İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/1600 K.2023/2167

Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının açtığı İzmir 3. ATM'nin 2018/1186 Esas sayılı davasında, müvekkili banka alacağının bildirildiğini, yapılan yargılama sonunda davalının konkordatosunun İİK 306.

Maddesi uyarınca tasdikine karar verildiğini, borçların 2021 yılı Şubat ayından başlayarak 24 eşit taksitte ödenmesi gerekirken, müvekkili bankaya davalı tarafından bir ödeme yapılmadığını, bu durumun İİK 308/e maddesi gereğince konkordatonun kısmen feshine kati bir gerekçe olduğunu, borçlunun ödeme yapmaması, konkordato müessesini kullanış biçimi, borçlunun konkordatoyu kötü niyetle tasdik ettirdiğini gösterdiğini, İİK 308/f maddesi düzenlemesi gereğince her alacaklının kötü niyetle sakatlanmış konkordatonun feshini bütün alacaklılar bakımından tasdik kararını veren mahkemeden isteyebileceğini, davalının hem ödemeleri yerine getirmemesi,

hem de iş makinelerini teslim etmemesi kötü niyetli olduğunu açıkça gösterdiğini, davalının davranışlarının yasanın 308/f maddesi kapsamında konkordatonun tamamen feshini gerektirdiğini ileri sürerek, öncelikle İİK 308/f düzenlemesi gereği konkordatonun tamamen feshini, bu talepleri yerinde görülmeyecek olması karşısında terditli olarak İİK 308/e düzenlemesi gereği konkordatonun müvekkili banka yönünden kısmen feshine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının alacağının bir kısmının rehinle teminat altına alındığından konkordato projesi kapsamına alınmadığını, konkordato kapsamında alacaklarının ise proje kapsamında ödenmeye çalışıldığını, küresel çapta yaşanan ekonomik kriz nedeni ile bazı gecikmeler yaşandığını, Covid 19 virüsü gibi küresel krizlerin yaşandığını ancak herşeye rağmen müvekkili şirketin borçlarını ödemeye çalıştığını, müvekkilinin kötü niyetli ve kasdi şekilde ödeme yapmadığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, ayrıca davacının konkordatonun tamamen feshi talebinin hukuken dayanaksız olduğunu, kısmen feshi talebinin de haklı ve isabetli olmadığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

MAHKEMECE

"....Toplanan tüm deliller karşısında; davalı ...

A.Ş. 'nin konkordato başvurusu üzerine İzmir 3. ATM'nin 2018/1186 esas 2020/127 karar sayılı 07.02.2020 tarihli kararı ile konkordatosunun İİK 306 maddesi uyarınca tasdikine, konkordato projesi gereğince borçlunun borçlarını 1 yıl ödemesiz, 2021 yılı Şubat ayından başlayarak birer ay ara ile 24 eşit taksitte ve 2 yılda geçici mühlet tarihi olan 17/10/2018 tarihinden itibaren faizsiz olarak her ayın son günü ödemesine karar verildiği, davacı bankanın konkordatoya tabi alacağının 487.877,51 TL olduğu, iş bu fesih dava tarihine kadar konkordato projesi kapsamında ödenmesi gereken 12 taksitin bulunduğu ve 9 taksitin ödendiği,

3 taksitin ödenmediği, dava tarihi itibariyle ödenmemiş 3 taksit bulunmakla birlikte dava tarihinden sonra da 15/02/2023 tarihinde bir taksitin ödendiği, davacı banka yönünden kısmi fesih şartlarının oluştuğu bu taksitlerin dava açıldıktan sonra ödense bile fesih şartlarının ortadan kalkmayacağı ve davayı konusuz bırakmayacağı gibi dava tarihine kadar ödenmesi gereken tüm taksitlerin dava tarihinde sonrada ödenmiş olmadığı, dolayısıyla davacının kısmen fesih talebinin haklı olduğu, sonuç olarak davacının İİK 308/e maddesi uyarınca konkordatonun kısmen feshi talebine ilişkin davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir, gerekçesi ile,

davacının konkordatonun tamamen feshi talebinin reddine, davacının konkordatonun kısmen feshi talebinin kabulüne, davalı hakkında tasdik edilen İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1186 Esas 2020/127 Karar sayılı konkordatonun İİK 308/e maddesi uyarınca davacının konkordato uyarınca kazanmış olduğu yeni hakları muhafaza etmekle birlikte davacı hakkında feshine" şeklinde karar verilmiştir.

Mahkeme kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı yanın alacağının bir kısmının rehinle temin edilmiş alacak niteliği taşımış olduğu için konkordato projesi kapsamına alınmadığını, bu çerçevede tüm alacakları konusunda işbu dava ile fesih talebinde bulunulmasının haklı ve yerinde olmadığını, küresel çapta yaşanılan ve sadece Türkiye'de değil her ülkede tüm kesimlerin iş akışını alt-üst eden ve tüm ekonomik veri ve göstergelerde hesap edilemeyecek artış ve dalgalanmalara sebebiyet veren ekonomik kriz nedeni ile bazı gecikmeler yaşansa da her şeye rağmen müvekkili şirketin borçlarını ödemeye çalıştığını,

bu çerçevede yaşanılan gecikmenin öngörülemeyecek olağanüstü gelişmelere dayalı olması nedeni ile bu durumun hukuki anlamda mücbir sebep niteliği taşıdığı hususu nazarı itibare alınmamış olmakla yerel mahkeme kararının bu yönü ile de isabetli olmadığını, davacının konkordatonun kısmen veya tamamen feshi talebinin hukuki yarardan yoksun olduğunu,

davacı alacaklı konkordato kapsamında bulunmayan ve bu çerçevede takip yasağına tabi olmayan rehinli alacakları için takip dahi başlatmamış iken konkordato kapsamındaki alacakların bir kısmın gecikmesi nedeni ile konkordatonun feshini talep etmesinin hukuki bir yarar beklentisinden uzak olan ve sırf müvekkilini cezalandırma kastı taşıyan bir talep olduğunu beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istinaf sebebi olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, konkordatonun tamamen feshi olmadığı takdirde kısmen feshi istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Konkordatonun bir alacaklısınca feshinden söz edebilmek için öncelikle tasdik edilmiş bir konkordato projesinin bulunması gerekmektedir. Konkordatoya tabi borcun yani konkordato alacağının proje gereğince ifa edilmemiş olması davanın sebebini teşkil eder. Ademi ifayı takiben yeni bir mühlete yahut borçlunun ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek yoktur.

Konkordatonun kısmen feshi 2004 sayılı İİK'ya 28/2/2018 tarihinde 7101 sayılı yasanın 37. maddesiyle eklenen 308/e maddesinde "Kendisine karşı konkordato projesi uyarınca ifada bulunulmayan her alacaklı konkordato uyarınca kazanmış olduğu yeni hakları muhafaza etmekle birlikte konkordatoyu tasdik eden mahkemeye başvurarak kendisi hakkında konkordatoyu feshettirebilir. Fesih talebi üzerine verilecek hükmün tebliğinden itibaren on gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir." biçiminde düzenlenmiştir.

Kısmen Feshi Talep Edebilmek İçin Gereken Şartlar ;

Konkordatonun bir alacaklısınca (yani kısmen) feshinden söz edebilmek için öncelikle tasdik edilmiş bir konkordatonun (projesinin) bulunması gerektiğinde tereddüt edilemez. Mademki, proje gereğince ifada bulunulmamıştır, şu hâlde evvela elde davacı alacaklı için mecburi bir proje olmalıdır.

Eş deyişle konkordato projesi, tasdik edilmiş bulunmalıdır.Bu sırada tasdik kararının kesinleşmesinin gerekip gerekmediği, mülga 300. maddenin aksine yeni m. 308/c, f. 1, c. 1 hükmüyle birlikte değinilmesi gereken meselelerdendir. Zira artık proje, tasdik kararıyla birlikte, alacaklılarını (ve doğal olarak borçlusunu) -aksi alacaklılarınca oylanıp kabul edilen projede öngörülmediği sürece- derhâl bağlamaktadır.

Bu hâlde, ilk bakışta önceki dönemden farklı olarak konkordatonun kısmen feshi bakımından kesinleşmesinin de aranmayacağı söylenebilmekle beraber bu sonuç, yüzeysel kalacaktır. Zira Kanunun bu kez 308/a maddesinde öngörülen kanun yolu denetiminden geçemeyen bir projenin, tasdik edilmekle başta bağlayıcılık kazanmış olsa da, anılan özelliğini sürdürmesi zaten mümkün olamayacak; takiben feshini istemek de gerekmeyecektir.

Kısacası, konkordatonun feshini talep etmek bakımından her hâlükârda [kesinleşmekle işlerlik kazanacak projeler içinse kaçınılmaz olarak, m. 308/c, f. 1, zira bu son hâlde elde, işler hâlde olup da ihlâl edildiğinden feshi istenebilecek bir proje de bulunmamaktadır], tasdik kararının kesinleşmiş olması şartını da aramak gerekir. (YENİ KONKORDATO HUKUKU 7100 ve 7155 Sayılı Kanunlarla Değişik İcra ve İflas Kanunu m.285-309 Şerhi sayfa 636 )

Somut uyuşmazlıkta, İzmir 3. ATM'nin 2018/1186 esas 2020/127 karar sayılı 07.02.2020 tarihli kararı ile " davacı ... A.Ş. 'nin konkordato talebinin kabulüne, konkordatosunun İİK 306 maddesi uyarınca tasdikine davacı borçlunun konkordato tarihinde borçlarının karar tarihinden itibaren 1 yıl ödemesiz, 2021 yılı Şubat ayından başlayarak birer ay ara ile 24 eşit taksitte ve 2 yılda geçici mühlet tarihi olan 17/10/2018 tarihinden itibaren faizsiz olarak her ayın son günü ödemesine karar verildiği, kararına karşı istinaf yoluna başvurulduğu, istinaf talebinin reddedilmesine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesinin kararı Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 02.02.2023 tarihli kararı ile onanmakla, konkordatonun tasdikine ilişkin kararın 02.02.2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Kayyım ...'nın 10.04.2023 tarihli raporunda, davacı bankanın konkordatoya tabi alacak tutarının 484.954,50-TL alacak ile 2.923,01-TL faiz olmak üzere toplam 487.877,51-TL olduğu, her bir taksit tutarının 20.328,23-TL olduğunu, dava tarihi olan 01/02/2022 tarihine kadar 9 taksitin ödendiğinin belirtildiği, dava tarihine kadar ödenmemiş 3 taksitin bulunduğu davalının kesinleşen tasdik kararında belirtilen şekilde ödemelerini yapmasının gerektiği, hal böyle olunca mahkemece davanın kabulüne yönelik verilen kararın yerinde olduğu, davalı istinaf dilekçesinde;

olağanüstü koşulların oluştuğuna ilişkin ileri sürdüğü itirazlarının tasdik yargılamasında değerlendirildiğinden bu yöndeki savunmalarının yerinde olmadığı anlaşılmakla; istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.