İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/1831 K.2025/1481

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... in sevk ve idaresindeki ... Plakalı aracın davacı tarafça sigortalanan,dava dışı ...'nın kullandığı ... plakalı araçla çarpışması neticesinde çift taraflı yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'in tam ve asli kusurlu olduğunu yapılan ekspertiz raporuna göre araçta 29.792,14 Euro hasar meydana geldiğini,

davacının 20.183,89Euro ödeme yaparak hukuki sorumluluğunu yerine getirdiğini ve dava sonunda çıkacak tazminatın tahsil imkanının ortadan kalkmaması için davalıların mal varlıklarına ihtiyati haciz ve kazaya karışan ... plakalı araç kaydına ihtiyat haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.

Mahkemece dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, "ihtiyati tedbir kararı ancak uyuşmazlık konusu mal hakkında verilebileceği ... plakalı aracın davanın konusu olmadığından ihtiyati tedbir talebinin reddine, dava dilekçesi ve ekindeki belgelere göre alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden ihtiyati haciz talebinin de reddine" karar verilmiştir.

Karar davacı vekiline 02/08/2025 tarihinde tebliğ edildiği, davacı vekilinin süresinde kararı istinaf ettiği anlaşılmıştır.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Davacının uğradığı zararın somut delillerle sabit olduğu huzurdaki davanın rücu alacağı davası olduğunu sigortalısının uğradığı zararı karşıladığını böylece davacının mal varlığında ödeme kadar eksilme meydana geldiği dosyaya sunulan dekontlar ile sabit olduğu alacağın varlığı yaklaşık ispat kurallarına göre ispatlandığı, haksız fiilin meydana geldiği anda alacağın muaccel olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere yapılan inceleme sonucunda: İhtiyati tedbir, HMK'nın 389. maddesinde düzenlenmiş olup, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." hükmünü içermektedir.

Bu maddeye göre ihtiyati tedbir kararı ancak uyuşmazlık konusu hakkında verilebilecektir. Kazaya karışan ... plakalı araç dava konusu olmadığından ilk derece mahkemesinin kararında bir isabetsizlik yoktur.İİK'nun 257/1. fıkrasına göre “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.” Bu hüküm gereğince alacaklı,

bir para alacağı için ancak vadesinin gelmesi hâlinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir.İİK'nun 258/1. fıkrası gereğince “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur…” Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi gerekmez. Bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir.

Başka bir anlatımla ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat kuralı gereğince mahkemenin alacaklının alacağı hakkında kanaat sahibi olması yeterlidir. Davacılar tarafından iddia olunan zarar, haksız fiilden kaynaklandığından, tazminat, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır.

(Benzer yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2019/2782 Esas ve 2019/11935 Karar 12/12/2019 tarihli kararı) Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2022/8964 Esas 2022/15530 Karar sayılı ilamı)Somut olayda, zararın haksız eylemden kaynaklandığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Haksız eylemden kaynaklanan maddi tazminatın olayın gerçekleştiği tarihte, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olması anlamında muaccel hale geldiği kabul edilmektedir.

Ancak trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı davası yönünden zararın miktarı, araçta oluşan hasarın niteliği, kusur oranı gibi birçok ölçütün bir arada değerlendirilmesi sonucu saptanabilecektir.

Bu itibarla dosya kapsamından haksız eylemin gerçekleştiği anlaşılmakla birlikte oluşan zararın miktarı konusunda yaklaşık ispat koşulunun bu aşamada oluşmadığının anlaşılması karşısında, Mahkemece, açıklanan gerekçe doğrultusunda ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.