İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/2636 K.2024/1662

Milas 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep, merci tayinine ilişkindir. Milas 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, dava dışı ... 'nin ... unvanıyla davalı tarafa mal tedarik ettiği döneme ilişkin düzenlenen cari hesap sözleşmesi uyarınca davacı taşınmazında ipotek tesis edilmiş olduğu sözleşme taraflarından davalı tarafın tacir olduğu karşı tarafın ise tacir gibi davrandığı, taraflar arasında cari hesap sözleşmesi bulunduğu anlaşılmakla, ipoteğin fekki davalarında asıl ilişkinin görüleceği mahkemenin görevli olduğu ve asıl ilişki yönünden nispi ticari dava niteliğinden mütevellit Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli bulunduğu gerekçeleriyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Muğla Asliye Ticaret Mahkemesince, dava dilekçesinde her ne kadar davacının oğlunun davalı ile olan ticari ilişkisindeki cari hesabı nedeniyle davacının taşınmazına ipotek konulduğu belirtilmiş ise de celp edilen ipotek senedinde ipoteğin bizzat davacının doğmuş ve doğacak tüm borçları için verildiğinin anlaşıldığı, diğer yandan davacı hakkında tacir araştırması yapılmış olup, davacının 2002 yılında esnaf kaydını sildirdiği, ticaret sicilinde tacir olarak kaydının bulunmadığı ancak ...

Şti'nin ortağı olduğu belirtilmiş olup, salt şirket ortağı olmak tacir olmayı gerektirmediğinden davacı taraf tacir olmadığı, tüm dosya kapsamına göre iş bu dava ipoteğin fekkine yönelik olup mutlak ticari davalardan olmadığı, ayrıca davacı taraf tacir olmadığından ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren bir dava olmadığı gerekçeleriyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

TTK'nun 4. maddesi; "(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

(2) (Değişik: 28/2/2018-7101/61 md.) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri bir milyon Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır. (Ek cümle: 28/3/2023-7445/30 md.) Bu fıkrada belirtilen parasal sınır, 6100 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesinin birinci fıkrasına göre artırılır." şeklinde düzenlenmiştir.

Somut olayda; Davacı, oğlunun cari hesap borcu için konulduğunu iddia ettiği ipoteğin fekkini istemiştir. İpoteğin fekki mutlak ticari dava değildir. Davalı tacirdir. Davacının 2008 yılından beri ... Şti. ortağı olduğu, ipoteğin 2009 yılında konulduğu, ipotek işleminde kendisinin doğmuş doğacak borçları olduğu belirtilerek ipotek konulduğu anlaşılmaktadır. Uyuşmazlığın her iki tarafın da (yahut davacının oğlunun) ticari işletmelerinden kaynaklandığına dair mevcut dosyaya yansıyan belge ve bilgi bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, Milas 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiştir.