Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/177 K.2024/933

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 19/12/2023 tarihinde tesis edilen davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin .... plakalı 1998 model MAN marka kamyonu 62.500,00 TL bedelle 11/02/2016 tarihinde satın aldığına ilişkin dava dışı ... ile protokol düzenlediğini, protokole davalı ... ile dava dışı ...’nun şahit olarak imza attıklarını, protokol ile müvekkiline ödemeleri protokol şahidi olan davalı ...’ya yapmasının söylendiğini, bu nedenle müvekkilinin aracın satış bedeli olarak belirlenen 62.500,00 TL’nin 53.000,00 TL’si için 30 adet senet düzenlediğini ve bu senetlerin ... tarafından davalı ...’ya verildiğini,

peşinat olarak da geri kalan 9.500,00 TL’lik bedeli karşılar şekilde müvekkilinin .... plakalı aracın satışı için davalı ...’ya Konya ..

Noterliği’nin ... yevmiye numaralı 28/03/2016 tarihli süreli vekaletnamesini verdiğini, neticede bu aracın da ... tarafından satıldığını ve bedelinin de ... tarafından alındığını, müvekkilinin araç bedeli olarak verilen 53.000,00 TL’lik senet bedelinin 17.000,00 TL’sini davalı ...’nın banka hesabına, senet sıra numarası belirtilerek yatırdığını, geri kalan 36.000,00 TL’yi ise müvekkilinin yeğeni ... tarafından bizzat ...’ya ödenerek,

senet asıllarının ...’dan iade alındığını, müvekkili tarafından protokol şartlarına göre ödemeler yapılmasına rağmen .... plakalı 1998 model MAN kamyon araç kaydının müvekkili üzerine verilmediğini, ayrıca söz konusu aracın üzerinde hem rehin hem de çok sayıda haciz olduğunu öğrendiklerini, dolandırılan müvekkilinin Konya Cumhuriyet başsavcılığı’na başvurduğunu, soruşturma numarasının .... olduğunu, müvekkilinin 53.000,00 TL’lik ödemeye ilişkin olarak Konya ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu belirterek, davalının icra takibine yapmış olduğu haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhinde %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın arabuluculuk kapsamında olduğunu, bu şartın yerine getirilmediğinden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddini talep ettiklerini, müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu olmadığını, sözleşmede ...’nun satıcı, davacının alıcı olarak yer aldığını, sözleşmede davacı tarafın davasına dayanak yaptığı vakıalara yönelik hiçbir ibare bulunmadığını, davacının sözleşme şahidine dava açma hakkı olmadığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, davanın yazılı delil ile ispatlanması gerektiğini, davacı tarafın 30 adet senet olduğu,

senetlerin bir kısmının bankadan, bir kısmının ise başka bir şahıs tarafından elden ödendiği yönündeki beyanlarını kabul etmediklerini, açılan davanın haksız olduğunu belirterek, davanın reddi ile davacı aleyhinde %20’den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; “…Eldeki dava kapsamında davacının ilk olarak 17/07/2019 tarihinde Asliye Hukuk Mahkemesi'ne müracaat ettiği, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 11/11/2020 tarih ... Esas ve ... sayılı kararı ile davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine davada Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğunun tespitine karar verildiği, söz konusu karara karşı istinaf yoluna başvurduğu ancak Konya Bam 6. HD.'nin 12/01/2023 tarihli .... Esas ve ... Sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmesi üzerine Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararının kesinleştiği ve dosyanın mahkememize tevzi edildiği, davacı vekilinin 06/02/2023 tarihli dilekçesi ekinde 30/01/2023 tarihli arabuluculuk anlaşamama tutanağını dosyaya ibraz ettiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı görevsizlik kararı sonrasında 30/01/2023 tarihinde arabuluculuk yoluna başvurmuş ise de görevsizlik kararı sonrasında yargılamanın mahkememizde devam etmesi süreci bir bütün olup dava açılış tarihi ilk davanın açıldığı 17/07/2019 tarihidir. Dava açılış tarihi itibariyle davacı tarafından arabuluculuk yoluna başvurulmamış olup dava kapsamında ticari uyuşmazlıklarda dava şartı olan arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği anlaşılmakla, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18 A/2 maddesi, TTK'nın 5-A, HMK'nın 114/2, 115/1-2 maddeleri gereğince davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine…” şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; açılan davada Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ... E. ve ... K. sayılı dosyasından 11.11.2020 tarihinde görevsizlik kararı verildiğini, verilen kararın taraflarınca istinaf edildiğini ve dosya istinaf mahkemesinde iken yine taraflarınca arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, Konya Arabuluculuk Bürosu'nun 2023/9388 arabuluculuk numaralı dosyasından verilen anlaşmama tutanağının Konya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. ve ...

K. sayılı dosyasına sunulduğunu, dosyanın içerisinde arabuluculuk anlaşamama tutanağı ile birlikte Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderildiğini, .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

E. sayılı dosyasında hakim değişikliği olmadan önce, 23.05.2023 tarihli celsede, '...Davalı vekilinin arabuluculuk dava şartına yönelik itirazlarının gerekçesi ve ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanmak üzere reddine...' şeklinde karar verildiğini böylece dosyanın esas incelemesine geçildiğini, ancak bu celseden sonra hakim değişikliği yaşandığını ve davanın usulden reddine karar verildiğini, verilen kararın hatalı olduğunu, dosyanın Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmeden önce arabuluculuk dava şartının tamamlandığını, yerel mahkemenin aksine Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay kararlarının mevcut olduğunu belirterek,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; itirazın iptali talebine ilişkindir. İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. Maddesi hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Kambiyo senetlerinden olan bonoya ilişkin yasal düzenlemeler Türk Ticaret Kanunu'nun 776-779. maddelerinde yer almaktadır.

Aynı kanunun 5. Maddesinde Asliye Ticaret Mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu belirtilmiş, yine aynı kanunun 5/A maddesinin 1. Fıkrasında ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasının dava şartı olduğu belirtilmiştir.

Bu yasal düzenlemeler ışığında dava konusu somut olay değerlendirildiğinde, davacı taraf, davalıya verdiği toplam 53.000,00 TL tutarındaki senet bedelini ödediğini, ancak senet karşılığında davacıya verilmesi gereken aracın verilmediğini ileri sürerek itirazın iptalini talep ettiğine göre uyuşmazlığın bonodan kaynaklandığının kabulü gerekir. Yukarıda açıklandığı üzere bonodan kaynaklanan davalar ticari dava niteliğinde olup görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi'dir.

Ticari davalardan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğundan (Yargıtay 3.Hukuk Dairesi'nin 2021/8174 Esas, 2022/2962 Karar sayılı kararı) ve davacı tarafça dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmadığından mahkemece davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

Bu nedenle davacının istinaf talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır