İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2023/236 K.2025/1234

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353 ncü maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ... ... ...'a ait "Maden Mah. Ertuğrul Sok. ... Sitesi D10-A Blok ... Sarıyer, İstanbul" adresinde yer alan taşınmazı ve diğer davalı ...

Konut Yapı Kooperatifi uhdesinde bu taşınmaza ilişkin olarak bulunan kooperatif hissesini satın almak üzere ...ile anlaştığını, taraflar arasındaki anlaşma doğrultusunda taşınmaz için 1.050.000,00 TL, kooperatif hissesi için 600.000,00 TL bedel öngörüldüğünü, nitekim anlaşma doğrultusunda bu bedellerin toplam 1.650.000,00 TL olarak satıcıların yönlendirmesi üzerine ... ... ...'a ve oğlu ... ...'a ait banka hesaplarına, 15.000,00 TL aracılık bedeli ise satışa aracılık eden ...'a ait banka hesabına ödendiğini, müvekkilinin satış ve devir bedellerini ödemesi ile yine anlaşıldığı üzere tapu müdürlüğüne gidilerek taşınmazın devri yapıldığını,

müvekkil adına tapu senedi oluşturulduğunu, kooperatif hissesinin devri için davalı kooperatif yönetiminin uygun olacağı başka bir gün belirlenip buluşulmasına karar verilmesine rağmen davalı ... ... ...'in müvekkilinin sürekli hatırlatma ve taleplerine karşın kooperatif hissesini müvekkile devretmekten kaçındığını, kooperatif yetkililerinin hisse devrinin tek tarafın başvurusuyla mümkün olmadığını ifade ettiğini, davalının kooperatif hissesini yapılan ödemelerden ayrı 150.000,00 TL daha ödenmemesi halinde devretmeyeceğini açıkça ifade ettiğini, müvekkilince davalılara gönderilen ihtarnamelerin de yanıtsız kaldığını,

kooperatif uhdesindeki ortaklık payının müvekkiline devretmekten haksız ve hukuka aykırı şekilde kaçındıklarını, üstelik tüm bu süre boyunca kooperatif üyeliğinden doğan sorumluluklar, müvekkil tarafından yerine getirildiğini, devirden kaçınan ... ... ... fiilen kooperatif üyeliğini terk ettiğini beyanla müvekkilinin işbu davaya konu olan kooperatif hissesinin sahibi olarak ...

Konut Yapı Kooperatifi üyesi olduğunun tespit edilmesine, müvekkilinin kooperatif üyesi olduğuna kanaat getirilmezse 600.000,00 TL devir bedelinin dayanaksız ve konusuz kalmış olduğunun tespit edilmesine, faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkile ödenmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin maliki bulunduğu ... Yapı Kooperatifi tarafından yapılan ve bireysel tapulu olarak üyeler adına tescil edilen ...

Sitesi, D10 A Blok No:28 Sarıyer adresinde bulunan ve tapuda Sarıyer, Maden mah. ... ada 1 parselde kayıtlı kat mülkiyeti tesis edilmiş tripleks villa tarzında taşınmazı 23.06.2020 tarihinde 1,050,000 TL bedelle davacıya sattığını, davacı satış bedelini ödediğini, müvekkilinin tapuyu davacı adına ferağ ettiğini, tapudaki resmi senette belirtildiği üzere sadece tapu üzerinden görülen hak ve mükellefiyetlerin kabul ve taahhüt ederek bu satış işleminin gerçekleştirildiğini, taşınmaz satışından kooperatif üyeliğinin devrinin söz konusu olmayacağını, satış ile devir arasında illiyet bağının kurulması mümkün olmadığını,

müvekkiline davacı tarafından satış bedeli dışında herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilince davacı ya taşınmaz satışı dışında herhangi bir taahhütte bulunulmadığını, davacının beyanlarının gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.Davalı ... ... Yapı Kooperatifi cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, mahkememizde açılan iş bu davada davacı ... ... ... tarafından, davalı Nuran ... ...'a ait diğer davalı kooperatif uhdesinde bulunan "Maden Mah. Ertuğrul Sok. ...

