabulünü ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden ...

Danışmanlık Limited Şirketi vekili itiraz dilekçesi ile;Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen müvekkili şirketinin adresinin Merkez/Kırklareli olduğunu, Kırklareli mahkemelerince incelenmesi ve karara bağlanması gerektiğini, söz konusu çekteki imzanın müvekkile ait olmadığını, müvekkilli şirket yönünden aleyhine başlatılan İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı ve İstanbul ... İcra Dairesinin ...

Esas sayılı dosyalarında da takibe, imzaya, yetkiye, borca ve ferilerine itirazların yapıldığını davacı ile herhangi bir ticari ilişkinin olmadığını, yetki itirazının kabulünü ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi 26/03/2025 tarih, 2025/387 D.İş, 2025/380 D.İş Karar sayılı Ek kararı ile.

İİK'nın 265/1 maddesinde ihtiyati hacze itiraz düzenlenmiş olup, itiraz sebepleri mahkemenin yetkisine, teminata ve ihtiyati haczin sebebine ilişkin olarak sınırlandırılmıştır.

Somut olayda, itiraz eden tarafından borca itiraz ile ihtiyati haczin kaldırılması talep edilmiş olup, itiraza konu hususların İİK 265. maddesinde açıklanan tahdidi itiraz sebepleri arasında yer almadığı, itiraz eden vekilinin borca yönelik itirazlarının yargılamayı gerektirdiği ve dosyanın mahiyeti gereği de esas yönünden yargılama yapmanın mümkün olmadığı gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesi gerekmiş ve "-İhtiyati hacze itiraz eden karşı tarafların;

ihtiyati haciz kararına yetki ve sair yönden yapmış olduğu itirazlarının REDDİNE, -İhtiyati hacze itiraz edenler tarafından itiraz yargılamasında yapmış oldukları davetiye masrafının üzerlerinde BIRAKILMASINA," karar verilmiştir.

İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Aleyhine ihtiyati haciz talep edilen ... Ltd. Şti. ve ... Ltd.

Şti. vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, istinaf dilekçesinde özetle; müvekkillerinin borcu olmadığı halde hakkında ihtiyati haciz kararı aldırıldığını akabinde icra takibi başlatıldığını, takip konusu çek üzerindeki kaşe, imza ve parafın müvekkiline ait olmadığını, müvekkili şirketin bilgisi dışında atıldığını, müvekkili aleyhine ihtiyati haciz talep edilen işbu dosyaya, icra takibine, ferilerine itiraz ettiklerini, imzaya itirazları bulunduğunu, söz konusu evrak üzerindeki imzanın müvekkiline ait olmadığını, dolayısıyla müvekkili şirket aleyhine bir borcun söz konusu olmadığını,

müvekkilinin davalı şirket ile arasında herhangi bir ticari ilişki, şahsı ilişki, alacak verecek durumu bulunmadığını, çekteki borca da açıkça itiraz ettiklerini, müvekkilinin kesinlikle alacaklı olduğunu iddia eden şirkete herhangi bir borcu olmadığını, çekteki yazı ve imzaların müvekkilinin yazı ve imzası taklit edilerek el yordamıyla doldurulduğunu, müvekkilinin adresi belli olup herhangi bir kaçma veya mal kaçırma şüphesi olmadığını, ihtiyati haczin şartları sağlanmadığından mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, icra takibi ve ihtiyati haciz davasının yetkisiz yerde açıldığını,

tüm bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe ve Sonuç: HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede; Talep vadesinde ödenmeyen çek nedeniyle ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İhtiyati haciz isteyen vekili dilekçesi ile; ... Gaziosmanpaşa /İstanbul şubesine ait keşide yeri İstanbul olan “10.02.2025 keşide tarihli , 360.000,00 TL tutarlı, 1476123 seri nolu çeke ve faktoring sözleşmesine dayanarak alacağın temini için İİK 257 vd. Maddeleri uyarınca ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, 20/02/2025 tarihli ve 2025/387 D.İş Esas ve 2025/380 D.

İş Karar sayılı kararı ile, %15 teminat karşılığında talebin kabulüne karar verilmiş, ihtiyati haciz kararına karşı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ... Limited Şirketi ve ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından yetkisizlik, imza inkârı, borç ilişkisi yokluğu sebepleri ile ayrı ayrı itiraz edilmiş, itiraz üzerine mahkemece, 29/04/2025 tarihli ek kararı ile; itirazın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı ...

İnşaat Hayvancılık Ve Danışmanlık Limited Şirketi ve ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Maddenin birinci fıkrasına göre ihtiyati haciz isteyebilmek için, alacağın kural olarak vadesinin gelmiş olması gerekir.

Vadesi gelmiş borçlar için ihtiyati haciz istenebilmesinin diğer bir şartı ise alacak rehin ile temin edilmemiş olmalıdır. Yukarıda belirtilen şartların bulunması halinde, vadesi gelmiş bir borcun alacaklısı başka bir şart aranmaksızın ihtiyati haciz isteme hakkına sahiptir.

İhtiyati hacze itiraz ise İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; madde hükmüne göre "borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı;.. itiraz edebilir.

Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder." İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesi mümkün değildir.

İİK’nın 258/1. maddesinde, ihtiyati hacizde yetkili mahkeme konusunda aynı kanunun 50. maddesine atıf yapıldığından, İİK.’nun 50. maddesinde ise ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesinde, HMK’nun yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanacağı belirtilerek HMK'ya atıfta bulunulmuştur. HMK nun 7/1. maddesine göre, davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

Bu durumda, çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yeri veya ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunulabilir. Mahkemenin yetkisine itiraz, ihtiyati hacze itiraz nedenlerinden olup, İİK'nun 265.maddesinde düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak, talep eden tarafça ihtiyati haciz talebinin dayanağı olarak, faktoring sözleşmesi, ve çekin delil olarak ibraz edildiği, ... bank Gaziosmanpaşa /İstanbul şubesine ait keşide yeri İstanbul olan “10.02.2025 keşide tarihli , 360.000,00 TL tutarlı, 1476123 seri nolu çekin keşideci ... Şirketi tarafından ...

Şirketi lehine düzenlendiği, yasal unsurlara havi olduğu, çekin sırasıyla lehtar ..., ... , ... ve ... tarafından ciro edildiği, alacaklı ... tarafından ibrazında tedbir kararı nedeniyle çekin karşılığının ödenmediği , alacaklının keşide yeri mahkemesinden ihtiyati haciz talebinde bulunduğu görülmektedir. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1.madde hükmü uygulanamaz.

Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu yoktur.

Dolayısıyla çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı yoktur.

Somut olayda, ihtiyati haciz talebine konu çekin keşide yerinin İstanbul olduğu, yukarıda yer verilen yetkiye ilişkin seçimlik yerlerden keşide yerinin İstanbul adliyesi yargı sınırları içerisinde bulunması nedeniyle kararı veren mahkemenin yetkili mahkeme olduğu , diğer itiraz sebeplerinin ise İİK'nın 265/1 maddesinde sınırlı olarak sayılan "mahkemenin yetkisine, teminata ve ihtiyati haczin sebebine" şeklindeki itiraz nedenlerinden olmadığı, borca ve imzaya itirazların yargılamayı gerektirdiği anlaşıldığından mahkemece itirazın reddine dair verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, istinaf talebinin reddi gerektiği anlaşılmıştır.

Borçlular ... Danışmanlık Limited Şirketi ve ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.