İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/237 K.2024/503

İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 10.11.2021 tarih 2020/416 E. 2021/711 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, ... Ltd. Şti'nin 2013 yılından itibaren davalı bankanın kredili müşterilerinden olup taraflar arasında 01.08.2012, 29.11.2012 18.04.2014 ve 29.03.2017 tarihli Genel Kredi Sözleşmeleri imzalandığını, hazine destekli kredilerin yapılandırılması, ödeme planı değişikliği gibi durumlarda 09.12.2019 tarihi itibariyle yararlanıcılardan erken kapama komisyonu, ödeme planı değişikliği gibi ücret alınmaması belirtildiğini, firmanın 23.12.2019 tarihinde kredileri nakden ödeyip kapattığını, itirazlarına rağmen kapamada 99.783 TL komisyon tahsil edildiğini, ayıca kredilerden 24.12.2019 tarihinde 2.000-TL periyodik hizmet komisyonu talep edildiğini, bu şekilde davacıdan yersiz olarak tahsil edilen 101.783-TL komisyonun iadesine karar verilmesi talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davacının tacir olup tüketici hukukundan kaynaklanan hakların tacirlere uygulanamayacağını, davacı şirket ile banka arasında imza edilmiş GKS 8. maddesinde masraf hükmü bulunmakta olup bankanın bu madde içeriğine göre tahsis edilen krediler üzerinden komisyon alma hakkı ve yetkisi bulunduğunu, 2006/1 sayılı TCMB tebliğinde faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirlenmesinin öngörüldüğünü, periyodik hizmet komisyonu, risk merkezi bildirimleri, sistem kayıtlarının arşivlenmesi,

şubeden hizmet verilebilmesi ve bunun yanı sarı kredili müşterilerin nakit akışı ve kredi ödeme döngüsünün takibi ve oluşturulan risk modelleme çalışmalarına göre müşteri kredi portföylündeki risk derecesinin düzenli olarak analiz edilerek verimli bir şekilde yöneltilmesi ve diğer hizmetler için ayrılan kaynakların karşılığı olarak tahsil edildiği, periyodik hizmet komisyonu banka tarafından üçer aylık dönemlerdeki ortalama kredi bakiyesine göre belirlendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı banka ile davacı ... Ltd. Şti arasında 29.11.2013, 18.04.2014, 27.03.2015, 29.03.2017 düzenleme tarihli Genel Kredi Sözleşmeleri ve 03.12.2014 tarihli Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi akdedildiği, sözleşmelere istinaden davacı firmaya 3 adet ... A.Ş teminatlı taksitli ticari kredi kullandırıldığı, kredilerin davacı firma tarafından 23.12.2019 tarihinde erken ödenmek suretiyle kapatıldığını, ...

A.Ş'den gelen yazı yanıtında Hazine ve Maliye Bakanlığının Kredi Garanti Kurumlarına Sağlanan Hazine Desteğine İlişkin Kararın 4/2-i maddesi ve söz konusu karara istinaden Hazine ve maliye Bakanlığı ile Kurumları arasında 30.05.2019 tarihinde imzalanan Hazine Desteğine ilişkin protokolün 6/2 f maddesindeki hükümleri ile Hazine desteğine ilişkin kararın “Amaç ve Kapsam” başlıklı 1. Maddesindeki hüküm gereği 09.12.2019 tarihi itibariyle sistem kapsamındaki erken kapama taleplerinde yararlanıcılardan erken kapama komisyonu veya başka bir ad altında ilave masraf alınmaması gerektiğinin bankalara iletildiği,

yapılan bu tebliğ gereği davalı banka tarafından erken kapatılan davacıya ait ... teminatlı kredilerden sözleşme hükümleri gereği faiz ve gider vergisi dışında toplam 99.780.27 TL fazladan tahsil edilen tutarın bulunduğu, bu tutarla ilgili kredi hesap ekstresinde bir açıklama olmamasına karşın, bu tutarın muhtemelen erken ödeme komisyonu olarak alındığı ve davacıya iade edilmesi gerektiği, davacı firmadan 23.12.2019 tarihinde tahsil edilen periyodik hizmet komisyonunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 99.780,27 TL'nin noter ihtar tarihi olan 27/12/2019 itibaren davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, davacının tacir olup, 6502 sayılı Kanun hükümlerinin kıyasen dahi olsa tacirlere uygulanamayacağını, davacı şirket ile müvekkili Banka arasında imza edilmiş olan Genel Kredi Sözleşmelerinin 8.1. maddesinde "Banka, bu Sözleşmeye dayanarak açtığı ve/veya açacağı döviz kredisi, teminat mektubu ve aval-kabul kredisi, dövize endeksli TL kredi dahil her türlü krediye,

yetkili merciler tarafından bildirilen veya ileride bildirilecek en yüksek oranları geçmemek üzere belirleyeceği oranlarda faiz ve her nevi komisyonları ve Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu gibi yasal ve banka düzenlemelerine veya teamüllerine göre talep edilebilecek her türlü ücret, masraf ve sair giderleri uygulayacak ve bunları gider vergileri ve sair resim ve harçları ile birlikte Müşteri’nin cari hesabına borç yazacaktır." hükmünün bulunduğu,

buna göre müvekkili bankanın tahsis edilen krediler üzerinden komisyon alma hak ve yetkisi bulunduğunu, bu hükme istinaden davacı firmadan komisyon tahsil edildiğini, TTK'nun 11. Ve devamı maddeleri uyarınca tacir olan bankanın ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmesi halinde münasip bir ücret isteyebileceği, 16 Ekim 2006 tarih ve 2006/11188 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca Bankaların Türk Ticaret Kanunu’na göre tacir olması nedeniyle ücret/komisyon alma hakkı bulunduğunu,

2006/1 Sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Tebliği uyarınca faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirlenmesinin öngörüldüğünü, davacının kullandığı kredi ticari kredi olmakla erken ödeme komisyonu ve periyodik hizmet komisyonu tahsil edilmesine engel bir kredi türü ve kredi sözleşmesi hükmünde olmadığını, TTK'nun “Ücret İsteme Hakkına” ilişkin 20. maddesi ile Borçlar Kanunu’nun “Sözleşme Özgürlüğü”ne ilişkin 26.maddesinin yasal dayanakları olup, talebin bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiğini, eksik ve hukuka aykırı bilirkişi raporu ile hüküm kurulduğunu,

Hazine desteğinin kullandırılmasına ilişkin genel şartları 4/1.c maddesi uyarınca "yeniden yapılandırılan kredilere ilişkin verilen kefaletlerden de aynı şartlarda komisyon tahsil edilebilir.

14/7/2009 tarihli ve 2009/15197 sayılı bakanlar kurulu kararı, 25/2/2015 tarihli ve 2015/7331 sayılı bakanlar kurulu kararı ve bu karar kapsamında bakanlık ile kurum arasında imzalanan 7/12/2016 tarihli protokol kapsamında sağlanmış olan kefaletlerden aynı koşullarda komisyon sağlanmaya devam edilir." hükmüne haiz olup, kredinin kapandığı tarih itibarıyla KGF Uygulaması kapsamında kullandırılan kredilerle ilgili tahsis ücreti, erken kapama komisyonu vb. ücretlerin alınması yönünde herhangi bir kısıtlayıcı bir hüküm bulunmadığı beyanı ile itiraz edildiğini, itirazlarının dikkate alınmadığını,

bu kapsamda başka bankalara yazı yazılarak erken kapama ücreti oranlarının sorulması, gelen yanıtlar doğrultusunda dosyanın bankacılık ve finans konularında uzman 3 kişiden oluşan yeni bir bir bilirkişi kuruluna tevdi edilmesi talep edilmesine karşın, eksik ve hatalı rapor üzerinden karar verildiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında davalı banka tarafından kredi garanti fonundan kullandırılan krediler nedeniyle davacıdan erken kapama ücreti ve periyodik hizmet komisyonunu adı altında tahsil edilen bedelin iadesi istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davacı, taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında kredi garanti fonundan kullandırılan krediler nedeniyle, kredinin erken kapatılması aşamasında davalı banka tarafından erken kapama ücreti ve periyodik hizmet komisyonunu adı altında yersiz olarak tahsil edilen bedelin davalıdan tahsilini istemiş, mahkemece yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davalı banka tarafından erken kapatılan davacıya ait ... teminatlı kredilerden sözleşme hükümleri gereği faiz ve gider vergisi dışında toplam 99.780.27 TL fazladan erken ödeme komisyonu alındığı, davacı firmadan tahsil edilen periyodik hizmet komisyonunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; ... A.Ş'den den gelen yazı yanıtında davacıdan erken ödeme komisyonu alınmaması gerektiğinin belirtilmesine, ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine,

hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmesi gerekmiştir.