Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2019/559 K.2019/290

İhtiyati haciz talep eden tarafından Konya Asliye .... Ticaret Mahkemesi'nin ... esası ile açılan ihtiyati haciz talebine ilişkin D.İş dosyasında talebin kabulüne ilişkin verilen karara karşı aleyhinde ihtiyati haciz talep edilenin itiraz etmesi üzerine yeniden yapılan değerlendirme sonucunda ... tarihinde tesis edilen itirazın kabulüne ilişkin kararına ihtiyati haciz talep edenin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

GEREĞE DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekilinin, 20/09/2017 tanzim 08.08.2018 vade tarihli 70.000,00 TL bedelli, düzenleyeni borçlu ... olduğu bonoya dayalı olarak borçlu keşideciye karşı bulunduğu ihtiyati haciz istemi ilk derece mahkemesinin ... tarihli kararı ile kabul edilmiştir.

İTİRAZ

İtiraz eden, aleyhine ihtiyati haciz talep edilen borçlu vekili, müvekkilinin yerleşim yerinin ..../Antalya olduğunu, senet metninde her ne kadar ihtilaf halinde yetkili mahkeme Konya Mahkemeleri olarak düzenlenmiş ise de dava konusu bononun tarafları gerçek kişiler olup, genel hükümler uyarınca yetkili mahkemenin ..../Antalya adliye mahkemeleri olduğunu, bu nedenle yetki itirazında bulunduklarını, tarafları tacir olmayan istem konusu senedin öğrenci olan müvekkilinin çocuğunun dershane kaydı sırasında teminat mahiyetinde düzenlendiğini, bedelsiz kalan teminat bonosu olması nedeni ile ihtiyati haciz talep edenin iş bu senedi icraya koymasının hukuka aykırı olduğunu, savunarak ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece;"...Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; borçlunun süresi içinde itiraz ettiği kambiyo senedinden doğan alacaklar aranan alacaklar niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1 hükmünün uygulanamayacağı, hacze konu senetlerdeki keşide yerinin ve borçlunun ikametgahının Antalya olduğu,

her ne kadar bonoda Konya Mahkemelerinin yetkili olduğu kararlaştırılmışsa da tarafların tacir olduğuna ilişkin dosyada bir iddia ve delil olmadığından Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 19/09/2016 tarih 2016/8706 esas 2016/7356 karar nolu ilamındaki belirtildiği gibi bonodaki yetki şartının tarafları bağlamayacağı, muteriz borçlu vekilinin itirazının kabulü ile mahkememizce verilen ... tarih ...-...

D.İş sayılı ihtiyati haciz kararının yetkisizlik nedeniyle kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir...'' gerekçesi ile itirazın kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı, ihtiyati haciz talep eden vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili, mahkemece verilen kararın ihtiyati haciz müessesesinin ruhuna aykırı olduğunu müvekkilinin yetkili hamil olup, keşideci ile doğrudan bir ticari ilişkisinin olmasının beklenemeyeceğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep; ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın kabulü ile ilgili ek kararın kaldırılması istemine ilişkindir.

Taraflar arasında ihtiyati haciz kararı veren mahkemenin yetkili olup olmadığı konusunda ihtilaf bulunmaktadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355.maddesi gereğince istinaf incelemesi, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılmakla birlikte hükümde kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde hükmün kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi halinde hükümdeki hataların da düzeltilmesi gerekmektedir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yetki sözleşmesini düzenleyen 17.maddesinde ; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" düzenlemesine yer verilmiştir.

İhtiyati haciz kararlarına itiraz 2004 sayılı İİK'nın 265/1. maddesinde düzenlenmiş ve itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmıştır. Buna göre''Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.''

Karşı taraf/borçlunun itirazlarından mahkemenin yetkisine itiraz, kanunda sayılan sınırlı sebeplerdendir. Mahkeme de yetki itirazını kabul ederek ihtiyati haczi kaldırmıştır.

Taraflar arasında geçerli olarak yapılmış yetki sözleşmesi varsa ve bu sözleşmede davanın sözleşmeyle kararlaştırılan yer dışında genel ve özel yetkili başka bir mahkemede de açılabileceğine dair aksine bir düzenleme yoksa dava yalnızca sözleşmede kararlaştırılan yer mahkemesinde açılabilir (HMK. md. 17)(Yargıtay 11. Hukuk Dairesi' nin 2016/11657 E, 2018/120 K sayılı, 19/02/2018 tarihli kararı )

Taraflar tacir olmadığından HMK'nın 17. maddesinin uygulanma imkanı bulunmamaktadır. Bu nedenle yetkili mahkeme İİK'nın 258/1. maddesi delaletiyle aynı yasanın 50/1. maddesi gereğince genel hükümlere göre belirlenmelidir. İhtiyati hacze dayanak belgenin kambiyo senetlerinden bono olduğu, kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan; 6098 sayılı TBK'nın 89/1. maddesinin uygulanma olanağı bulunmamaktadır. Bu durumda alacaklının; borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, senedin keşide yerinde veyahut ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Somut olayda; ihtiyati haciz talebine dayanak senedin düzenleme yerinin ve borçlunun ikamet adresinin .../Antalya olduğu anlaşıldığından; ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacze yönelik yetki itirazının kabulüne ilişkin kararında usul esas yönünden bir isabetsizlik bulunmadığı kanaatiyle, alacaklının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1.maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır