İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1186 K.2025/209

İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 01.06.2022 tarih 2020/677 Esas 2022/473 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin sürücüsü ve maliki olduğu ... plakalı araç ile ...'ın sürücüsü ve maliki olduğu ... plakalı araçların 08.05.2020 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştıklarını, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ın asli kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketinin, kazada kusurlu olan ... plakalı aracın kasko sigortasını tanzim eden şirket olup müvekkiline ait araçta meydana gelen hasardan artan mali sorumluluk sigortası gereği teminat limitleri ile sorumlu olduğunu, araçta oluşan zararın kusurlu araç malikinin ZMMS poliçesini düzenleyen ...

Sigorta A.Ş'nce görevlendirilen eksper tarafından hazırlanan ekspertiz raporu ile 257.854,43 TL olarak tespit edildiğini ve ZMMS poliçe limiti olan 41.000,00 TL'nin ödendiğini, artan kısım için yapılan başvuru sonucunda davalı sigorta şirketince 46.075,65 TL daha maddi hasar ödemesi yapıldığını, ancak müvekkilinin sadece maddi hasarının dahi toplamda 257.854,43 TL olduğunu, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 900,00 TL maddi hasar bedeli, 100,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere şimdilik 1.000,00 TL alacağın davalının temerrüt tarihi olan 10.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,

1.080,00 TL arabuluculuk vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, kazaya karıştığı ifade edilen ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından kasko sigorta poliçesiyle sigortalandığını, araçta meydana gelen hasar nedeniyle davacıya 19.10.2020 tarihinde 46.075,65 TL hasar ödemesi yapıldığını, müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğini, hasar tutarının fahiş olduğunu, değer kaybı bedeline de itiraz ettiklerini, aracın, kaza tarihi itibariyle kilometre ve daha önce kazası bulunup bulunmadığının dikkate alınması gerektiğini, aracın dava konusu kazadan önceki hasarlarının tespitine, faiz hesaplanırken temerrüt tarihinin esas alınmasına ve haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, ... plakalı araçta parça ve işçilik toplamı olarak KDV dahil 256.050,00 TL hasar meydana geldiğini, aracın km vb özelliklerine göre kazadan önceki piyasa rayiç değerinin 700.000,00 TL, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri dikkate alındığında 20.000.00 TL değer kaybı meydana geldiği,

ZMMS limiti dahilinde yapılan 41.000,00 TL'nin ve davalı sigorta şirketi tarafından ödenen 46.075,65 TL'nin mahsubundan sonra 168.974,35 TL bakiye hasar bedeli kaldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile, dava konusu hasar bedeli yönünden 168.974,35 TL ile değer kaybı bedeli yönünden 20.000,00 TL olmak üzere toplam 188.974,35 TL maddi tazminatın 25/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, tespit edilen kusur ve hasarın olması gerekenin üzerinde olduğunu, aracın hasarlı halinin hurda değerinin de tespit edilerek indirilmesi gerektiğini, raporda hasarlanan parçaların tek tek dökümü yapılarak parça bedelleri ve işçilik tutarlarının açıkça belirtilmesi gerektiğini, maddi hasarın kaza ile illiyetinin bulunup bulunmadığının tespiti gerektiğini, değer kaybının da olması gerekenden fazla hesaplandığını, aracın, daha önce başka kazasının bulunup bulunmadığının tespiti gerektiğini, AYM kararının genel şartların ekleriyle birlikte uygulanması yönünde bir etkisi bulunmadığını,

bilirkişi raporunda da görüleceği üzere dava konusu kazadan önce birden fazla kez kaza geçirmesi ile hasarsızlığını yitirdiğini, davacı yan lehine 1.080 TL zorunlu arabuluculuk vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, zorunlu arabuluculuk dosyalarında taraflar lehine vekalet ücreti hükmedilmesi gibi bir uygulama bulunmadığını, istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı bedelinin İMMS kapsamında davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. (Yargıtay 17.HD'sinin 2019/1797 E-2020/8207 K sayılı kararı)

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; dava ZMMS poliçesini düzenleyen dava dışı sigorta şirketince ZMMS limiti dahilinde yapılan 41.000,00 TL'nin ve davalı sigorta şirketi tarafından ödenen 46.075,65 TL'nin mahsubundan sonra davacının bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedeli hesaplanarak bu miktarın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Davalı vekilince sunulan istinaf dilekçesinde dava konusu aracın daha önce hasarlanıp hasarlanmadığı tespit edilmeden değer kaybı hesabının hatalı olduğu ileri sürmüş ise de, bilirkişi raporunda yazılı olan ancak itiraz dilekçesinde itiraz edilmeyen hususların karşı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşturacağı kabul edileceğinden, rapora itiraz dilekçesinde yer almayan ancak istinaf sebebi olarak ileri sürülen hususların reddine karar vermek gerekmiştir.

Diğer taraftan mahkemece zorunlu arabuluculuk kapsamında davacı vekilinin arabulucuk görüşmelerine katıldığı ancak görüşmelerin olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle AAÜT'nin 16/2-c maddesi gereğince davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmiş ise de.

AAÜT’nin 16/2-c maddesindeki yasal düzenlemenin avukat ile müvekkili arasındaki vekalet ilişkisine dayanan akdi vekalet ücretinin miktarına yönelik olduğu, arabuluculuk sonrasında açılan davadaki yargılama gideri kapsamında karşı tarafın sorumlu olacağı vekalet ücreti olarak değerlendirilemeyeceği, bu itibarla davacı yararına AAÜT’nin 16. Maddesine göre ayrıca bir vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu (Yargıtay 9. HD'sinin bölge Adliye mahkemesi kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi istemine dair 2022/3979 E-2022/4838 K sayılı kararı) anlaşılmakla,

bu yönüyle yerinde görülen davalı vekilinin istinaf itirazının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nun 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.