Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/248 K.2024/1504

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında 13/12/2023 tarihinde tesis edilen karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının açtığı konkordato davası nedeniyle, konkordato komiserinin talebi üzerine alacak bildiriminde bulunduklarını ancak, davalı borçlunun davacının bildirdiği alacağın bir kısmını kabul ettiğini, kalan kısmın çekişmeli alacak hale geldiğini, Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. .... K. sayılı ilamı ile de davacının konkordato projesinin tasdikine karar verildiğini, tasdik edilen projede davacının alacağının davalı borçlunun kabul ettiği kadar olan kısmının yer aldığını, kalan alacağın tasdik edilen projede yer almadığını beyan ederek, davalı tarafından kabul edilmeyip çekişmeli hale gelen 174.100,37 TL. alacağın da davalıdan tahsili ile konkordato projesine dahil edilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını müdahil tarafından fazla alacak bildirimi yapıldığını, davacının tüm alacağının çekişmeli hale getirilip yok sayıldığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, müvekkilince düzenlenen konkordato ön projesinde de borçların asıl alacak tutarlarının ödeneceği açıkça belirtilmiş olup, alacaklılarca da projenin buna göre kabul edildiğini, Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce müvekkilinin malvarlığı alacaklar yönünden yeterli görüldüğünden teminat aranmadığının açıkça belirtildiğini, konkordato projesi halen yürürlükte olup,

davacının varlığını iddia ettiği alacağın depo edilmesine karar verilmesi talebi, bir an için dava sonucunda haklı çıkacağı varsayılsa dahi konkordatoya tabi olacağından ve konkordatoya tabi diğer alacaklılar yönünden hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil edeceğinden kabulünün mümkün olmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN 22/06/2022 TARİHLİ KARARI: İlk derece mahkemesince; "....Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2019 gün ve ... E. .... K. sayılı ilamı ile davalının açtığı konkordato davasının sonunda davalının konkordato projesinin tasdikine ve konkordatonun tasdiki kararının, gerekçeli kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin derhal bağlayıcı hale gelmesine, tasdik edilen proje gereğince davacı ......Bankası A.Ş. yönünden toplam 157.102,07 TL.'nin, 30/04/2020 tarihinden itibaren ödenmeye başlanmak üzere, 3'er aylık taksitler halinde toplam 33 ayda ödenmesine karar verildiği, kararın henüz kesinleşmediği belirlenmiştir.

2004 s. İİK'nın 308/b maddesinde belirtilen 1 aylık süre, bu davaların açılması için hak düşürücü süre olmayıp, konkordato davasında çekişmeli alacaklılar için pay ayrılması halinde, bu paydan yararlanabilmek için dava açılması gereken süre olduğu, bu davada süre yönünden yasal bir engel bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan bilirkişi heyetinin 07/04/2022 tarihli ek raporunda da açıklandığı üzere ; konkordato davasında, konkordato komiseri tarafından alacaklılardan 06/02/2019 kesin mühlet tarihi itibariyle borçlarını konkordato komiserine bildirmeleri istenilerek bu hususun alacaklılara ilan ve tebliğ edildiği, davacı tarafından da, davalının asıl kendi borcu olarak 198.734,49 TL, kefalet borcu olarak 141.527,75 TL. alacak bildiriminde bulunulduğu, davalı tarafından sadece asıl borç yönünden 157.102,02 TL.'lik borcun kabul edildiği,

konkordato dosyasında asıl borç yönünden 41.632,47 TL. ve kefalet borcu yönünden 141.527,75 TL. olmak üzere toplam 183.160,22 TL.'lik alacağın çekişmeli hale geldiği, bu alacak davasında ise çekişmeli alacağın 174.100,37 TL.'lik kısmının istenildiği görülmüştür.

Konkordato projesinde adi alacaklılar için faiz ödenmeyeceği bildirildiğinden, davacı bankanın Yargıtay uygulamaları gereğince, temerrüt (en geç kesin mühlet) tarihine kadar akdi faiz ve BSMV'si ile ödenmeyen kısmın toplamının anapara sayılması gerektiği, bu tarihten sonra davacının alacağına faiz yürütülmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Bilirkişilerin hesabına göre de davacının kesin mühlet tarihi itibariyle davalıdan olan toplam alacağının 288.391,27 TL. olduğu, bu borcun 157.102,02 TL.'sinin konkordato dosyasında kabul edilmesi karşısında kalan 131.289,25 TL. alacağın da davalıdan tahsilinin gerektiği belirlenmiş, davacının davasının bu miktar üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Konkordato davasından kaynaklanan çekişmeli alacakların mahiyet ve özellikleri gereği, hükmedilen alacağın konkordato projesine uygun olarak tahsiline karar verilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Buna göre ; konkordato revize son projesinde borcun 3'er aylık taksitler halinde 11 taksitte (toplam 33 ayda) ödeneceği bildirilmiş, 11 taksitten son 2 taksitin kaldığı, bu taksitlerin 30/07/2022 ve 30/10/2022 taksitleri olduğu, konkordato projesinde kabul edilen 157.102,02 TL.'nin geçmiş 9 taksite isabet eden kısmının 116.942,14 TL. olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporuyla tespit edilen 131.289,25 TL.'nin oranlama yoluyla (131.289,25 TL.

