Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2134 K.2024/1752

Av. ...- DAVALI :1-... - ... VEKİLLERİ :Av. ... - Av. ...

DAVALI : 2-

VEKİLİ :Av. ...

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 14/10/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 14/10/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 24.01.2018 tarihinde 3 aracın karıştığı maddi hasarlı ve yaramalı trafik kazasında; kazaya karışan .... plakalı aracın ... Sigorta AŞ, ... plakalı aracın ise ...

Sigorta AŞ tarafından ZMM poliçeleri tanzim edildiğini, kaza neticesinde tutulan Kaza Tespit Tutanağında; kazaya karışan .... ve ... plaka sayılı araç sürücülerinin kusurlu olduğu, kazaya karışan diğer araç sürücüsünün ( müvekkilin eşi ) ve müvekkilin kusursuz olduğunun tespit edildiğini, kazada yaralanan müvekkilin, daimi iş göremezlik, geçici İş göremezlik, bakıma muhtaçlık süresi zararı Ve belgeli/belgesiz iyileşme ve tedavi giderlerinin tazminine yönelik tarafımızdan ikame edilen dava Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas ....

Karar sayılı dosyası ile görüldüğünü, kazanın meydana gelmesinde davalı ... şirketinin sigorta sürücüsü %100 kusurlu bulunduğunu, bu sebeplerden kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalarak müvekkilinin 1.000,00 TL bakiye daimi iş göremezlik zararının ( davalı ... yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla ) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... ... Sigorta Şirketi cevap dilekçesinden özetle; haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinden özetle; mahkemenin resen göz önüne alacağı nedenler ile; davanın reddine; yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi .... Esas .... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle. "Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak,

TMK 1/3 ( Yargıtay 4. HD nin 10/01/2022 tarih, 2021/24078 Esas, 2022/13 Karar sayılı ilamı) , Yargıtay HGK'nın 02/12/2021 tarih 2017/(21) 10-1179, 2021/1563 Karar sayılı ilamında da TRH 2010 tablosunun uygulanacağı yönünde oy birliği ile karar verilmiş olup) emsal ilamlar da dikkate alındığında ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile Davacının davalılar aleyhine açtığı sürekli - iş göremezlik (ek davanın) kısmen kabul, kısmen reddi ile.

79.973,80TL'nin kaza tarihi olan 24/01/2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (davalı ... açısından temerrüt tarihi olan 31/10/2022 Tarihinden ve poliçe ilmiti ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre ;

Davacının davalılar aleyhine açtığı sürekli - iş göremezlik (ek davanın) KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile; 79.973,80TL'nin kaza tarihi olan 24/01/2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (davalı ... açısından temerrüt tarihi olan 31/10/2022 Tarihinden ve poliçe ilmiti ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp, davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE" şeklinde hüküm kurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

Belediye Başkanlığı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılan dava ek dava niteliğinde olup, ek davanın belirsiz alacak davası olarak açılması ve buna binaen hesap raporu tanzimi edilmesinin hatalı olduğunu, maluliyete ilişkin rapor alınmadığını, davacının sürekli iş göremezliğine ve engellilik durumuna ilişkin raporun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davada alınan kusur raporu alınmayan maluliyet raporu ve buna binaen hazırlanan aktüerya raporuna itiraz etmelerine rağmen itirazlarının mahkemece değerlendirilmediğini, tüm bu nedenlerle Konya ..

Asliye Ticaret Hukuk Mahkemesi'nin 2... Esas 2.... karar sayılı kararının ortadan kaldırılmasını ve talepleri doğrultusunda davanın öncelikle usulden reddine, mahkemenin taraflarınca aynı kanaatte olmaması halinde esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davacı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; işbu davada yerel mahkeme kök dosyada kesinleşmiş olduğu gibi kusur değerlendirmesini aynen kabul ettiğini, ancak maluliyet oranı ve yaşam tablosunda kesinlenmiş kök dosyada ayrık karar verdiğini, zira maluliyet oranın tespiti yönünden Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve özürlülere verilen sağlık kurulu raporu hakkında yönetmelik gereği tespit edilen %2 maluliyet oranını ve TRH 2010 yaşam tablosunu kabul ederek yapılan hesaplamaya göre karar ittihaz edildiğini, tüm bu nedenlerle müvekkil lehine olabilecek gelişmelere dair talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla,

yerel mahkeme kararının kaldırılarak aktüerya bilirkişinin Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine ve PMF 1931 yaşam tablosuna göre yapmış olduğu hesaplama neticesine göre 316.979,29 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini , yerel mahkeme kararının istinaf talepleri doğrultusunda müvekkil lehine kaldırılarak davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava, trafik kazası nedeniyle maluliyete dayalı sürekli iş göremezlik tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece verilen kısmi kabul kararı, davacı ve davalı belediye vekilince aşağıdaki yönlerden istinaf edilmiştir.

Her dava, kural olarak iki kısımdan; tespit ve eda kısımlarından oluşur. Davanın kısmi nitelikte olması halinde önceden açılan davada kesinleşen ilamın tespit kısmı, kalan kısım hakkında açılan ikinci davanın tespit kısmı için kesin hüküm oluşturur ve kuşkusuz bağlayıcıdır.

Öğreti ve yargısal uygulamada; kısmi davanın redle sonuçlanması halinde tüm alacak hakkında kesin hüküm oluşacağı kısmi dava kısmen kabul kısmen redle sonuçlanırsa her iki bölüm yönünden de kesin hüküm oluşacağı, kısmi dava tümüyle kabul edilirse de kararın tespit bölümünün açılan ek dava için kesin hüküm oluşturacağı kabul edilmiştir.

