İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2026/627 K.2026/744

Aydın Asliye Ticaret Mahkemesinin 24.04.2025 tarih 2025/107 E. - 2028/301 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin 2024 yılına ilişkin yılbaşı organizasyonunda müşterilerine hizmet sunduğunu, hizmetin görülmesi sırasında müvekkilinin otelinin mesul müdürü tarafından hizmet görülmesi işi ile sürekli ilgilenildiğini, hareketli organizasyon esnasında şirketin genel kurul, müdürler kurulu ve ortaklar pay defterinin kullanmakta olduğu aracından hırsızlanarak çalındığını, yönetim kurulu karar defterinin karar alınması ve bilançoların artırılması ya da eksiltilmesi amacıyla yapılacak olan yeni yıl toplantısında kullanılacak olup bu nedenle mesul müdür de yer aldığını,

şirket kasasına koymak amacıyla 31.12.2024 tarihinde aracına koyup araçtan almayı unuttuğunu ve daha sonra araçtan hırsızlanmış olduğunu ileri sürerek bu defterlerin zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, TTK 82/7 maddesi uyarınca iptal isteminde bulunabilmesi için gereken özenin gösterilmesine rağmen zayinin gerçekleşmiş olması şartı arandığını, defter tutmakla yükümlü olan tacirlerin her halükarda defterlerini muhafaza etmekte gerekli özeni göstererek basiretli davranması gerektiğini, ilgili belgelerin şirket merkezinde ya da muhasebecide çalınmadığı, araç bagajından çalınmasına göre zayi şartları oluşmadığından davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, dava dilekçesi içeriğini aynen tekrar ederek yılbaşı gecesi otel ile ilgilenen müvekkilinin aracını otelin olduğu sokağa bırakıp müşterilerle ilgilendiğini, ancak ertesi gün itibariyle defteri aracında bulamadığını, ancak alanda kamera açısı olmadığından bir kayda rastlanılmadığını, buna göre şirketin davaya konu defterlerinin aracından hırsızlanmış olduğunu, bu defterlerin herkes tarafından ulaşılması mümkün olan ve açık alanda unutulmamış, kapısı kapalı bagaj içerisinde hırsızlandığını, kapının otomatik kapandığını, genellikle kapalı tutulduğunun ifade edildiğini,

kapısı kapalı olan bagaj kısmında bulunan ve görünmeyen yerden hırsızlanan defterler yönünden gerekli özenin gösterilmediğine dair yorumun oldukça geniş bir yorum olduğunu ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

05.07.2022 tarihinde yürürlüğe giren 7417 sayılı Kanun ile değişik 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen otuz günlük süre hak düşürücü süredir.

Somut olayda, davacı müvekkilinin zayi belgesi istedikleri defterlerin şirket müdürünün yılbaşı organizasyonu sırasında yoğunluktan dolayı aracının bagaj kısmında bulunduğu sırada hırsızlandığını ileri sürerek zayi belgesi isteminde bulunmuştur. Davacı taraf tacir olup TTK hükümleri uyarınca işlerini yapmakta ve belgelerini saklamakta gerekli dikkat ve özeni göstermeli ve basiretli davranmalıdır. Kaybolma nedeni olarak ileri sürülen araç bagajındaki hırsızlık olayında tacir olan şirketin istenen defterlerinin araç bagajında ve dışarıda bulundurulması hususunda basiretli davranılmadığı yönündeki mahkeme değerlendirmesinin yerinde olmasına göre ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun bulunmuştur.

Dosya üzerinde yapılan incelemede istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.