İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/837 K.2024/1207

Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucunda.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin ... Mah. ... Cad.

No:... .../... adresinde faaliyet göstermekte olup 2020/465539 ihale kayıt numaralı ihale kapsamında davalı şirket ile yapılan sözleşme ile çelik otokorkuluk satım işini üstlendiğini, ihale ve sözleşme kapsamında müvekkili şirketin üzerine düşen yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve tamamlanan sözleşme konusu satım işine ilişkin 04.02.2021 tarih ve ... sayılı fatura düzenlendiğini, davalı şirketin 3.307.287,48.-TL tutarında olan borcuna istinaden bir kısım ödemeler yaptığını, takip tarihi olan 29.01.2024 tarihi itibariyle müvekkili şirketin,

davalı şirketten fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve faiz ve ferileri de hariç olmak üzere 107.287,48.-TL bakiye alacağı bulunduğunu, İzmir 6. İcra Dairesi'nin 2024/964 Esas sayılı dosyası ile davalı/borçlu şirket aleyhine ilamsız icra takibine girişildiğini, davalı/borçlu şirket tarafından borca haksız olarak itiraz edildiğini ve icra müdürlüğü tarafından takibin durdurulduğunu, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını,

davalı şirketin itiraz ile zaman kazanmaya çalıştığını belirterek öncelikle müvekkili şirketin alacağı rehinle de temin edilmemiş olduğundan davalının mal kaçırma ihtimaline binaen müvekkili şirketin alacağına yeter miktarda davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının, mevduat ve vasıtalarının üzerine uygun görülecek teminat mukabilinde ihtiyati haciz kararı verilmesine,

davalı şirketin İzmir 6. İcra Dairesi'nin 2024/964 Esas sayılı icra takibine yapmış olduğu itirazı haksız olduğundan itirazının iptali ile (fazlaya ilişkin talep ve haklarımız saklı kalmak kaydıyla) takibin 107.287,48.-TL asıl alacak ve ferileri yönünden aynen devamına, davalı şirketin haksız ve kötü niyetle borca itiraz ettiğinden asıl alacağın %20’sinden az olmamak üzere davalı şirketin icra-inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece;"....İcra ve İflas Kanunu'nun 258.maddesinin 1.fıkrası uyarınca, "...Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur..." hükmüne göre, alacaklı alacağının varlığı ile birlikte alacağın vadesinin geldiği veya alacağının vadesi gelmemişse, İİK'nın 257,11 hükmündeki sebeplerin varlığı hakkında mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermek zorunda olduğu, daha açık bir anlatımla, sadece alacağın varlığının, ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli veya tek şart olmadığı,

İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için kesin bir ispat aranmamakta ise de, özellikle hukuki bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenek olduğu, Somut olayda; mal alımına ait sözleşmeden doğan alacağa ilişkin başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu,

dosyaya sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde İİK'nın 258. maddesi uyarınca alacağın varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiğinden ihtiyati haczin yasal koşulları oluşmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur..." şeklinde karar verildiği görülmüştür.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili şirketin ... Mahallesi ...

Cadde No:... .../... adresinde faaliyette olduğunu, 2020/465539 ihale kayıt numaralı ihale kapsamında davalı/borçlu şirket ile yapılan sözleşme ile çelik otokorkuluk satım işini üstlendiğini, ihale ve sözleşme kapsamında müvekkili şirket üzerine düşen yükümlülüklerinin yerine getirildiğini ve tamamlanan sözleşme konusu satım işine ilişkin 04.02.2021 tarih ve ... sayılı fatura düzenlendiğini, davalının şirketin 3.307.287,48.-TL tutarında olan borcuna istinaden bir kısım ödemeler yaptığını, takip tarihi olan 29.01.2024 tarihi itibariyle müvekkili şirketin,

davalı/borçlu şirketten fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak ve faiz ve ferileri de hariç olmak üzere 107.287,48.-TL bakiye alacağı bulunduğunu, davalının müvekkili şirkete 107.287,48.-TL borcunu ödemediği hususu müvekkili şirketin Ticari Defter ve Belgeleri, Vergi Dairesi kayıtları, Otokorkuluk Malzemesi Alımı Mal Alımına Ait Sözleşme, aleyhe olan hususları kabul anlamına gelmemek kaydıyla İhale Dosyası, 04.02.2021 tarih ve ... sayılı fatura, Muavin Defteri ve diğer belgeler ile de sabit olduğunu, müvekkili şirketin alacaklı olduğunu,

davalının söz konusu borcunun vadesi gelmiş ve vadesi üzerinden de uzun bir süre geçmiş olmasına rağmen borcunu ödemediğini, müvekkili şirketin alacağı rehinle de temin edilmediğini, müvekkili şirketin ileride alacağını tahsil edememe ihtimali riskinin de olduğunu, davalının mal kaçırmasına meydan vermemek için müvekkili şirketin alacağına yeter miktarda davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının, mevduat ve vasıtalarının üzerine uygun görülecek teminat mukabilinde ihtiyati haciz konulmasına dair karar verilmesi gerekirken taleplerinin reddedilmiş olmasının usule ve yasaya aykırı olduğunu,

ara kararının kaldırılmasını, uygun görülecek teminat mukabilinde ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME,

DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep, itirazın iptali davası sırasında verilen ihtiyati haczin reddine yönelik ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

İhtiyati haciz İ.İ.K.’nun 257-268. maddelerinde düzenlenmiştir. 2004 sayılı İİK'nın 257/1.maddesinde; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları düzenlemiş olup, muaccel olmayan/vadesi gelmemiş alacak yönünden ise ihtiyati haciz koşulları aynı yasanın 257/2.maddesinde ise;" Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksatıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;(1)

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklinde düzenlemesi bulunmaktadır.

İİK.'nın 258.maddesinde ise; "İhtiyati hacze 50 nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur.

Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir. (Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./60. Md.; Değişik fıkra: 02/03/2005-5311 S.K./16.mad) İhtiyatî haciz talebinin reddi halinde alacaklı istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir."

İhtiyati haciz kararına itirazı düzenleyen İİK.'nın 265.maddesinde de ise; "(Değişik fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./63. md.) Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. (Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./63. md.) Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir.

Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.

İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur. Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir. (Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./63. md.; Değişik fıkra: 02/03/2005-5311 S.K./17.mad) İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir. İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz." hükümleri mevcuttur.

Dosyadaki belgelere, ara kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle ihtiyati haciz kararı verilmesi için mutlak ispat şartlarının oluşmasına gerek bulunmayıp, yaklaşık ispat ölçülerinde ispat yeterli olacağından dosya kapsamına göre alacağın olup olmadığı ve miktarının yargılamaya muhtaç olmasına, ara kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu ara kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, ihtiyati haciz isteyen davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.