Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/921 K.2025/897

Yukarıda esas numarası yazılı dosya yargı yerinin belirlenmesi amacıyla re'sen istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla yapılan inceleme neticesinde;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı arasında takibe konu borcun dayanağı 15/06/2020 düzenleme tarihli 15/08/2020 ödeme tarihli emre muharrer senetten kaynaklı olduğu, davacının kendinde bulunan altınları davalıya verdiği, vermiş olduğu altın borcu karşalığında davalıya 6.500,00 USD bedelli bonoyu aldığı, davalı aleyhine altın bedeli olarak kararlaştırılan paranın ödenmesini gerçekleştirmediği, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile ilamsız takiplerde haciz yolu ile icra takibi başlattığı ve davalı tarafından borcu itiraz edildiğinden borca itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.

Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesince.

"Davacı vekili dilekçesi ile müvekkili ile davalı arasında takibe konu borcun dayanağının 15/06/2020 düzenleme tarihli 15/08/2020 tarihli emre muharrer senetten kaynaklandığını müvekkilinin kendinde bulunan altınlarını davalıya verdiğini davalınında bu altın borcu karşılığından 65.000 USD bedelli bonoyu müvekkiline verdiğini davalının altın bedeli olarak kararlaştırılan paranın ödenmemesi üzerine davalı aleyhine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini,

davalının itirazı ettiğini belirterek itirazın iptaline karar verilmesini belirterek eldeki iş bu davayı açmış olup davaya konu uyuşmazlığın temel sebebinin bonodan kaynaklanmakta olup bundan ayrı olarak bononun vasıflarında bir tartışma yapılacak ise de, bunun mahkememizin görevi dahilinde olmadığı, eldeki davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğu, 6100 sayılı HMK.nin 114/1-c maddesi gereğince mahkemenin davaya bakmakta görevli olması hususunun dava şartı olduğu, 6100 sayılı HMK.nun 115/1 maddesi gereğince dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilerek,

6100 sayılı HMK.nun 114/1-c maddesi delaletiyle, 6100 sayılı HMK.nun 115/2 maddesi gereğince de mahkemenin görevli olmaması halinde davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğinden mahkememizin görevsizliğine karar verilerek..." şeklindeki gerekçesiyle Kayseri Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğuna ilişkin karar verilmiştir.

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesince ise, dava dilekçesinin dosya kapsamına uygun olmayan şekilde özetlendiği ancak dosya kül halinde değerlendirildiğinde uyuşmazlık konusunda karar verildiği anlaşıldığından bu husus eleştiri konusu yapılmış olup, neticeten; "...somut olay bakımından zamanaşımına uğramış bono ile ilgili Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin tartışılması ve değerlendirilmesi gerekmediği, kaldı ki, eldeki davanın TTK.nun 778. maddesi atfıyla bonolar için de uygulanan ve poliçelerde sebepsiz zenginleşmeyi düzenleyen 732. maddesine dayalı bir istemi de içermediği, anılan nedenle işbu davanın mutlak ticari dava olmadığı,

davanın 6102 sayılı TTK'nun 5. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açıldığı, buna göre Asliye Hukuk ve Asliye Ticaret Mahkemeleri arasında görev ilişkisinin bulunduğu, davacının tacir olmadığı, buna göre eldeki davanın nispi ticari dava da olmadığı, mevcut uyuşmazlıkta Asliye Hukuk Mahkemesi'nin davaya bakmakla görevli olduğu anlaşılmaktadır..." gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, akabinde dosyanın merci tayini için Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, merci tayinine ilişkindir.

Somut olayda; davaya dayanak teşkil eden takibin 6.500,00 USD miktarlı 15/06/2020 tanzim, 15/08/2020 vade tarihli bonoya dayalı olarak 15/10/2024 tarihinde örnek no:7 ilamsız takip olduğu, bu durumda söz konusu bononun takip tarihi itibari ile zamanaşımına uğradığı, dava konusu ihtilafla ilgili olarak takibin şekli de nazara alındığında zamanaşımına uğramış bono ile ilgili Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin tartışılması ve değerlendirilmesi gerekmediği, kaldı ki eldeki davanın TTK.nun 778. maddesi atfıyla bonolar için de uygulanan ve poliçelerde sebepsiz zenginleşmeyi düzenleyen 732. maddesine dayalı bir istemi de içermediği,

anılan nedenle davanın mutlak ticari dava olmayıp, davanın 6102 sayılı TTK'nun 5. maddesinde yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açıldığı, bu durumda açıklanan nedenlerle mevcut uyuşmazlıkta Asliye Hukuk Mahkemesi'nin davaya bakmakla görevli olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, Asliye Hukuk Mahkemeleri bu uyuşmazlığı çözmekle görevli olup, eldeki davanın Asliye Hukuk Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. Bu nedenle, davaya bakmakla görevli mahkemenin Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı HMK'nın 21, 22 ve 23. maddeleri gereğince Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine ve dosyanın yargı yeri olarak belirlenen mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.