İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/1487 K.2024/2140

Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/04/2024 Tarih ve 2024/54 E. 2024/203 K.sayılı kararının istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelenmenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında medikal ürün alım satım ilişkisinden kaynaklı tanzim edilen faturalar ile sabit ticari ilişki bulunduğunu, söz konusu ilişkiye istinaden Hilvan İcra Müdürlüğünde açılmış bulunan 2023/50 Esas sayılı takipte dava konusu fatura alacağının takibe konulduğunu ve takibin kesinleştiğini, takip borçlusu ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti. yetkilisinin borcu kendisini şirket yetkilisi olarak tanıtan ...’in hesabına sipariş verdiğini ve ödeminin de anında ... hesabına yatırıldığını belirterek ödeme dekontu sunarak menfi tespit davası açmak için Hilvan Arabuluculuk bürosunun 2023/140806 Arabuluculuk Dosya Numaralı dosyasının açıldığını, bunun üzerine borçlu ...'e karşı tahsilde tekerrür olmamak üzere icra takibi başlatılmak zorunda kalındığını, davalının kendisini müvekkili şirket yetkilisi olarak tanıtarak müvekkilinin alacağını tahsil ettiğini,

bunun üzerine 171.115,07-TL bedelli borçlarının tahsili amacıyla Aliağa İcra Dairesi 2023/5285 Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, borçlunun itirazı üzerine icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, itirazın kötü niyetli olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığını, müvekkili ile ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti. arasında ticari ilişki bulunduğunu, davalının müvekkili şirket ile hiçbir ilgisi olmamasına ve çalışanı olmamasına rağmen kendisini şirket yetkilisi gibi tanıtarak müvekkilinin alacağını tahsil ettiğini ve müvekkiline ödemediğini beyanla davanın kabulü ile ilgili icra dosyasındaki itirazın iptaline ve icra takibinin devamına, davalının haksız ve kötü niyetle yaptığı itirazı nedeniyle İİK m.67 hükmü kapsamında hükmolunacak alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı davacı firmada 18.11.2020 - 30.06.2023 tarihleri arasına ait 954 günlük fiili çalışmasının mevcut olduğunu, davacının kötü niyetli olarak müvekkilinin sigortasını yapmadığını, buna ilişkin Aliağa 2. İş Mahkemesi nezdinde 2023/155 Esas Sayılı hizmet tespit davası ikame edildiğini ve davanın derdest olduğunu, müvekkilinin ... eczanesi isimli iş yerinde 16/01/2019 tarihinde eczacı kalfası olarak çalışmaya başladığını, her ne kadar resmi kayıtlarda davacı şirketin yetkilileri ... ve ... olarak görünmekte ise de, fiili olarak şirketin, eczanenin tek sahibi ve yetkilisinin ... olduğunu,

firma adına tüm işlemleri yürüten firmanın asıl yetkilisi ve sahibinin ... olduğunu, ... tarafından anne ve babası adına bir şirket kurarak e-ticaret üzerinden mal alış ve satışı yapacağını müvekkilini yönetici olarak çalıştıracağını beyan ettiğini, davacı şirketi kurduktan sonra müvekkilinin davacı şirket nezdinde 18.11.2020 tarihi itibariyle E-Ticaret yöneticisi (Pazarlama, Ürün alış-satış, Mal teslimi, E-Ticaret sitelerinin kampanyalarına katılma vs) olarak çalışmaya başladığını ve 30.06.2023 tarihine kadar çalışmasının devam ettiğini, hizmet tespiti olarak açılan Aliağa İş mahkemesinin dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini,

taraflar arasında 4857 sayılı yasa kapsamında hizmet ilişkisi bulunduğunu, müvekkilinin tacir olmadığını bu nedenle asliye ticaret mahkemelerinin görevsiz olduğunu, görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin ödemeleri davacı firmaya ve davacı firma adına hareket eden ...'in talimatı ile almış ve yine onun talimatı ile iade ettiğini, davacı şirketin e ticaret kapsamında müvekkilinin tecrübesizliğinden de faydalanarak fatura kesme yükümlülüğünden kurtulmak amacı ile müvekkilinin banka hesaplarını kullandığını, nitekim dava dışı ...ler isimli firmadan iş bu dava konusu olan ödeme dışında başkaca birçok ödeme geldiğini,

tüm bedellerin ...’e ya da onun talimatı ile iş ortaklarına ya da borcu olan başkaca firmalara teslim edildiğini, davaya konu edilen bedelin tamamının davacı tarafça teslim alındığını, taraflar arasında herhangi bir faiz kararlaştırılmadığından icra takibinde talep edilen işlemiş faizin hatalı olduğunu, icra inkar tazminatı için koşulların oluşmadığını, müvekkilinin ödemiş olduğu tutarların kötü niyetli olarak takibe konu yapıldığını bu nedenle davacının kötü niyetli olduğunu beyanla öncelikli olarak mahkememizin görevsizliğine,

Esas yönünden yapılacak olan inceleme neticesinde ise haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddi ile takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...Somut olaya dönüldüğünde anılan düzenlemelere göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması gerekmektedir.

Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemeyecektir.Davalının tacir olmadığı, herhangi bir ticari defter tutmadığı, ticaret sicilde ya da ticaret odasında kaydının bulunmadığı anlaşılmakla, davalının tacir olmadığı kaldı ki, davalının savunmasına göre taraflar arasında Aliağa İş mahkemesinde devam eden bir hizmet tespiti davası bulunduğu,

davalının davacının çalışanı olduğu iddiasının yer aldığı bu itibarla işbu davaya bakma görev ve yetkisinin mahkememize değil, Karşıyaka Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu anlaşıldığından TTK'nun 4 ve 5. madde hükümleri çerçevesinde mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal gerekçeye, dosyadaki delillere ve hakimin taktirine göre: Göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK'nun 114/1-c ve 115/2.maddeleri uyarınca davanın usulden REDDİNE, Görevli mahkemenin Karşıyaka Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna..." ifadelerini içeren gerekçelerle davanın usulden reddine karar vermiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN

Davalı vekilleri istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili istinaf başvurusunda özetle; Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından davanın reddine karar verildiğini, ancak dosyada lehlerine vekalet ücretine hükmedildiğini, davalı ...'in kendisini işbu davada kendisini vekil ile temsil ettirmesi sebebi ile yerel mahkeme tarafından davanın reddine karar verildiğine göre, davalı lehine karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi gereğince vekalet ücretine takdir edilmesi gerektiğini ancak, davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmediğini belirterek kararın kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; İİK 67. Maddesine dayalı olarak açılan itirazın iptali talebine ilişkindir.

İlk Derece mahkemesince verilen görevsizlik kararı vekalet ücreti yönünden davalı vekilince istinaf edilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili lehine vekalet ücreti hükmedilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bu yönü ile kaldırılıp vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

6100 Sayılı HMK.’nın yürürlük tarihinden sonra görevsizlik yada yetkisizlik kararı verilmesi halinde verilecek karar HMK. nın 20. maddesine göre dava dilekçesinin reddi olmayıp, görevsizlik yada yetkisizlik kararıdır. Bu karar nihai bir karar değildir.

6100 sayılı HMK.’nın "Esastan Sonuçlanmayan Davada Yargılama Gideri" başlığı altındaki 331. maddesinin 2. fıkrasındaki "görevsizlik, yetkisizlik veya gönderme kararlarından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde, yargılama giderlerine o mahkeme hükmeder. Görevsizlik, yetkisizlik veya gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkeme dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkûm eder". hükmü yer almaktadır.

6100 sayılı HMK.’nın yukarıda belirtilen 331. maddesinin 2. fıkrasındaki düzenleme karşısında görevsizlik yada yetkisizlik kararı veren Mahkemece yargılama giderlerine ve ortada bir ret kararı olmadığından vekalet ücretine hükmedilmeyecektir.

Görevsizlik yada yetkisizlik halinde dava dosyası iki haftalık yasal sürede görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmediği taktirde taraflardan birisinin talebi halinde görevsizlik yada yetkisizlik kararı veren Mahkemece 6100 Sayılı Kanun’ un 331. maddesinin 2. fıkrasının 2. cümlesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek, aynı karar ile yargılama giderlerine ve gerekiyorsa vekalet ücretine hükmedileceğinden davalı vekilinin yerinde olmayan istinaf talebinin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.