Sitesi D10-A Blok No:28 Sarıyer/İstanbul adresinde bulunan, "İstanbul Sarıyer Maden Mah. ... ada, 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapılan 2/84 arsa paylı D Blok, .. kat ve 10A nolu tribleks mesken niteliğindeki bağımsız bölüm (villa) niteliğindeki taşınmazı davacı ile davalı Nuran ... ... arasında yapılan sözleşme hükümlerine göre satın alması nedeniyle davalı kooperatifin üyesi olduğunun tespiti talep ve dava edildiği,

Mahkememiz tarafından dosya içerisine celp edilen "İstanbul Sarıyer Maden Mah. ... ada, 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapılan 2/84 arsa paylı D Blok, ...kat ve 10A nolu tribleks mesken niteliğindeki bağımsız bölümün davalı Nuran ... ...'a ait iken 23/06/2020 gün ve 7175 yevmiye nolu satış işlemi ile davacı ... ... ...'a tapuda satış suretiyle devir ve temlik edildiği ve taşınmaz üzerine ... A.Ş.

Tarafından aynı günlü 2.000.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiği, davacının beyanında geçen taşınmaz satış bedelinin davalı Nuran ... ... ve davalının oğlu olduğu anlaşılan ... ... banka hesaplarına havale edilmek suretiyle 1.650.000,00 olarak ödendiği, dosyadaki dekont örnekleriyle sabit olduğu, Mahkememizde açılan iş bu davada; davacının terditli talebi olup, öncelikle kooperatif üyesi olduğunun tespiti, mümkün olmadığında bedelin tahsili talep edildiği, Mahkemece hataen bedel tahsili yönünden, mahkememizce yapılan tefrik ve görevsizlik kararı verildiği,

İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesinin 2022/1006-1156 sayılı ve 13/10/2022 günlü kararıyla, her iki davanın birlikte görülebileceği belirtilerek mahkememiz kararı kaldırıldığı, Ancak iş bu karardan önce mahkememiz asıl talep yönünden davanın kabulüne ilişkin verilecek kararı, tefrik edilen bedelin tahsiline ilişkin davanın sonucunun etkili olmayacağı, tam tersine mahkememizce üyeliğin tespitine ilişkin talebin reddi halinde, bedelin iadesi talebinin değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla,

görevsizlik kararının sonucu beklenmeksizin dosyadaki delillerin davanın kabulüne ilişkin olması nedeniyle yargılamanın uzamaması bakımından davacının üyeliğinin tespiti talebi yönünden dosya incelenerek ve mahkememizce değerlendirildiği,

Mahkememizce davacının kooperatif üyeliği yönünden, esasen davalı kooperatif davaya cevap vermemiş, davacı yanın yaptığı başvuruyu eski üyeliği devreden davalı ... ... ... kooperatife bildirmemesi ve gelip kooperatifte üyeliğin davacı yana devrettiğine dair beyanda bulunmaması sebebiyle davacıyı kooperatife üye olarak kabul ve kayıt edemediklerini, esasen kendilerine husumet yöneltilmesinin doğru olmadığını beyan ettiği, davacı ile davalı Nuran ... ... arasındaki uyuşmazlık, dava konusu üyelik hakkının karşılığında, kendisine davalı kooperatife intikal eden Sarıyer ...

Sitesi, D10-A Blok 28 numaralı taşınmazı tapu kaydını, tapu kaydında görülen hak ve mükellefiyetlerle birlikte devir ettiğini beyan ve kabul etmekte ancak kooperatif üyeliğini bu devirle bağlantılı olmadığını, kooperatifçe yapılmış ve müstakilen tapuya tescil edilmiş, kat mülkiyeti tesis edilmiş taşınmazda taşınmazın satışında kooperatif üyeliğinin de bu satışla birlikte davacıya geçmeyeceğini, bu nedenle kooperatif üyeliğinin devri ile tapuda yapılan satış arasında bağ kurulamayacağının belirtilerek,

kooperatif üyeliği için ayrıca bir bedel ödenmediğini ve kooperatif üyeliğini de bu nedenle devretmediğini belirttiğinden taraflar arasındaki uyuşmazlık tapudaki devir ile birlikte kooperatif üyeliğinin de davacıya geçip geçmediği noktasında toplandığı,

