İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/3431 K.2025/294

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı, davalı ... Şti ve ... vekili istinaf başvurusunda bulunmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nun 353/1(b-1/son) cümle uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 23.09.2023 tarihinde, davalı ...

Şirketi adına kayıtlı, 1,87 promil alkollü sürücü davalı ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın, Haluk Alpsü Caddesi üzerinden Torbalı İzban istikametine seyir halinde iken Torbalı İzban girişine geldiğinde, girilmez trafik levhasının yanından, kaldırımından geçerek aktarma durağının içerisinde orta refüjde yaya olarak bulunan müvekkili ... 'a tam kusurlu, alkollü olarak çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini, müvekkilinin, kazadan sonra 1,5 ay kesintisiz yatmasına, bacağına atel takılmasına,

omzuna plak takılmasına ve vücudunun birçok yerinden yaralanmasına neden olduğunu, yasa hükümleri uyarınca araç maliki olması nedeniyle sorumluluğu bulunduğundan bu şirkete karşı da dava açıldığını, yine sigorta şirketi ...

Sigorta Şirketinin, ... plakalı aracı sigortalayan şirket olduğunu, bu nedenle bu şirkete karşı da dava açıldığını, davalı sürücü ... ' ın olayda tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin maddi ve manevi zararının büyük olduğunu, 5.000 TL maddi tazminatın, olay tarihi olan 23.09.2023 tarihinden itibaren davalı ... yönünden yasal faiz, diğer davalılar yönünden işleyecek ticari faizleriyle davalılardan (sigorta şirketi yönünden sorumluluk limiti ve maddi tazminatla sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini,yine 75.000,00 TL manevi tazminatın (sigorta şirketi hariç olmak üzere),

23.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkilime ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı ...

Şti ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; usule göre sigorta şirketine herhangi bir başvuru yapılmadığı için davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, dava açma şartı olan arabuluculuk görüşmesinin yapılmadığını, dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin, aracın işleteni olmadığından herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, pasif husumet yokluğundan davanın reddi gerektiğini, her ne kadar davacı tarafça araç sürücüsü ... ' ın tam kusurlu tespit edildiği belirtilmiş ise de bu konuda henüz yeterli inceleme ve değerlendirme yapılmadığını,

henüz herhangi bir mahkeme kararı olmadığını, henüz soruşturma dosyası kapsamında olduğunu, öncelikle tespitinin yapılması gerektiğini, meydana gelen olay nedeniyle üzüntü ve keder duyulmasının, manevi tazminata hükmedilebilmesi için yeterli olmayacağını, davacının kaza sebebiyle tazminata esas alınabilecek bir yaralanmasının olmadığını, davanın reddi gerektiğini, ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını belirterek dava karşı cevaplarını sunmuştur.

Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; ..."davacı tarafça dosyanın mahkememize tevzi edilmesinden önce arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği, dava şartının tamamlanabilir nitelikte bir dava şartı olmadığı, bu haliyle davanın usulden reddi gerektiği gerekçeleriyle " arabuluculuk dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, " karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ... Şti ve ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu, her iki müvekkili için manevi tazminat yönünden ayrı ayrı 17.900,00 TL' ye, yine maddi tazminat yönünden ayrı ayrı 17.900,00 TL' ye hükmedilmesi gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

İSTİNAFA CEVAP

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; yerel mahkeme hükmünün usul ve yasaya uygun olduğunu, dava ... Şti. Vekilinin istinaf nedenlerinin yerinde olmadığını belirterek istinafa karşı cevaplarını sunmuştur.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, yaralamalı trafik kazası nedenli maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi'nce yukarıda özetlenen gerekçelerle arabuluculuk dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiş, bu karara karşı davalı ... Şti ve ... vekili vekalet ücreti yönünden istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

6100 Sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince re'sen gözetilecekler dışında istinaf dilekçesinde gösterilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan incelemede;

Somut olayda; mahkemece arabuluculuk dava şartı bulunmayan davalılar ... Şti ve ... yönünden de arabuluculuk dava şartı yerine getirilmediğinden usulden red kararı verilmiş ise de, taraflarca bu hususta karara karşı istinaf başvurusunda bulunulmadığından usulden red kararı bu hali ile kesinleşmiştir. Dolayısıyla, davalılar vekilinin istinaf istemi ile sınırlı olarak davalılar lehine vekalet ücretinin miktarına ilişkin istinaf isteminin kabulü gerekmiştir.

Davanın, dava ön şartının yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği gözetildiğinde davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmesi, vekalet ücretinin hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2. ve 13. maddeleri uyarınca belirlenmesi gerekir. Buna göre; davanın konusunun para veya para ile değerlendirilmesinin mümkün olması halinde, dava şartlarından birinin bulunmaması (noksan olması) nedeniyle arabuluculuk dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verildiğinde vekalet ücreti nispi tarifeye göre takdir edilir; ancak, bu nispi vekalet ücretinin miktarı, maktu vekalet ücretini geçemez.

Ayrıca, aynı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 3. maddesinin 2. fıkrasına göre; red sebebi aynı olan davalılar lehine tek vekalet ücretine hükmedileceği, davacıların maddi ve manevi tazminat talepli davaları için her bir talep yönünden davalılar lehine vekalet ücretine hükmedileceği görülmüştür.

Sonuç olarak, davalılar vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince usul ve yasaya uygun olduğundan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının bu davalılar bakımından kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek suretiyle;

-Davanın TTK 5/A ve HMK 114/2 maddeleri uyarınca arabuluculuk dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine,

-Maddi tazminat yönünden; kendisini bir vekil ile temsil ettiren davalılar ... Şti ve ... lehine önceki hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesinin 7/2 ve 13/1.fıkraları gereğince 800,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,

-Manevi tazminat yönünden; davalılar ... Şti ve ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden önceki hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesinin 7/2 ve 13/1.fıkraları gereğince 12.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine ilişkin karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan nedenlerle,

1-Davalılar ... Şti ve ... vekilinin vekalet ücreti yönünden istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,

2-İlk Derece Mahkemesi olan İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/404 Esas - 2024/584 Karar sayılı 26/06/2024 tarihli kararının KALDIRILMASINA,

3-Düzelterek Yeniden Esas Hakkında Hüküm Kurulmak Suretiyle;

a)TTK 5/A ve HMK 114/2 maddeleri uyarınca ARABULUCULUK DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN DAVANIN USULDEN REDDİNE,

b) Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 179,90-TL harcın, peşin alınan 80,70-TL'den mahsubu ile bakiye 99,20-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

c)Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının üzerinde bırakılmasına,

çDavalılar ... Şti ve ... kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden önceki hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesinin 7/2 ve 13/1.fıkraları gereğince maddi tazminat yönünden 800,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,

d)Davalılar ... Şti ve ... kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden önceki hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesinin 7/2 ve 13/1.fıkraları gereğince manevi tazminat yönünden 12.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine karar verilmesine,

4-Davalılar ... Şti ve ... tarafından peşin yatırılan 1.169,40 TL istinaf yoluna başvurma harcının mahsubuyla Hazineye gelir kaydına, 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcının talep halinde bu davalılara iadesine,

5-Davalılar ... Şti ve ... tarafından istinaf masrafı yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

6-Artan gider avanslarının yatıranlara iadesine,

7-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç tahsil / iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine,