Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/1567 K.2024/1682

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili tarafından karşı taraf davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyası ile açılan davada 28/08/2024 tarihinde tesis edilen ara karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

TALEP

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili, müvekkili ile davalının 20 adet makinenin teslimi karşılığında 1.700.000 TL ödenmesi ve ödemenin 05.03.2024 tarihinde 200.000 TL nakit, geri kalanının 4 adet 250.000 TL, 1 adet 500.000 TL'lik çekler ile yapılacağı hususunda anlaştıklarını oysa, davalı tarafından müvekkiline sadece 4 makine teslim edildiğini ancak, müvekkilinin nakit ödeme ile 3 adet 250.000 TL'lik çek ödemelerini gerçekleştirmek zorunda kaldığını, davalının müvekkilini oyalayarak çekleri ödemek zorunda bıraktığını, çekleri de üçüncü kişilere ciro ettiğini,

çeklerin ibraz gününde bankaya ibraz edildiğini ve müvekkilinin 3 adet çeki ödediğini, diğer 2 adet çekin ödeme gününün yaklaştığını ve halen müvekkiline makinelerin tesliminin gerçekleştirilmediğini ileri sürerek, dava konusu ve toplam bedeli 750.000 TL olan çekler hakkında öncelikle muhatap bankaya davalı ya da üçüncü kişiler tarafından ibraz edilmesi halinde ödenmemesi, karşılıksızdır işlemi yapılmaması, çeke ciro yasağı konulması ve İİK 72/2 maddesi uyarınca davalı ve üçüncü kişileri de kapsayacak şekilde icra takibe konu edilmemesi hususunda mahkeme kararı kesinleşene kadar teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, "...Davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulü ile;

a)İİK nun 72/2. maddesi gereğince davacı dava konusu edilen, borçlusu ......

Sanayi ve Tic. alacaklısı...... olan, Türkiye İş Bankası ..... numaralı - 05.09.2024 keşide tarihli 250.000.TL bedelli çek ve Türkiye İş Bankası ...... numaralı - 05.10.2024 keşide tarihli 500.000.TL bedelli çek toplam(750.000,00-TL) değerinin takdiren % 20’si (yüzde yirmi) oranındaki 150.000,00 TL nakdi teminat tutarını mahkememiz veznesine yatırdığında veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu mahkememize ibraz ettiğinde üçüncü kişiler hariç olmak kaydıyla sadece davalı tarafından davaya konu çekler yönünden davacı aleyhine işbu davadan sonra ileride başlatılması muhtemel icra takibinin tedbiren tamamen

durdurulmasına, dava konusu çeklerin davalı yanın ibrazı halinde davalıya ödenmemesine, üçüncü kişiler yönünden tedbir talebinin reddine, şayet işbu davadan önce davalı tarafından davacı aleyhine davaya konu çekler yönünden icra takibine girişilmiş olduğu anlaşılır ise işbu tedbir kararının uygulanmasına yer olmadığına

..." gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili, mahkemece ihtiyati tedbir taleplerinin kısmen kabulüne karar verildiğini oysa, talebin kabulü için yasal şartların oluştuğunu, bu nedenle tamamen kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. maddesinde '' Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır. '' hükmü düzenlenmiştir.

Aynı Kanun'un 390. maddesinde '' İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir. Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. '' hükmü yer almaktadır.

2004 sayılı İİK'nın 72/2 maddesinde de '' İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.'' hükmü düzenlenmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde ise; Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf istemleri nazara alındığında, HMK'nın 389. ve 390. maddeleri ile İİK'nın 72/2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince talebin kısmen kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı ve bu itibarla, ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf isteminin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaati ile aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

MUHALEFET ŞERHİ

Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesinin geçici hukuki korumaya yönelik talebinin kısman kabulüne ilişkin kararında hukuka aykırılık bulunmasa da; alacağa dayanak kıymetli evrakın üçüncü kişilere devrinin resmi şekle tabi olmadığı, evrakın beyaz ciro veyahut ciro edilmeden evrakın teslimi ile kıymetli evraka bağlı hakkın devri mümkün olduğundan;

Mahkemenin "... nakdi teminat tutarını mahkememiz veznesine yatırdığında veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu mahkememize ibraz ettiğinde üçüncü kişiler hariç olmak kaydıyla sadece davalı tarafından davaya konu çekler yönünden davacı aleyhine işbu davadan sonra ileride başlatılması muhtemel icra takibinin tedbiren tamamen DURDURULMASINA,..." şeklindeki geçici hukuki korumanın sadece davalıya yönelik sağlanmasının kötü niyetli üçüncü kişilerin geçici hukuki koruma kapsamı dışında bırakılmasının doğru olmadığı,

orta zekaya sahip bir kişinin, mevcut kararın içeriğine vakıf olması durumunda, talebe konu çeklerin bizzat kendisi tarafından muhataba ibraz veya icra takibine konu edilmesi ihtimali yok denecek kadar az olduğu, mevcut kararla talepte bulunanın geçici olarak korunduğundan bahsedilemeyeceği,

Bu nedenle; istinaf talebinin kabulü ile, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ihtiyati haciz talebinin kısman kabulüne, talebe konu çeklerin dava sonuna kadar, iyiniyetli üçüncü kişilerin hakları saklı kalmak kaydıyla muhatap bankaya ibrazı halinde ödenmemesine ve bu karar tarihinden sonra başlatılacak takiplerin durdurulmasına şeklinde yeniden hüküm kurulması gerektiği kanaatinde olduğumdan; Sayın çoğunluğun istinaf talebinin esastan reddine yönelik görüşüne katılmıyorum.

Başkan . · e-imzalıdır