İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2025/565 K.2025/1031

İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.02.2025 tarih 2024/785 Esas sayılı kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati haciz isteyen davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye .... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haciz isteyen davacı vekili, davalıların işleteni ve sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazasını nedeniyle oluşan maddi ve manevi zararın tazmini istemiyle açılan davada, alacağın tahsili için davalıların taşınır, taşınmaz mallarıyla üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, manevi tazminatın davacıya ait araçta meydana gelen maddi zarar ile araçla taşınan portakalların yere saçılmasından dolayı uğranılan zarar nedeniyle davalı gerçek kişilerden talep edildiğini, davacının kişilik haklarına saldırı içeren eylem olup olmadığı,

bu eylemin iddia ve ispat edilmesi yargılamayı gerektirdiğini, davalı sigorta şirketi yönünden davacının değer kaybı başvurusuna istinaden 14/08/2024 tarihinde 31.826,37-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, yargılama sırasında toplanacak deliler ve alınacak bilirkişi raporunun sonucuna göre Zorunlu trafik sigortacısı bulunan davalı sigorta şirketi poliçe limiti ile davacıya karşı sorumlu olacağını, sigorta şirketlerinin ....nın sorumluluğu altında olduğunu, davalı gerçek kişiler yönünden ise meydana gelen trafik kazasında değer kaybı, ikame araç bedeline,

ticari kazanç kaybına ve davacıya ait araçta yüklü bulunan portakalların yere devrilmesinden kaynaklanan maddi tazminat alacağının kaza tarihi itibariyle muaccel hale geldiğinini, dava dilekçesi eki belgeler,fotoğraflar, kaza tespit tutanağı ile değer kaybı, ikame araç bedeli , ticari kazanç kaybı ve zarar gören portakalların bedeli yönünden yaklaşık ispat koşulunun sağlandığını, belirterek;

manevi tazminat yönünden koşulları oluşmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine, davalı sigorta şirketi yönünden ihtiyati haciz talebinin reddine, davalı gerçek kişiler ... ve .... yönünden değer kaybı, ikame araç bedeli, ticari kazanç kaybı ve mal hasarına ilişen maddi tazminat istemi yönünden, ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne teminat karşılığında ihtiyati haciz konulmasına, fazlaya dair istemin reddine, karar verilmiştir.

Karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

ihtiyati hacze itiraz eden davacı vekili, ..

Anonim Şirketi bakımından zararın haksız eylemden kaynaklandığından tazminat haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale geldiğini, muaccel olmuş ve rehinle temin edilmemiş bir para alacakları bulunduğunu, sigorta şirketlerinin ....nın sorumluluğu altında olsa bile ihtiyati haczin şartları zaten oluşmuş olduğundan sigorta şirketi için de ihtiyati haciz konulması gerektiğini, davalı sigorta şirketi de tıpkı sürücü ve ruhsat sahibi gibi davacıların zararından sorumluyken, yalnızca sürücü ve ruhsat sahibi bakımından ihtiyati haciz kararı verilip sigorta şirketinin hariç tutulması yerinde olmadığını,

olayda davacıların zararının büyüklüğü göz önüne alındığında, yalnızca sürücü ve ruhsat sahibinin bu zararı karşılayabilmesi mümkün görünmediğini, manevi tazminata ilişkin ihtiyati haciz talebi yönünden de koşulların oluştuğunu, mahkemece, alacağın varlığının ancak yargılama ile belirlenebileceği karara bağlanmışsa da işbu kararın usule ve yasaya aykırı olduğunu, alacağın varlığı hususunda bir şüphe bulunmayıp yalnızca alacağın miktarı karara bağlanacağını, talep edilen zarar bir haksız eylemden kaynaklandığından alacak eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale geleceğini,

ihtiyati haciz tedbirine karar verilmesi için zarar miktarının tam olarak belirlenmesini beklememin hakkaniyete aykırı olacağını, değer kaybı, ikame araç bedeli, ticari kazanç kaybı ve mal hasarına ilişen maddi tazminat istemi yönünden ihtiyati haciz talebinin 70.000,00-TL ile sınırlı olarak kabul edildiğini, maddi hasar kalemlerinin toplamı 80.000,00-TL olduğunu, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden davalı ... vekili istinafa cevap dilekçesi ile davacının istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, ihtiyati hacze itiraza ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gereçeyle ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. 1.Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2.İhtiyati haciz, İİK'nın 257. vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, bir para alacağının zamanında ödenmesini temin etmek için, mahkeme kararı ile borçlunun mal varlığına geçici olarak el konulması halidir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için, talepte bulunanın alacaklı olması, bu alacağın muaccel bulunması ve rehinle temin edilmemiş olması gerekir.

İhtiyati haciz talep tarihi itibarıyla henüz muaccel olmayan alacaklar yönünden ise İİK'nın 257/2. maddesindeki koşulların varlığı aranacaktır. Anılan madde uyarınca muaccel hale gelmiş olan ve rehinle temin edilmemiş olan alacaklar için ihtiyati haciz kararı verilebilecektir. İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir.

Mahkemenin alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir.

Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır (Yargıtay 19.HD'nin 12/12/2019 tarih ve 2019/2300 E. - 2019/5531 K.)

3.Geçiçi hukuki koruma yargılamasını asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsüdür. Geçiçi hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmemektedir. Alacaklının, alacağın varlığı ile haciz sebepleri hakkında mahkemede olumlu şekilde kanaat uyandırması gerekli ve yeterli olup, buradaki ispat asıl davadaki gibi tam bir ispat değil yaklaşık ispattır. 4.Somut olayda davacının davası trafik kazası nedeni ile maddi zarardan kaynaklı maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.

5.Açıklanan tüm bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında; somut olayda, dava dosyasının bulunduğu aşama itibariyle davacının varılığını ileri sürdüğü olguların varlığının tespiti yargılamaya muhtaç olup, bu aşmada dosyanın mevcut durumu itibariyle davalının sorumlu olduğu zarar tutarının miktarının ne olduğu hususlarının yargılamayı gerektirdiği gibi borçlu sigorta şirketinin devlet denetimine tabi ve Türkiye genelinde faaliyet gösteren sigorta şirketi olması,

taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizleme, kaçırma ve hileli işlemlerde devlet denetiminden ötürü bulunma ihtimalinin olmadığının anlaşılmakla (Yargıtay 17. HD'nin 17/04/2019 tarih ve 2016/3412 E. 2019/4897 K.) ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yasanın aradığı koşulların oluşmadığı anlaşılması karşısında, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yasanın aradığı yaklaşık ispat şartlarının oluşmadığı anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığından davacının istinaf itirazları yerinde değildir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına ve İİK'nın 257. maddesindeki şartların somut olayda bulunmamasına göre, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.