İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/48 K.2023/647

Alaşehir 1.Asliye Hukuk Mahkemesi ile Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı Alaşehir 1.Asliye Hukuk Mahkemesince, uyuşmazlığın menfi tespit istemine ilişkin olduğu, ticaret mahkemelerinin görev alanlarına giren uyuşmazlıklara bakma görev ve yetkisinin Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu kararı gereği il mülki sınırlarında bulunması dolayısıyla Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde olduğu belirterek görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği Manisa Asliye Ticaret Mahkemesince de davalı tarafın tacir olmadığı gibi davalının aracının hususi kullanıma özgü bir araç olduğu, eldeki davanın Ticaret Kanununda düzenlenen mutlak ticari davalardan olmadığı, davaya bakmaya görevi Ticaret Mahkemesinin değil Tüketici Mahkemesinin görevi olduğu belirtilerek karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

28.11.2013 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK) 2. maddesinde Kanunun kapsamı "Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar" şeklinde açıklanmıştır. Kanunun "Tanımlar" başlıklı 3.maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde ise tüketici işlemi, "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukukî işlemi ifade eder" biçiminde tanımlanmıştır.

6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanunun 83. maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.

Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez. Bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir.

Somut olayda; Dava, otoyol geçiş ücretinden kaynaklı davalıya ait aracın ihlalli geçişine ilişkin geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Türkiye Noterler Birliği Sicil ve Tescil Hizmetleri Müdürlüğü'nün yazı ekinde davalıya ait aracın cinsinin otomobil ve kullanım amacının hususi olarak yazılıdır. Davalı tacir olmadığı gibi araçta ticari araç olmadığından, uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, Alaşehir 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.