Eş söyleyişle; kısmi dava sonunda davalının borcu ödemeye mahkum edilmesi veya kısmi davanın tamamen veya kısmen reddine karar verilmiş olması halinde taraflar arasındaki borç ilişkisinin varlığı ya da yokluğu da tespit edilmiş olur ki bu tespit zorunlu olarak borç ilişkisinin tümünü kapsar. Bu nedenle kısmi dava sonunda verilen ve kesinleşen kararın tespite ilişkin bölümü sonradan açılan ek dava için kesin hüküm oluşturur.

Kısacası ikinci davaya bakan mahkeme, kısmi davanın davalının sorumluluğuna ilişkin bu tespit bölümüyle bağlıdır. Burada davalının haksızlığı olgusu artık tartışılamaz hale gelmiştir. Zira, kesin hüküm bulunan bir konuda mahkemenin bu yönün doğruluğunu yeniden araştırma ve inceleme konusu yapmasına hukuken olanak bulunmamaktadır. Bu yön kamu düzenine ilişkin olup mahkemeler ve Yargıtayca doğrudan doğruya (resen) göz önünde tutulmalıdır.

Kısmi dava sürerken ek davanın açılmış olması halinde davalı ilk itirazda bulunarak birleştirme istememişse kısmi dava ile ek dava birleştirilemez. Ancak, ek davaya bakan mahkeme kısmi davanın sonuçlanmasını bekletici sorun yapmalıdır. Çünkü, kısmi dava tamamen veya kısmen reddedilecek olursa bu karar ek dava için kesin hüküm teşkil edecek, kısmi dava tamamen kabul edilirse de kararın tespite ilişkin bölümü ek dava için kesin hüküm teşkil edecektir.

Açıklanan hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15.02.1980 gün ve 1980/9-73 E. 1980/186 K., 02.06.1982 gün ve 1981/11-1130 Esas 1982/549 Karar ve 09.11.1988 gün ve 1988/15-572 Esas 1988/898 K. Sayılı; 2013/7-1728 E. 2015/1036 K. Sayılı kararlarında da açıkça vurgulanmıştır.

Ayrıca, 6100 sayılı HMK'nın 109. maddesinde "(1) Talep konusunun niteliği itibarıyla bölünebilir olduğu durumlarda, sadece bir kısmı da dava yoluyla ileri sürülebilir. (2) (Mülga fıkra: 01/04/2015-6644 S.K./4. md) (3) Dava açılırken, talep konusunun kalan kısmından açıkça feragat edilmiş olması hâli dışında, kısmi dava açılması, talep konusunun geri kalan kısmından feragat edildiği anlamına gelmez." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, davacılar vekilinin HMK'nın 109. maddesine göre kısmi dava açtığı, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmasa dahi, talep konusunun kalan kısmından açıkça feragat edilmiş olmadıkça ek dava olarak geri kalan kısmını da isteyebilecektir. (Aynı yönde Nitekim Yargıtay 17 HD nin 2019/4268 esas 2020/4300 karar sayılı ilamı)

Somut olaya gelince, davacı tarafından daha önce açılan Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyada yargılama yapıldığı, yargılama sonucunda davacı için 21/12/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile davacının sürekli iş göremezlik maddi zararının 95.788,27-TL belirlendiği, ancak ıslah dilekçesi nazara alınarak 9.679,51-TL'ye hükmedildiği, kararın istinafı üzerine Dairemizin ... Esas, ...

Karar sayılı ilamı ile tarafların istinaflarının reddine karar verilerek kararın kesinleştirildiği, dolayısıyla sürekli iş göremezlik tazminatını belirleyen mahkemece tespit gerekçesi ve dayanak 21/12/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile davacının sürekli iş göremezlik maddi zararının 95.788,27-TL olduğu da kesinleşmiş olup, işbu dosya için mahkemenin anılan asıl dosyasının kesin delil niteliğinde olduğu,

bu haliyle davacının sürekli iş göremezlik maddi zararının 95.788,27-TL olması nedeniyle asıl davada hükmedilen 9.679,51-TL'nin mahsubu ile ancak 86.108,76-TL istenebilecek olup, davacının ıslah dilekçesi de nazara alınarak 86.108,76-TL'ye hükmedilmesi gerekirken, eksik şekilde 79.973,80-TL'ye hükmedilmesinde ve yukarıda istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen dava dosyasındaki hesaplanan ve hüküm altına alınan 9.679,51 TL'nin üstü 95.788,27 TL yönünden taraflar için kesin delil oluştuğu göz ardı edilerek karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır.

Mahkeme, herhangi bir talep olmadan 22/11/2023 tarihli ön inceleme tutanağında 3 nolu ara kararla aktüerya raporu alınması yoluna gitmiştir. Aktüerya raporunda yeni güncel veriler çerçevesinde sunulan rapor gereğince bulunan miktar yönünden davacı tarafından 28/02/2024 tarihinde ıslah edilmiştir.

Güncel asgari ücreti üzerinden yeniden aktüer hesabı yapılmasında yasal isabet bulunmadığından, buna yönelik davacı istinafının kısmen kabulü ile kararın kaldırılarak yeniden hüküm kurulması gerekmiş bulunup, bunun dışında davacı ve davalı belediyenin kusur, maluliyet, aktüer hesabı yönlerinden itirazlarında belirtilen hususlar önceki tarafları, müddeabihi aynı olan, kesin delil niteliği taşıyan mahkeme kararı ile kesinleşmiş olduğundan yeniden incelenmesi de mümkün olamayacağından bu hususlara yönelik itirazlarının reddi gerekmiştir.

Bu nedenle, davalı ... Belediye Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK.nın 353/1-b.2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.