Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/2372 K.2024/2516

KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 10/10/2024 tarih ve 2024/484 E - 2024/925 K kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin taşınma sırasında şirkete ait 2018 2019 yılı yevmiye defteri, 2018 2019 envanter defteri, 2018 2019 yılı defteri kebir, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, pay defterinin zayi olduğunu ileri sürerek; 2018 2019 yılı yevmiye defteri, 2018 2019 envanter defteri, 2018 2019 yılı defteri kebir, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, pay defteri hakkında zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkeme kararında; "...Somut olayda Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi ilamı uyarınca davacı tanıkları dinlenmiştir.

Tanık beyanları uyarınca ticari defterlerin diğer eşyalarla aynı standart kutulara koyulduğu, diğer eşya kutuları ile beraber taşındığı, üzerine ticari defterin bulunduğuna dair bir kayıt olmaması karşısında, davacı yetkilisinin ticari defterin niteliği gereği diğer taşınacak eşyalardan ayrı özel bir kutuya koyması, üzerine ayırt edici şekilde yazılar yazılarak zayi olmasını engellemesi geri dönüşüme gönderilen kutuların kontrol edilmesi gerekmektedir.

Davacı taraf taşınma sırasında ticari defterlerini kaybettiği söz konusu defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermediği, bu nedenle metnine yukarıda yer verilen 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmünde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği anlaşılmakla talebin reddine karar verilmiştir. Davacının davasının reddine, ..." şeklinde karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilince sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait ticari defterlerin şirket faaliyet adresinin taşınması esnasında elde olmayan sebeplerle ve tacirin kusuru olmaksızın zayi olduğunu, şirket faaliyetlerinin devamı için taraflarına zayi belgesi verilmesi gerektiğini, ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olduğu açıkça ortada

olduğunu, defterlerin ziya olmasında müvekkili şirket yetkilisinin bir çıkarının bulunmadığını ileri sürerek Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/484E. ve 2024/925K. Sayılı 10.10.2024 tarihli ilamının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak TTK md. 82/7 hükmü gereğince; Başvuran ...Ltd. Şti'ne ait; Yevmiye Defteri (2018 ve 2019 yılı) , Envanter Defteri (2018 ve 2019 yılı), Defteri Kebir (2018 ve 2019 yılı), Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri, Pay Defterlerinin zıyaa uğradığına ilişkin karar verilmesini ve bu hususa ilişkin taraflarına bir belge verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dava, 6102 sayılı Kanunun 82/7'nci maddesine dayanılarak açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

Davacı taşınma esnasında şirkete ait Yevmiye Defteri (2018 ve 2019 yılı), Envanter Defteri (2018 ve 2019 yılı), Defteri Kebir (2018 ve 2019 yılı), Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri, Pay Defterinin kayıp olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Anılan TTK'nun 82/7. maddesinde zayi belgesi istenebilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin ziyaa uğraması halleri tahdidi olarak sayılmamış ise de, yapılan tadadi sayımdan defterlerin tacirin elinde olmayan sebepler ile ziyaa uğraması gerektiği anlaşılmıştır. Bir başka anlatımla, tacir saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin saklanması ve korunmasına yönelik gerekli özeni göstermekle yükümlü olup, bu özene rağmen defter ve belgelerin ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verilmesini talep edebilecektir.

Davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumadığı (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 15/10/2007 tarih 2006/9938 esas 2007/12819 karar, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 03/12/2014 tarih 2014/13593 esas 2014/18941 karar sayılı emsal içtihatları) anlaşıldığından talep eden şirketin istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir.