İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/759 K.2024/1715

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/02/2022 tarihli 2021/531 Esas ve 2022/156 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının İzmir 11.İcra Müdürlüğünün 2021/943 Esas sayılı takip dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine konu senedin sahte olduğunu, lehdar bölümünün boş olduğunu, davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;senetteki borcun geçerli bir borç olduğunu, müvekkilinin eşi olan ...'ın, davacının kardeşi olduğunu, borcun kaynağının ortak atadan kalan taşınmazdaki miras payının davacı ...'nın üzerine geçirmesinden kaynaklandığını, davacının, bu nedenle kardeşi ...'ya borcu olduğunu, ...'nın isteği üzerine müvekkili ... adına senedin düzenlendiğini, ancak lehtar hanesinin boş olmasının müvekkilinin tecrübesizliğinden kaynaklandığını, takibin kesinleştiğini belirterek, davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ''... Bonoda bulunması gereken zorunlu unsurlar 6102 sayılı TTK'nın 776. maddesinde sayılmıştır. Buna göre kime yada kimin emrine ödenecek ise onun adının da bonoda bulunması şarttır. Yoksa bono vasfı bulunmamaktadır. Ancak 6102 sayılı TTK'nın 778/2-f maddesi atfıyla bonolara da uygulanan TTK'nın 680. madde hükmü uyarınca bononun kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olarak tedavüle çıkarılması mümkün olup, bu eksiklik senedin ibrazına kadar tamamlanabilir.

Ancak burada senet icra takibine konulurken lehdar hanesi boş olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takibe konulduğu, dolayısı ile bono vasfı olmayan bir evrakın kambiyo senetlerine mahsus yolla takip edilemeyeceğinden davacı aleyhine yapılan takibin geçerli bir takip olmadığı anlaşıldığından davacının bu nedenle davalıya borcunun bulunmayacağından...'' gerekçesiyle; ''...Davanın KABULÜ ile,

davacının İzmir 11. İcra Dairesi'nin 2021/943 E sy takip dosyasında geçerli bir takip bulunmadığından davalıya borçlu olmadığının tespitine, 75.000,00 TL senet bedelinin %20'si oranındaki tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine...'' şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkilinin eşi olan dava dışı ..., davacı ...'un kardeşi olup borcun, müvekkilinin eşi olan ... ile davacının ortak atasından miras kalan ... ili ... ilçesi, ... Mahallesi ... Ada ...

Parseldeki taşınmazdaki miras payını davacı ... üzerine geçirmesinden kaynaklandığını, davacı ... ile dava dışı kardeşi ... arasındaki anlaşmaya göre, ...'nın 75.000 TL'lik senet vereceğini, ...'nın ise bahsedilen taşınmazdaki kendi payını davacı ...'nın üzerine devredeceğini, davaya konu senet 07.12.2020 tarihinde düzenlenmiş olup, bahsedilen taşınmazdaki devir işleminin 10.12.2020 tarihinde gerçekleştiğini, işbu hususun tapu kayıtlarıyla da sabit olduğunu, bu işlem nedeniyle davacı ... müvekkilinin eşi ...'ya borçlu olup, dava dışı ...'nın isteği doğrultusunda müvekkili ... adına senet düzenlendiğini,

senet üzerindeki haneler ... tarafından doldurulup müvekkiline teslim edildiğini, kaldı ki diğer hanelerin başkası tarafından doldurulma ihtimalinde dahi, imza hanesinin davacı tarafından doldurulması yeterli olmakta, senedin başkası tarafından doldurulmasının mevzuata ve içtihada göre senedi geçersiz kılmadığını, imzanın bulunması,

borçlunun imzaya açıkça itiraz etmemesinin, işbu borcu ikrar mahiyetinde kıldığını, karşı yanın davayı açarken senetteki yazıların kendilerine ait olmadığını savunduğunu, bununla ilgili olarak senetteki yazılar üzerinde grafolojik tespit yapılmadığını, bu yönüyle davanın esası eksik incelenmiş olup, dosyanın bilirkişiye tevdii edilmesi gerektiğini belirterek kararın istinaf incelemesi sonucu kaldırılarak, yeniden karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedine dayalı başlatılan takibe konu bonodan kaynaklı borçlu olunmadığının tespiti istemini içeren menfi tespit davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup, karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İzmir 11. İcra Dairesi'nin 2021/943 Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde, takip alacaklısının ... olduğu, borçlusunun ... olduğu, takibin kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi olduğu, takibe konu senet aslının dosya kapsamında icra dairesine sunulduğu, takibe dayanak senedin lehtar hanesinin boş olduğu anlaşılmıştır.

Türk Ticaret Kanunu’nun 776. ve 777. maddelerinde bonoda bulunması gereken zorunlu ve tercihe bağlı unsurlar ortaya konmuş ve senedin geçerlilik şartları belirtilmiştir. Bononun geçerlilik şartları, yani bonoda bulunması gereken zorunlu unsurlar 6102 sayılı TTK'nın 776. maddesinde sayılmıştır. 776/e maddesine göre "Kime veya kimin emrine ödenecek ise onun adını,

" içermesi gerekmekte yani lehtarın isim veya ünvanının bonoda yazılı bulunması şarttır.) TTK 777/1 maddesine göre "İkinci ilâ dördüncü fıkralarda yazılı hâller saklı kalmak üzere, 776 ncı maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senet bono sayılmaz". Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 778/2-f maddesi atfıyla bonolara da uygulanan TTK'nın 680. madde hükmü uyarınca bononun zorunlu unsurlar dışında kısmen doldurularak imzalanmış olarak tedavüle çıkarılması mümkün olup, bu eksiklik senedin ibrazına kadar tamamlanabilir.

Dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; dava konusu senedin TTK 776. Maddesine göre zorunlu unsur sayılan lehtar hanesi boş olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takibe konulduğu,TTK 777/1 maddesine göre 776. maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senedin bono sayılmayacağı, bu durumda davacının takibe konu zorunlu unsurları ihtiva etmeyen senet nedeni ile davalıya borçlu olmadığı anlaşılmış; davalı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davalı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.