davalı kooperatifin dava konusu yukarıda bilgileri işlenen satışa konu villada bulunduğu sitenin sahibi ve kooperatif üyelerine iş bu parseldeki bütün bağımsız bölümlerin inşaatını yapılması suretiyle sonrasında ferdileşme sonucunda dava konusu taşınmazın davalı Nuran ... ...'a kooperatiften intikal ettiği, ferdileşme ile birlikte esasen kooperatif üyeliği hakkının karşılığının dava konusu davacıya davalı iş bu üye tarafından devredilen taşınmaz olduğu, davalının kooperatife başka üyeliği bulunduğu iddia ve buna ilişkin herhangi bir delil dosyaya sunulmadığı,

davacının taşınmaz için 1.050.000,00 TL ve yine 600.000,00 TL kooperatif hissesi için ödeme yaptığına ilişkin iddiası dosyadaki mevcut para dekontları ve aracıya ödenen ödeme dekontu ile sabit olup, mahkememizce üyelik ile taşınmaz devri arasında sıkı sıkıya bağlı olan ve taşınmazın devri ile birlikte kooperatif üyeliği için de ödeme yapıldığı,

davacı tarafından sunulan dekont ve ödeme belgeleriyle belgelendirilmiş olması karşısında üyelikten kaynaklanan hakların davacıya geçtiğinin kabulü gerektiği, davacı tarafından kooperatife başka bir üyeliğin varlığı ve kooperatifte böyle bir üyelikle ilgili herhangi bir bilgi ve belge dosyaya sunulmadığı, davalı üyenin kooperatif üyeliği karşısında aldığı taşınmazı davacıya tapuda devretmesine rağmen üyelik devrinin gerçekleştirmemesi TMK'nın 2. maddesindeki iyi niyet kurallarına aykırı olup, mahkemece iş bu davalının iyi niyet kurallarına aykırı kötüniyet davranışını hukuken koruması mümkün olmayacağı kanaatine varıldığı,

kaldı ki dosya içerisine celp edilen ana sözleşmenin 17. maddesinde ortaklık yazılı şekilde "yönetim kuruluna bildirmek suretiyle 10. maddedeki ortaklık şartlarını taşıyan kişilere devredilebilir. Yönetim kurulu bu şekilde ortaklığı devrelan kişiyi ortaklığı kabulden kaçınamaz, devir halinde eski ortağın kooperatife karşı tüm hak ve yükümlülükleri yeni ortağa geçer.

Bu devir sebebiyle taraflarca ayrıca bir ödeme talebinde bulunamaz. " şeklinde düzenlemeyi içermekte olup buradaki yazılı bildirimin kimin tarafından yapılacağı açık olmadığı gibi, özellikle olaydaki gibi kooperatif ortaklığı, kooperatif tarafından yapılan ferdileşme sonucu, üyelik karşılığı gayrimenkule dönüşmesi halinde artık kooperatife bildirim yapılmasının kurucu değil, şekli bir işlemden ibaret olduğu, kooperatifin üyeliği karşısında alınan gayrimenkulü devreden üyenin bu aşamadan sonra kooperatif üyeliğinin kendisine ait olduğunu ileri sürmesinin TMK 2 ve 3. maddesi gereğince korunması mümkün olmadığı,

mahkememizce benimsenerek inşaat kooperatiflerinde ferdileşme sonrasındaki taşınmaz devrini üyelik ilişkisinin kurulması yönünden yeterli olacağı gerekçesiyle Davanın KABULÜ ile, Davacının davalı kooperatif de, diğer davalı Nuran ... ... kooperatif üyeliğinden kaynaklanan ve devir eden davalı üye ferdileşme nedeniyle tescil edilen bağımsız bölümün davacı adına tapuda devir ve tescil edildiği ve bedellerin dosyaya yansıyan ödemelerle ödenmiş olduğu anlaşılmakla, davacının davalı kooperatifin üyesi olduğunun TESPİTİNE,

Fazlaya ilişkin terditli taleplerin dosyadan tefrik edildiği ve mahkememizin 2021/474 esas sayılı dosyasına kaydedildiği ve sonradan görevsizlik kararı verilmiş olup istinaf aşamasında olduğu görülmekte iş bu dosyadan iş bu talepler hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...vekili istinaf dilekçesinde; davacının taşınmazı kooperatif üyeliğinden bağımsız olarak tapuda resmi satışla satın aldığını, satışa konu taşınmazın ferdileşerek bağımsız tapuya dönüştürüldüğünü kendi başına alınır satılır hale geldiğini, davacının kooperatif üyeliğinin de ayrıca satış gerektirdiği konusunda bilgi sahibi olduğunu bunu da dava dilekçesinde açıkça ikrar ettiğini, davacının müvekkili ile kooperatif üyeliğinin devri konusunda anlaşarak 600.000,00 TL ödediğini iddia ettiği, eğer bir anlaşma var ise bunun ispat edilmesi gerektiğini, davacı bu anlaşmaya istinaden ödemeyi davalı müvekkilinin oğluna yaptığını iddia ettiğini,

bunu da banka havalesi yoluyla yaptığını belirttiğini, söz konusu banka dekontu incelendiğinde ödemenin borca karşılık olarak yapıldığı görüldüğünü, kooperatif üyeliğinin devrinin ne şekilde yapılacağının davalı kooperatif anasözleşmesinde, kanunda ve Yüksek Mahkemelerce oluşturulan içtihatlarda açıkça belirtildiğini, bu kapsamda kooperatif hissesinin devredilebilmesi için mahkeme kararının aksine, devreden ve devralan tarafların birlikte yazılı başvuru yapmaları gerektiğini, tüm şartlar oluşmuş olsa bile ilgili kooperatife başvuru yapıldığında kooperatifin bu başvuruyu kabul mecburiyetinin dahi bulunmadığını,

başvurunun yapılması ve kabulün üyelikte şekli bir işlem değil, kurucu bir unsur olduğunu, taraflarınca kooperatif üyeliğininde devredildiğine ilişkin hiçbir beyan ve belge bulunmamasına rağmen varsayım üzerinden bu sonucu çıkarmanın hukukilikten uzak olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.Davalı ... ...

Yapı Kooperatifi vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu uyuşmazlığın taraflar arasında kooperatif hissesinin devredilip devredilmediğine ilişkin olduğunu, davacı ile diğer davalı arasında yapılan anlaşmanın geçerliliğine ilişkin bir uyuşmazlık bulunmakta olup söz konusu davada müvekkili kooperatif hakkında pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, kooperatif anasözleşmesinin 17. maddesi uyarınca kooperatif hissesinin devredilebilmesi için mahkeme kararının aksine devreden ve devralan tarafların birlikte yazılı başvuru yapmaları gerektiğini,

taşınmazın ferdi mülkiyette iken diğer davalı tarafından satılarak devredildiğini, bu hususta müvekkili kooperatifin söz konusu satış işlemine herhangi bir dahilinin bulunmadığını, kooperatif ortaklığının devrine ilişkin yazılı bir sözleşme bulunmadığını, müvekkili kooperatifin üyeliğe kabul veya redde ilişkin herhangi bir takdir yetkisi bulunmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyeliğinin tespiti istemine ilişkindir.Dava dilekçesinde kooperatif üyesi olduğunun tespiti talebinin mümkün olmadığında 600.000,00 TL bedelin davalıdan tahsilinin terditli talep edildiği, 02.07.2021 tarihli ön inceleme duruşmasının 1 nolu ara karar gereği terditli tali talep yönünden dosyanın tefrik edilerek İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/474 E. sırasına kaydının yapıldığı, 05/07/2021 tarihli 2021/510 K. sayılı karar ile İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verildiği,

karara karşı davacı vekilince yapılan istinaf başvurusu nedeniyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 13/10/2022 Tarihli 2022/1006 E. 2022/1156 K. sayılı kararı ile"davacı, hem kooperatif üyeliğinin tespitini olmadığı taktirde davalı ...'a ödediği bedelin tahsilini talep ettiği, kooperatif üyeliğinin tespiti talebinde davalı gerçek kişi ile davalı kooperatifin yasal hasım oldukları, dolayısı ile talepler arasında hukuki ve ekonomik bağlantı bulunduğu,

bu asıl talep yönünden karar verildikten sonra feri nitelikteki alacağın değerlendirilmesi gerektiği, bu gerekçe ile mahkemece verilen tefrik ve görevsizlik kararının yerinde olmadığı.." gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/715 E. sırasına kaydının yapıldığı, dosyanın derdest olup iş bu davanın neticesinin beklediği anlaşılmıştır.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 26.04.2023 tarih ve 2022/6-1053 E., 2023/355 K. sayılı ilamı:" Kooperatif, 1163 sayılı Kanun'un 1 inci maddesinde.

“Tüzel kişiliği haiz olmak üzere ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını işgücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklar” şeklinde tanımlanmıştır.

Öte yandan Türk Hukuk Lûgatında da kooperatifin 1163 sayılı Kanun’da düzenlenen tanımı aynen muhafaza edilmiştir (Türk Hukuk Lûgatı, Türk Hukuk Kurumu, Cilt I, Ankara 2021, s. 712).Kooperatiflerde ortaklık sıfatının kazanılması beş hâlde söz konusu olabilir. İlk olarak kooperatifin kuruluşunda kurucu ortaklar, kuruluşun gerçekleşmesiyle ortak sıfatını aslen kazanırlar.

Daha sonraki evrede ise giriş talebinin kabulü yoluyla veya payın bir başkası tarafından devir alınmasının yönetim kurulu tarafından kabulüyle ortaklık gerçekleşir. Bir diğer ihtimal olarak ortaklığın taşınmaz mülkiyetine veya bir teşebbüsün işletilmesine bağlandığı durumlarda, taşınmazın veya işletmenin devir alınması hâlinde ortaklık sıfatı kazanılır. Son olarak ise ana sözleşmede hüküm bulunması durumunda miras ile kooperatif paydaşlık hakkı kazanılır.

Kooperatifler Kanunu’nun “Ortaklığa girme şartları ve ortak sayısı” başlıklı 8 inci maddesine göre; kooperatif ortaklığına girmek için gerçek kişilerin medeni hakları kullanma yeterliliğine sahip olmaları gerekir. Ortak olmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, kooperatif ana sözleşmesi hükümlerini bütün hak ve ödevleriyle birlikte kabul ettiklerini belirten bir yazı ile kooperatif yönetim kuruluna başvururlar.

Kooperatif, ortaklarına kendi varlığı dışında şahsi bir sorumluluk veya ek ödemeler yüklüyor ise ortak olmak isteği, bu yükümlerin yazılı olarak kabul edilmesi hâlinde değer taşır. Yönetim Kurulu; ortaklar ile ortak olmak için müracaat edenlerin ana sözleşmede gösterilen ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadıklarını araştırmak zorundadır. Yapı kooperatiflerinde konut, işyeri ve ortak sayısı genel kurulca belirlenir.

Yönetim kurulu, genel kurulca kararlaştırılan sayının üzerinde ortak kaydedemez. Kooperatif ortakları bakımından geçerli olan ve öğretide "açık kapı ilkesi" olarak kabul edilen ilke uyarınca ortaklık şartlarını taşıyan ve kooperatife ortak olmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler kooperatife girmekte serbest olduğu gibi kooperatiften çıkarken de serbesttir. Açık kapı ilkesi kooperatiflere özgün bir nitelik katar ve onu diğer ticaret şirketlerinden ayırır.

Ancak bu kural mutlak olarak serbestlik anlamına da gelmemektedir. Zira açık kapı ilkesinin bir uzantısı olup onu tamamlar nitelikte olan "kooperatifin korunması ilkesi" gereğince ortağın kooperatiften çıkışı kooperatife zarar vermemelidir.

Kooperatifin korunması ve varlığını sürdürebilmesi için ana sözleşme ile birtakım koruyucu ve sınırlandırıcı hükümler getirilebilir, ancak ana sözleşmeye konulan sınırlandırıcı hükümler hiçbir şekilde ortağın kooperatiften çıkmasını önleyemez ve kooperatiften ayrılmayı da haksız olarak güçleştiremez.Ortaklık devredilebilir, ancak ortaklık sıfatı payın devralınması ile otomatik kazanılamaz, devralanın 1163 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca giriş isteminde bulunması,

yönetim kurulunun da aynı maddenin 2 nci fıkrasına göre gerekli incelemeyi yapması ve bu kişinin ortak olabilmek için gerekli şartlara sahip bulunması hâlinde, anılan kişiyi kooperatife kabul etmesi, aksi hâlde talebin reddedilmesi gerekir. Kanun “devralan kişinin ortaklık niteliklerini taşıması hâlinde” o kişiyi kabul etmesi zorunluluğunu yüklemiştir.

