İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/302 K.2024/1656

İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 09.09.2021 tarih 2020/637 E. 2021/694 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davalı şirketin kasko sigortacısı, dava dışı temlik eden ... Şti.'nin maliki ve dava dışı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile dava dışı ... plakalı araçların 28.06.2020 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, temlik eden ... Şti.'ye ait araçta 23.975,00 TL tutarında hasar meydana geldiğini, davalı ... şirketine başvuru yapılmış ise de ödeme yapılmadığını iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL hasar tazminatının 22.07.2020 başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 424,36 TL ekspertiz ücretinin de yargılama gideri olarak davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 02/07/2021 tarihli dilekçesi ile hasar bedeline ilişkin dava değerini 22.479,00 TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP

Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davanın kabulüne, 22.479,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir. Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, yetkili mahkemenin müvekkili şirketin genel müdürlük adresi olan İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafça usulüne uygun başvuru koşulunun yerine getirilmediğini, müvekkili şirketin ancak gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğunu, fatura sunulmadan KDV ödenmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, kazaya karışan araçlar ticari olmadıkça avans faizi talep edilemeyeceğini, kabul durumunda hükmedilmesi gereken vekâlet ücretinin 1/5 oranda olması gerektiğini, tam vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle hasar bedeli ve değer kaybı bedeline yönelik olarak maddi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Dava şartları, mahkemece davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır.

Mahkeme, hem davanın açıldığı günde hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının tamam olup olmadığını kendiliğinden araştırıp incelemek durumunda olup; bu konuda tarafların talep ve beyanları ile bağlı değildir. Dava şartları dava açılmasından hüküm verilmesine kadar var olmalıdır.

Dava şartlarının davanın açıldığı günde bulunmaması ya da bu şartlardan birinin yargılama aşamasında ortadan kalktığının öğrenilmesi durumunda, mahkemenin davayı dinlenebilir olmadığından reddetmesi gerekir. Mahkemece, dava şartlarının mevcut olup olmadığı, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılır; taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.

Bu kapsamda davacı alacağının temliki nedeniyle, davacının aktif husumetinin bulunup bulunmadığının irdelenmesi gerekmektedir. 7251 sayılı Kanun'un 57. maddesi ile 22.07.2020 tarihinde 5684 sayılı Sigortacılık Kanun'a eklenen Ek Madde 6 gereğince sigortacılık yapan kurum veya kuruluşlardan ya da hesaptan talep edilecek tazminat alacağının sadece hak sahibine veya avukatına ödeneceği, hiç kimseye devredilemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan düzenlenme çerçevesinde, sigorta ilişkinden kaynaklı tazminat alacağının temlikinin yasaklandığı, davacının hak sahibi veya avukatı durumunda olduğuna ilişkin delil bulunmadığı, davacı tarafından sunulan temliknamenin 01.07.2020 tarihinde düzenlenmekle birlikte, davanın açılış tarihi olan 17.11.2020 tarihi itibariyle yürürlükte olan kanun değişikliğinin davaya uygulanması gerekmektedir.

Bu itibarla temlik alan davacının tasarruf yetkisinin bulunmadığı, temlikin geçerli olmadığı, davacının aktif husumet ehliyetinin bu nedenle bulunmadığı anlaşılmakla, dava şartlarının gerçekleşmediği değerlendirilmiştir.

Bu durumda, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.