İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/653 K.2024/1414

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARA R

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;12/11/2017 tarihinde,davalıların sürücü- işleteni ve ... sigortacısı olduğu ... plakalı aracın karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucunda araç içinde yolcu olarak bulunan müvekkillerinin çocuğu ve kardeşleri olan ...'un vefat ettiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere anne ... ve baba ... için 1.000,00'er- TL maddi tazminatın tüm davalılardan; davacı anne ve baba için 25.000,00'er- TL ve kardeşler ..., ..., ... için, .... ve ....için 15.000,00'er- TL manevi tazminatın davalı ....' dan tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiş.

25.12.2019 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini toplam 132.424,09-TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığını, kazanın tek nedeninin müvekkilinin kullandığı aracı başka bir aracın sıkıştırması olduğunu, kaza anında müteveffa ...' un aracın arka koltuğunda oturduğunu, emniyet kemerini takmadığı için kazanın ölüm ile sonuçlandığını, talep edilen manevi tazminatın fahiş olduğunu, belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili davaya cevabında özetle, kusur tespiti yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müteveffanın davacıların desteği olduğunun ispatlanması gerektiğini, belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda;''...dosya kapsamında aldırılan denetime açık bilirkişi heyeti raporuna göre kazaya sebebiyet veren davalı ...A.Ş nezdinde sigortalı ...plakalı aracın sürücüsü davalı ...'ın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu,

buna göre düzenlenen aktüer bilirkişi raporuna göre yapılan hesap sonucunda davacı ....için 102.521,11-TL ve davacı ... için 63.010,01-TL olarak bulunan rakamlara müteveffanın, alkol aldığını bildiği sürücünün aracına binerek binmesi nedeniyle müterafik kusurlu olduğu hususu da göz önünde bulundurularak yapılan %20 oranında indirim neticesinde, davacı anne ....un 82.016,89-TL, davacı baba ...'un ise 50.408,01-TL olmak üzere adı geçen davacıların toplam 132.424,09-TL destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandığı; tanık beyanlarına göre müteveffanın davalı ... tarafından aracına alınmış ve hatıra binaen araçta taşındığı,

bu doğrultuda hesaplanan tazminattan %20 oranında indirim yapıldığı, neticede davacı ....un 65.613,52-TL, davacı ....un ise 40.326,41-TL destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandıklarının anlaşıldığı; kazanın oluş şekli, kusur oranları, ölenin ve davacıların yaşları, davacıların ölenin eş ve çocukları olmakla olaydan doğrudan etkilenen taraf olmaları, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, ayrıca yerleşik Yargıtay içtihatlarında benimsenen manevi tazminat tutarı belirlenirken gözetilmesi gereken ilkeler,

davacıların çocuklarını ve kardeşlerini kaybetmiş olmaları nedeniyle yaşadıkları manevi acı ve ızdırap dikkate alınarak manevi tazminatın kısmen kabulü gerektiği ''gerekçesiyle, Maddi tazminat yönünden. Davanın Kısmen Kabulü İle.

Davacı ... için 65.613,52-TL, davacı ... için 40.326,41-TL olmak üzere toplam 105.939,93-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 12.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a 65.613,52-TL, davacı ....'a 40.326,41-TL olarak verilmesine, davalı Sigorta Şirketinin sorumluluğunun faizin başlangıcı yönünden dava tarihi olan 24.01.2018 tarihi ile sınırlandırılmasına, fazlaya dair talebin reddine, Manevi tazminat yönünden.

Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile, davacı ... için 10.000,00-TL, davacı ... için 10.000,00-TL, Davacı ....için 5.000,00-TL, Davacı ... için 5.000,00-TL, davacı ... için 5.000,00-TL, Davacı ... için 5.000,00-TL, davacı ... için 5.000,00-TL olmak üzere toplam 45.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 12.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ....'dan tahsili ile davacılara ödenmesine, karar verilmiş;

davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.İstinaf nedenleri: davacı vekili, mahkemece müteveffanın emniyet kemeri takmaması ve alkollü kişinin aracına binmesi nedeniyle yapılan müterafik kusur indiriminin fazla olduğunu, kaldı ki emniyet kemeri kullanılıp kullanılmadığının tespit edilemediğini, hükmedilen manevi tazminatın az olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Davalı vekili, kusuru kabul etmediğini, kazanın başka bir aracın sıkıştırması nedeniyle meydana geldiğini, olayda hatır taşıması olduğunu, ancak hatır taşıması indirimi yapılmadığını, müteveffanın ölümünde en büyük etkenin emniyet kemeri takmaması olup emniyet kemeri takmaması nedeniyle zarardan ayrıca indirim yapılmadığını, müteveffa işsiz olmasına rağmen asgari ücretin 1,58 katı emsal ücret üzerinden hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, davacılar yararına tek vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken ayrı ayrı hükmedilmesinin doğru olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1-Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle; kaza tespit tutanağı ve tüm dosya kapsamından kazanın tek taraflı gerçekleştiği anlaşılmakla, diğer bir aracın olayda etkisi olduğunun ispat edilememiş olmasına; kaza tespit tutanağı ve ceza dosyası kapsamından kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunun anlaşılmasına;

müteveffa ile davalı sürücü arkadaş olup, olay günü birlikte alkol aldıkları ve diğer arkadaşları ile birlikte müteveffanın işe girişini kutlamak için dışarıda yemek yedikleri ifade tutanakları, tanık beyanları ve dosya kapsamından anlaşılmakla yerel mahkemece tazminattan %20 hatır taşıması indirimi yapılmış olup, bu hususta herhangi bir yanılgı bulunmamasına; ceza dosyası ve tanık beyanlarına göre müteveffanın emniyet kemeri takmadığı ve müteveffanın alkollü sürücünün aracına bilerek bindiği,

bu sebeplerle kendi ölümü ile sonuçlanan kazada müterafik kusuru bulunduğu sabit olup, Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince bir olayda birden fazla müterafik kusur sebebi bulunması halinde tek bir %20 müterafik kusur indirimi yapılacak olup (Bkz.Yargıtay 17. HD'nin 2015/14204 Esas, 2018/7723 Karar sayılı ilamı), yerel mahkeme tarafından da tek bir %20 müterafik kusur indirimi yapılmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına; sosyal ekonomik durum araştırmasına göre müteveffa ... metalde işçi olup, ....

Sendikası'ndan verilen cevapta belirtilen emsal ücrete göre tazminat hesaplaması yapılmasında bir yanılgı bulunmamasına; davacılar ihtiyari dava arkadaşı olduklarından davacılar yararına ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinde de herhangi bir hata tespit edilememesine göre; davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin sair istinaf itirazlarının HMK 353/1.b-1 maddesi gereğince esastan reddi gerekmiştir.

2- Kaza tarihi (2017), kusur durumu, somut olayın özellikleri,, ölümün en ağır sonuç olması, tarafların sosyal ve ekonomik durumları hep birlikte nazara alındığında; manevi tazminatın amacının, zarara uğrayan kişinin duyduğu manevi acıyı bir dereceye kadar yumuşatmak, bozulan manevi dengeyi onarıp düzeltmek, bir teselli, bir savunma ve ruhu tatmin etmek olduğu, Hakimin manevi tazminat miktarını tarafların kusur oranlarına, sosyal ve ekonomik durumlarına ve adalete uygun olarak takdir etmesi gerektiği, takdir edilecek miktarın, manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da göz önünde tutularak,

mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olması gerektiği gibi davacılar lehine anılan ilkeler de dikkate alınarak manevi tazminatın takdir edilmesi gerekirken mahkemece somut olaya uygun düşmeyecek şekilde davacılar için manevi tazminatın bir miktar az takdir edilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla, yukarıda (1) nolu bentte açıklanan ne nedenlerle davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin sair istinaf itirazlarının HMK 353/1.b-1 maddesi gereğince esastan reddine, yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ancak bu yanılgı yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK 353/1.b.2 maddesi gereğince kararın kaldırılıp yeniden hüküm kurulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

/ Gerekçe uyarınca, 1/İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/09/2020 tarih ve 2018/77 Esas 2020/369 Karar sayılı kararına karşı yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin tüm, davacılar vekilinin sair istinaf itirazlarının HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KABULÜNE,a/İstinaf yasa yoluna başvuran davacılar tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacılara iadesine,

b/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı .... tarafından yatırılması gereken toplam 10.310,70-TL harçtan peşin yatırılan 2.632,06-TL harcın düşümü ile bakiye 7.678,64-TL harcın istinaf eden davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, c/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, d/İstinaf yasa yoluna başvuran taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerlerinde bırakılmasına, 2/İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/09/2020 tarih ve 2018/77 Esas-2020/369 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, Maddi tazminat yönünden.

Davanın Kısmen Kabulü İle; -Davacı ... için 65.613,52-TL, davacı ... için 40.326,41-TL olmak üzere toplam 105.939,93-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 12.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...a 65.613,52-TL, davacı ...'a 40.326,41-TL olarak verilmesine, davalı ...

Şirketinin sorumluluğunun faizin başlangıcı yönünden dava tarihi olan 24.01.2018 tarihi ile sınırlandırılmasına, fazlaya dair talebin reddine, Manevi tazminat yönünden; -Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile, davacı ... için 20.000,00-TL, davacı... için 20.000,00-TL, Davacı ... için 10.000,00-TL, Davacı ... için 10.000,00-TL, davacı ... için 10.000,00-TL, Davacı ... için 10.000,00-TL, davacı Lale için 10.000,00-TL olmak üzere toplam 90.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 12.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacılara ödenmesine,

a/Kabul edilen toplam 105.939,93-TL maddi tazminat tutarı üzerinden alınması gerekli 7.236,75-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 433,77-TL harç ve 570,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 6.232,98-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, b/Kabul edilen toplam 90.000,00-TL manevi tazminat tutarı üzerinden alınması gerekli 6.147,90-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ...' dan alınarak hazineye irat kaydına,

c/Davacılar tarafından yapılan 433,77-TL peşin harç ve 570,00-TL ıslah harcı toplamından oluşan 1.003,77 -TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, ç/Davacılar tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 305,00-TL, bilirkişi ücreti 1.500,00-TL olmak üzere toplam 1.805,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına (0,76) göre hesaplanan 1.371,80-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, kalan yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,

e/Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığı anlaşıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, f/Maddi tazminat davasında davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 9.329,76-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...a verilmesine, g/Maddi tazminat davasında davalılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalılara verilmesine,

h/Maddi tazminat davasında davacı ....kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 6.042,43-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, ı/Maddi tazminat davasında davalılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 3.400,00- TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalılara verilmesine,

i/Manevi tazminat davasında davacı ...kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacı ....' a verilmesine, j/Manevi tazminat davasında davalı ...kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince reddolunan miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 5.000-TL vekalet ücretinin davacı ...tan alınarak davalı ...' a verilmesine,

k/Manevi tazminat davasında davacı .... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 17.900,00- TL vekalet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacı ...' a verilmesine, l/Manevi tazminat davasında davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince reddolunan miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı ....'tan alınarak davalı ...' a verilmesine,

m/Manevi tazminat davasında davacı ...kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı.... davacı....' a verilmesine, n/Manevi tazminat davasında davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürütülükte bulunan AAÜT gereğince reddolunan miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı ....tan alınarak davalı ..' a verilmesine,

o/Manevi tazminat davasında davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ... dan alınarak davacı ....' a verilmesine, ö/Manevi tazminat davasında davalı ...kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince reddolunan miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı Süleyla Karakuş'tan alınarak davalı ...' a verilmesine,

p/Manevi tazminat davasında davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacı ...' a verilmesine, r/Manevi tazminat davasında davalı ...kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalı ...' a verilmesine,

s/Manevi tazminat davasında davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacı...' e verilmesine, ş/Manevi tazminat davasında davalı... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince reddolunan miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalı...' a verilmesine,

t/Manevi tazminat davasında davacı .. kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacı ...' a verilmesine, u/Manevi tazminat davasında davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...' a verilmesine,