Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/1828 K.2023/1654

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 29/12/2023

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen ara kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP, DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalı ile girmiş olduğu ticari ilişki sonucunda, davalının borçlarını ödememesiyle nedeniyle davalı şirketten toplamda 11.000,00 USD asıl alacağının bulunduğunu, alacağın tahsili amacıyla borçlu şirkete karşı 11.000,00 USD üzerinden davalı aleyhine Konya.. İcra Müdürlüğü ...

Esas sayılı dosyası üzerinden yasal takip başlattığını, davalı/borçlu sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmeyerek ödemeleri eksik yaptığını ileri sürerek, davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, zararların oluşmasının önüne geçilmesi adına ihtiyati haciz kararı verilerek davalının mallarına el konulmasına karar verilmesini istemiştir.

İlk derece mahkemesinin 27/10/2023 tarihli ara kararında. "Dosya kapsamının incelenmesinde. İhtiyati haciz talebine dayanak belgelerdeki alacağın yargılamayı gerektidiği ayrıca davalı-borçlunun itirazının içeriği de (Konya .. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasına sunulan 22/06/2023 tarihli dilekçesinde. "Müvekkil şirket aleyhine, müdürlüğünüzün ... Esas sayılı dosyası ile döviz cinsinden ilamsız icra takibi başlatılmıştır.

İlamsız ödeme emri müvekkil şirkete 21.06.2023 tarihinde tebliğ edilmiştir. Öncelikle müvekkil şirketin merkezi Sarayönü'nde bulunmakta olup, takipte yetkili icra dairesi SARAYÖNÜ icra daireleridir. Ayrıca müvekkilin ... Tic. Ltd. Şti.'ne herhangi bir borcu bulunmamaktadır. İzah edilenler neticesinde iş bu takip yetkisiz icra dairesinde açılmıştır. Bu nedenle ....Tic. Ltd.

Şti. tarafından başlatılan icra takibine, yetkiye, takip konusu alacağa, faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ederiz."şeklindeki itirazı dikkate alındığında tüm dosya kapsamı, mevcut delil durumu birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati haciz isteyenin talebinin reddine" karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkeme tarafından ihtiyati haciz isteminin somut bir gerekçe olmadan reddedildiğini, vade tarihinin sözleşmede 30/03/2023 olarak kararlaştırıldığını, davalı tarafın borcun 11.000,00 USD'lik kısmını ödemediğini, müvekkilinin edilmini yerien getirdiğinin keşif neticesi belirleneceğini, ihtiyati haciz koşularının oluştuğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilmesi istemiştir.

Dairemizce yapılan inceleme sonucunda:

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar re'sen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Talep; eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemli başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemli davada dava konusu alacağı teminat altına almak amacıyla ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İİK 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına (önceden) geçici olarak el konulmasıdır.

Kanunda yazılı şartların bulunması halinde, vadesi gelmiş bir borcun alacaklısı, ihtiyati haciz için gerekli "yaklaşık ispat" şartının da gerçekleşmesi durumunda başka bir şart aranmaksızın ihtiyati haciz isteme hakkına sahiptir.

Vadesi gelmemiş bir borçtan dolayı ihtiyati haciz talep edilebilmesi ise; İİK’nun 257. maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenmiştir. Söz konusu fıkraya göre, borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa, borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, bu hallerde ihtiyati haciz talep edilebilecektir.

Vadesi gelmemiş bir borçtan dolayı ihtiyati haciz talep edilebilmesi ise; İİK’nun 257. maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenmiştir. Söz konusu fıkraya göre, borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa, borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, bu hallerde ihtiyati haciz talep edilebilecektir.

İhtiyati haciz şartları 257. Maddede, 258. Maddede ise ihtiyati haciz kararına yer verilmiştir. 258. Maddenin ilk fıkrasında alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecbur olduğu ifade edilmiştir.

İcra ve İflas Kanunun 258. maddesinin 2. cümlesinde “Alacaklı alacağı ve icabında İhtiyati haciz sebepleri ( m.257) hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur.” denilmektedir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için bir kimsenin aleyhine delil olmak üzere vücuda getirdiği bir belgenin varlığı şart değildir.

İhtiyati haciz kararı verilirken dikkat edilmesi gereken hususun alacağın yazılı delille ispatı değil, alacağın varlığı konusunda hakime kanaat verecek dellilerin sunulmasıdır. Hakim, taraflar arasındaki ilişkiye, alacağı doğuran sebebin şekline ve niteliğine göre ibraz edilen delilleri değerlendirerek alacağın varlığı hakkında bir kanaata vardığı takdirde İİK'daki diğer şartlar mevcutsa, ihtiyati haciz talebini kabul edecektir.

Alacağın varlığına kanaat getirilmesi yaklaşık ispattır.

Açıklanan maddeler uyarınca davacı tarafça sözleşme bedelinden bakiye kalan alacağın ödenmesi amaçlı başlatılan icra takibine yapılan itirazın istemli eldeki dava da, davacı yüklenicinin edimini eksik ve ayıpsız yerine getirip getirmediğinin yargılama sonucunda ortaya çıkacağı, bu aşamada bakiye alacağın varlığına ilişkin yaklaşık ispatın sağlanmadığı İİK'nın 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin kararı da doğrudur.

Dosya kapsamından, ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz talebinin reddine dair verdiği 27/10/2023 tarihli ara karar ve gerekçesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.