Yönetim kurulu, ortaklığı devralan kişinin ortaklık niteliklerini taşıması hâlinde, bu kişiyi ortaklığa kabul eder (1163 sayılı Kanun md. 14). Devralanın kooperatif tarafından ortaklığa kabulü ile devir eden kooperatiften çıkmış olur. Ortaklığın devri için alacağın temliki hükümleri uygulanır, ancak devrin kooperatifçe kabulü şarttır.

Kooperatif kabul etmemiş ise yapılan devir geçersizdir (Reha Poroy, Ünal Tekinalp, Ersin Çamoğlu, Ortaklıklar ve Kooperatif Hukuku, İstanbul 2005, s. 966, 972).Nitekim aynı ilkelere Hukuk Genel Kurulunun 22.03.2022 tarihli ve 2017/(23)6-867 Esas, 2022/369 Karar ile 23.03.2021 tarihli ve 2017/(23)15-846 Esas, 2021/327 Karar sayılı kararlarında da değinilmiştir..."şeklindedir.1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 14/3. maddesi "Ortaklık devredilebilir.

Yönetim kurulu, ortaklığı devralan kişinin ortaklık niteliklerini taşıması halinde, bu kişiyi ortaklığa kabul eder." şeklindedir.Konut Yapı Kooperatifi Ana Sözleşmenin 17. maddesi ise, “Ortaklık, yazılı olarak yönetim kuruluna bildirilmek suretiyle 10 ncu maddedeki ortaklık şartlarını taşıyan kişilere devredilebilir. Yönetim kurulu, bu şekilde ortaklığı devralan kişiyi ortaklığa kabulden kaçınamaz.

Devir halinde eski ortağın kooperatife karşı tüm hak ve yükümlülükleri yeni ortağa geçer, kooperatifçe, bu devir sebebiyle taraflardan ayrıca bir ödemede bulunmaları istenemez” şeklindedir. Somut olayda, davacı taraf kooperatif üyeliği için 600.000,00 TL, taşınmaz için 1.050.000,00 TL olmak üzere toplam 1.650.000,00 TL üzerinden davalı ...anlaşarak ödemeleri yaptığını, taşınmazın tapuda devredilmesine rağmen kooperatif üyeliğinin devredilmediğini iddia etmiş, davalı ...ise,

taraflar arasında 1.050.000,00 TL bedelle taşınmaz için anlaşma yapıldığını ve taşınmazın da devredildiğini üyeliğin devri konusunda anlaşma yapılmadığını savunmuştur.Davacı tarafça sunulan toplam 1.650.000,00 TL'ye dekontlar incelendiğinde;27.05.2020 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan tarafından davalı ... ... ...'a ait hesaba 40.000,00 TL bedelli para transferinin açıklamasız şekilde,15.06.2020 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan tarafından ... ...'a ait hesaba 510.000,00 TL bedelli para transferinin "diğer" açıklaması ile,15.06.2020 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan tarafından ... ...'a ait hesaba 100.000,00 TL bedelli para

transferinin açıklamasız şekilde,23.06.2020 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan tarafından davalı ... ... ...'a ait hesaba 1.000.000,00 TL bedelli para transferinin "... Ada 1 parsel konut satış bedelinin ödenmesi" açıklaması şeklindedir.Davacı tarafça yargılama sırasında davalı kooeperatife ödeme yapıldığına ilişkin sunulan dekontlar ise;07.06.2021 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan davalı ... ...

Yapı Kooperatifi'ne ait hesaba 9.000,00 TL bedelli para transferinin "Kooperatif üyelik aidat ödemesi" açıklaması ile,17.06.2021 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan davalı ... ... Yapı Kooperatifi'ne ait hesaba 1.300,00 TL bedelli para transferinin "Kooperatif üyelik aidat ödemesi-Haziran 2021" açıklaması ile,18.08.2021 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan davalı ... ...

Yapı Kooperatifi'ne ait hesaba 1.300,00 TL bedelli para transferinin "Kooperatif üyelik aidat ödemesi-temmuz" açıklaması ile,18.10.2021 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan davalı ... ... Yapı Kooperatifi'ne ait hesaba 1.500,00 TL bedelli para transferinin "Kooperatif üyelik aidat ödemesi" açıklaması ile,17.11.2021 tarihinde davacı ... ...'a ait hesaptan davalı ... ...

