İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/2072 K.2024/1446

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İzmir 18. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 7.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar. 6.7.2007 tarihinde vefat eden müteveffa ... 'in yasal mirasçıları olduğunu, murisin sağlığında davalı şirketin, ... Bankası Anonim Şirketi'nden kullandığı krediye kefil olduğunu, ... 1. Bölge ...

Mahallesi ... ada ... parselde kayıtlı mağaza ve bürosunu ipotek verdiğini, davalı şirketin kredi borcunu ödememesi nedeniyle İstanbul 10. İcra Müdürlüğü'nün 2008/ 8297 sayılı dosyası ile davalı şirket ve ... mirasçıları aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıldığını, İzmir 3. İcra Müdürlüğü'nün 2008/8701 talimat sayılı dosyasından ihaleye çıkarılan taşınmazın 2.670.000,00 TL bedel ile üçüncü kişiye satılarak alacaklı bankaya ödeme yapıldığını, kalan bedelin ... 'in diğer bir kefaleti nedeni ile ...

Bankası Anonim Şirketi tarafından yapılan İstanbul 10. İcra Müdürlüğü'nün 2008/8297 sayılı, İstanbul 11. İcra Müdürlüğü'nün 2008/2701 sayılı ve İstanbul 9. İcra Müdürlüğü'nün 2008/1021 sayılı dosyalarına gönderilerek şirket borçlarının ödendiğini, davacı ... 'in, daha önce İzmir 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2009/531 esas, 2010/459 karar sayılı dava dosyası ile davalı şirket aleyhine rücuen alacağın tahsili için açtığı davanın kabulüne karar verilmesine rağmen, Yargıtay bozma kararı sonucu mahkemenin 2012/358 esas, 2014/269 karar sayılı ilamı ile davanın usulden reddine karar verildiğini,

kararın onanmasından sonra karar düzeltme talebinin reddine karar verilmesi ile birlikte kesinleştiğini, davalı şirketin bir aile şirketi olup, önceki müdürünün ... , sonraki müdürünün ise ... olduğunu, ... 'in yaptığı birçok usulsüz ve zararlandırıcı işlem olup şirketi büyük miktarda zarara uğrattığını, şirket taşınmazlarını kendisi ve üçüncü şahıslar adına devrettiğini, İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/189 esas sayılı dosyasında fesih, tasfiye, şirket yetkilisinin yetkisinin kaldırılması istemli dava açtıklarını, ... 'in 03.07.2015 tarihli ortaklar kurulunda 2012-2013-2014 yıllarındaki görevi sebebiyle ibra edilmediğini,

... 'in yaptığı en önemli zararlandırıcı işlemin şirket taşınmazlarının büyük kısmının kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile bila bedel veya taşınmazların gerçek değerinin çok altında bir bedel ile üçüncü şahıs ...

Şti.'ne devretmesi olduğunu, bu işlemin 12.11.2013 tarihinde yapılmasına rağmen taşınmazlarda henüz tek bir çivi dahi çakılmadığını, normal koşullarda şirket müdürünün kat karşılığı inşaat sözleşmesini feshederek şirket taşınmazlarını geri istemesi gerekirken hiçbir işlem yapılmadığını, davacı ... 'in maliki olduğu ikisi İzmir Alsancak Kordon'daki üç adet taşınmazın, daha önce davalı şirkete finansman sağlanabilmesi için inançlı işleme dayalı olarak şirket adına tescil edildiğinde geri iade edilmek kaydıyla davalı şirket yararına kullandırılmasına rağmen bu taşınmazların dahi davalı şirket tarafından ...

Şti.'nin sahibi ve müdürü durumundaki ... adına devir ve tescil edilmesi sebebiyle iptal talebi ile dava açıldığını, öte yandan ... 'in, ... 'e ait dairelerin boşaltılması için dava açıp ecrimisil talep ettiğini, dava dışı diğer mirasçılar ... ve ... ile davaya konu şirketten olan rücu alacağı konusunda anlaşıp birlikte hareket etmenin mümkün olmadığını ve olamayacağını açıkça anlaşıldığını, önceki yargılamada da belirtildiği gibi elbirliği mülkiyetinde pay oranında talepte bulunulmasının da mümkün görülmediğini,

bu durumda bu kez alacağın tamamının dava edildiği yargılamada TMK m. 640 uyarınca miras ortaklığına temsilci atanması ve davaya iştiraki ile davanın yürütülmesi gerektiğini, esasen bu konuda Sulh Mahkemesine müracaatta bulunulduğunu, davalının tacir olup TTK'nun 19.maddesi uyarınca borçlarının ticari olmasının asıl olduğunu ve 3095 sayılı yasa hükümleri uyarınca avans faizi oranında faiz ödemekle yükümlü olduğunu bildirmiş,

müteveffa ... 'e ait ve davalı şirketin borçları için satılan taşınmazdan elde edilen para ile davalı şirket yararına yapılan ödemeler sebebiyle toplam 2.670.000,00 TL'sinin önceki davanın açıldığı tarih olan 20.11.2009 tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davanın açıldığı İzmir 18. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen kararın istinaf edilmesi üzerine.

İzmir BAM 20. Hukuk Dairesinin 2022/902 esas ve 2022/988 karar sayılı kararı ile "davacıların murisinin davalı şirkete kefaletinden kaynaklanan satılan taşınmazlara ilişkin davacılara mirasçı sıfatıyla düşen payın tahsili istemine ilişkin bulunduğu, kredi sözleşmelerinin ticari kredi olduğu, davacı iddialarının davalı limited şirket müdürünün hukuki sorumluluğu esasına dayandığı, bu haliyle uyuşmazlığın çözümünde görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesine ait bulunduğu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği,

01/07/2012 tarihinden itibaren yasanın 5/3 maddesi gereği asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki işbölümü olmaktan çıkarak görev ilişkisi haline geldiği, göreve ilişkin kuralların kamu düzeni ile ilgili olup, ilk derece mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerince de kendiliğinden dikkate alınması gerektiği, bu kapsamda görevli mahkemenin İzmir Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu gözönüne alınarak,

ihtiyati tedbir talebinin görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olmuştur." şeklinde karar verilmesi üzerine mahkemece davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesince de; davaya bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

Somut olayda. Dava, alacak talebi istemine ilişkindir. HMK'nun 21/c maddesi uyarınca yargı yeri belirlemesi için karşılıklı olarak verilmiş, yargı yolu incelenmesinden geçmeksizin verilmiş, iki ayrı görevsizlik/ yetkisizlik kararı bulunması ön koşuldur. Eldeki uyuşmazlıkta, görevli mahkeme İzmir 20. Hukuk Dairesinin 2022/902 Esas - 2022/988 Karar sayılı istinaf kararı ile belirlenmiştir.

İlgili istinaf Dairesince görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu belirlenmiştir. HMK'nun 23/2. maddesi uyarınca yargı yeri belirlemesi sonucunda kesinleşen görev/yetkiye ilişkin kararlar bağlayıcıdır. Bu sebeple yargı yeri belirleme koşulları oluşmamıştır. Ne var ki, mahkemelerce yeniden karşılıklı görevsizlik kararları verilerek dosyadan el çekildiğinden, önceki yargı yeri belirlenmesi kararı içeriği gözetilerek görevli mahkemenin gösterilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, ilgili BAM kararı sonrasında dosyanın tevzien gönderildiği İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.