İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/5714 K.2025/1635

Davacı vekili Av... tarafından yapılan 27.7.2022 tarihli istinaf kanun yolu başvurusu ve dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı, davalı ile aralarında imzalanan 23.09.2021 tarihli, davacının alıcı, davacının satıcı olduğu Blok Mermer Satış Sözleşmesindeki 1. sayfası (sözlemenin konusundaki) ve 2. maddesindeki 2.500 Ton/Yıl miktarın 1.250 Ton/Yıl, 150 USD/Ton fiyatın da 100 USD/Ton olarak uygulanması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, 23.09.2021 tarihli sözleşmenin 1. sayfası (sözlemenin konusundaki) ve 2. maddesindeki 2.500 Ton/Yıl miktarın 1.250 Ton/Yıl, 150 USD/Ton fiyatın da 100 USD/Ton olarak uyarlanmasını talep etmiştir.

Mahkemece, davacının dava dilekçesinin 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Davacı istinaf dilekçesinde; davamızın konusunun kira bedelinin uyarlanması/indirilmesi değil, taraflar arasında akdedilen 23.09.2021 tarihli blok mermer satış sözleşmenin aşırı ifa güçlüğü sebebiyle uyarlanması davası olduğunu, davanın tarafları arasında herhangi bir kira ilişkisi bulunmadığını, taraflar arasında yapılan 23.09.2021 tarihli blok mermer satış sözleşmesinin her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğunu, davanın konusunun taraflar arasındaki bu sözleşmenin uyarlanmasına yönelik olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Somut olayda. Dava, satım sözleşmesinin uyarlanması istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının dava dilekçesinin 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. Karar davacı tarafından istinaf edilmiştir. Davacı şirket ile davalı şirket arasında 23.09.2021 tarihli, davacının alıcı, davalının satıcı olduğu Blok Mermer Satış Sözleşmesi yapılmıştır.

Bu sözleşmeye göre davacı alıcı 1 yıl boyunca toplamı yıllık minimum 2500 ton olacak şekilde davalı satıcının ocağından mermer blok alacak ve Çin'e satacaktır. Sözleşmeye göre davalı satıcı yıllık en az 2500 ton mermer blokları üretecek, davacı alıcı da bir sene içinde davalı satıcıdan 2500 ton uygun kalitede mermer bloğu satın alacaktır. Davacı alıcının dava konusu mermer ocağı üzerinde doğrudan tasarruf yetkisi yoktur.

TBK'nın 299. maddesine göre kira sözleşmeleri, bir şeyin kullanımının belirli bir ücret karşılığında karşı tarafa bırakıldığı sözleşmeler olup, kurucu unsurları ''ücret'' ve ''hakimiyetine terk'' unsurlarıdır. Eldeki uyuşmazlıkta davacı ve davalı şirketler arasında mermer alım-satım sözleşmesi mevcut olup, kira sözleşmesi yoktur. Bu durumda davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.