Yapı Kooperatifi'ne ait hesaba 5.100,00 TL bedelli para transferinin "Kooperatif üyelik aidat ödemesi" açıklaması şeklindedir.Taraflar arasında taşınmazın 1.050.000,00 TL bedel ile satımı konusunda anlaşma yapıldığı ve tapuda devredildiğine yönelik uyuşmazlık bulunmamaktadır. 23.06.2020 tarihli tapu kaydındaki resmi senette bu husus açıkça yer almaktadır.

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan kooperatif üyeliği konusunda ise herhangi bir yazılı sözleşme ile üyeliğin devri konusunda davacı ve davalı ...ile beraber diğer davalı kooperatife yapılmış bir başvuru da bulunmamaktadır. Davacının 15.06.2020 tarihinde iki ayrı işlem 610.000,00 TL ödeme yaptığı ... ... davalı ... ... ... oğlu olduğu bildirilmiştir. Davacının davalı kooperatife yönelik ödemeleri ise dava açıldıktan sonra yapılmış ödemelerdir.

Davacı tarafça davalı kooperatife dava öncesi ödeme yaptığına veya kooperatif tarafından genel kurulara çağrıldığına ilişkin bir iddia da ileri sürülmemiş mahkemece bu kapsamda kooperatif defter ve kayıtları üzerinde de bilirkişi incelemesi yaptırılmamış, taraflarca bu konuda bir bilirkişi incelemesi talebinde de bulunulmamıştır.Taraflar arasında kooperatif üyeliğinin devri konusunda taraflarca yapılmış bir sözleşme bulunmaması, kooperatif üyelik devir bedeli olduğu iddia edilen miktar itibariyle senetle ispat zorunluluğunun bulunması nedeniyle davacı tarafça dinletilen tanık beyanları ile ispatında gerçekleşmeyecek olması,

davacının üyelik bedeli olduğunu bildirdiği bedelinde davalının oğluna gönderilmiş olması ile açıklamanın içeriğinin dikkate alındığında taşınmaz ve kooperatif üyeliğinin ayrı ayrı satıma konu edilebilecek nitelikte olması hususları birarada değerlendirildiğinde kooperatif üyeliğinin tespiti yönündeki talebe ilişkin davanın reddi gerekirken aksi yönde karar verilmiş olmasının isabetsiz olduğu kanaatine varılmıştır.Açıklanan sebeplerle; davanın esasıyla ilgili olarak yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, mahkemece kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş ise de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı anlaşıldığından,

davalı ...vekili ve davalı ... ... Yapı Kooperatifi vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı kabulü ile 6100 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca kararın kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere,

1-Davalı ...vekili ve davalı ... ...

Yapı Kooperatifi vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı KABULÜ ile, 6100 sayılı HMK'nın 353/1.b.2 bendi uyarınca İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/09/2022 tarihli 2021/99 E. 2022/548 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA ve YENİDEN HÜKÜM TESİS EDİLEREK;a-Davanın REDDİNE,2-İlk derece mahkemesi yargılama giderleri yönünden,a-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 556,10 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,b-Davacı tarafından sarfedilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde

bırakılmasına,c-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,ç-HMK'nın 333. maddesi gereğince, taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,d-Davalılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 2/3. maddesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,3-İstinaf İncelemesi Yönünden;a-Davalılar tarafından yatırılan 220,70 TL istinaf başvurma harçlarının ayrı ayrı Hazineye gelir kaydına,b-Harçlar Kanunu gereğince ayrı ayrı alınması gereken

615,40 TL istinaf karar harçlarından, davalılar tarafından ayrı ayrı yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.069,40 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,c-Davalı ...tarafından sarf edilen 220,70 TL istinaf başvurma harcı, 80,70 TL istinaf karar harcı ve 100,00 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 401,40 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... ... ...'a verilmesine,ç-Davalı ... ...

Yapı Kooperatifi tarafından sarf edilen 220,70 TL istinaf başvurma harcı, 80,70 TL istinaf karar harcı ve 9,00 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 310,40 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... ... Yapı Kooperatifi'ne verilmesine,d-Yatırılan gider avansında kalan kısmın davalılara ilk derece mahkemesince iade edilmesine,