X 116.942,14 TL. / 157.102,02 TL. =) 97.727,87 TL.'sinin geçmiş 9 taksite isabet eden birikmiş ve defaten ödenmesi gereken miktar olduğu, önümüzdeki ilk taksit dönemi olan 30/07/2022 tarihinde defaten ödenmesi gerektiği, kalan 33.561,38 TL.'sinin ise son taksit tarihi olan 30/10/2022 tarihinde, konkordato projesindeki diğer taksitlere ilave edilmek suretiyle ödenmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile 131.289,25 TL. alacağın, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, mahkememizce hükmedilen 131.289,25 TL. alacağın tahsili yönünden. Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2019 gün ve ... E. ....

K. sayılı konkordato ilamı ile tasdik edilen konkordato projesi (ödeme planı) göz önünde bulundurularak, 131.289,25 TL.'nin geçen birikmiş taksitlere isabet eden 97.727,87 TL.'lik kısmının 30/07/2022 tarihinde, kalan 33.561,38 TL.'lik kısmının ise, 30/10/2022 tarihinde, konkordato projesindeki 30/07/2022 ve 30/10/2022 taksitlerine ilave edilerek davalı tarafından faizsiz olarak ödenmesine karar verilmiştir.

DAİREMİZİN 15/09/2023 TARİHLİ, ... ESAS, .... KARAR SAYILI KALDIRMA KARARI; İlk derece mahkemesinin 22/06/2022 tarihli kararına karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuş, Dairemizin 15/09/2023 Tarihli, ....Esas, .... Karar sayılı kararı ile; "Dava; İİK'nın 308/b maddesi gereğince açılan çekişmeli alacak davasıdır.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı vekili, dosya istinaf incelemesinde dairemizde iken ilk derece mahkemesi kanalı ile dairemize gönderdiği 05/09/2023 tarihli dilekçesi ile Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... E. .... K. sayılı kararı ile konkordato projesinin tasdikine karar verildiğini, dosyanın istinaf incelemesinde iken bozularak gönderildiğini ve Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....E. numarasını aldığını, Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... E. nolu dosyasının davacı tarafından takip edilmediğinden dosyanın işlemeden kaldırılmasına karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, ortada geçerli bir konkordato kararı verilen dosya bulunmadığını, bu nedenle davanın konusuz kaldığını beyan ettiği görülmüştür.

Dairemizce Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden istenerek incelendiğinde, davalı hakkında Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2019 tarih,..... Esas -... Karar sayılı kararı ile verilen konkordatonun tasdiki kararının istinaf edilmesi üzerine dairemizce istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği, dairemiz kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 6.Hukuk Dairesi'nin 06/10/2022 tarih, .... Esas-...

Karar sayılı kararı ile dairemiz kararının kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verildiği, konkordato davasına bakan Konya 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın takip edilmemesi nedeniyle dosyanın işlemden kaldırıldığı ve 3 aylık sürede de yenilenmediğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği ve kararın 27/06/2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Bu durumda davalının konkordato talebiyle ilgili davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiş olmasının eldeki davaya etkisinin ilk derece mahkemesince değerlendirilerek bir karar verilmesi gerektiğinden davacının istinaf talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesi." şeklinde karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN İSTİNAF İNCELEMESİNE KONU 13/12/2023 TARİHLİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "....Konya BAM 6. HD'nin .... E. ... K. sayılı ilamı gereğince yapılan inceleme sonucu, Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2019 gün ve... E. .... K. sayılı ilamı ile .....'in açtığı konkordato davasının kabulüne karar verildiği, karara karşı istinaf yoluna gidilmesi üzerine Konya BAM 6. HD'nin 31/03/2021 gün ve ..... E. .... K. sayılı ilamı ile istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği, karara karşı temyiz yoluna gidilmesi üzerine ise Yargıtay 6. HD'nin 06/10/2022 gün ve .... E. .... K. sayılı ilamı ile Mahkememizin kararının bozulduğu, bozma sonrası konkordato davasının Mahkememizin .... E. sırasına kaydedildiği belirlenmiştir.

Mahkememizin 03/05/2023 gün ve... E. .... K. sayılı ilamı ile konkordato davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiş ve kararın 27/06/2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Mahkememizde açılan bu çekişmeli alacak davasından sonra, davalının açtığı konkordato davasının açılmamış sayılmasına karar verilmesi ve kararın kesinleşmesi karşısında konkordatoya dayalı olarak açılan çekişmeli alacak davasının konusuz kaldığı sonucuna varılmış, karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Son duruşmada her iki taraf vekili karşılıklı olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti talep etmiş, davanın konusuz kalmasına rağmen yargılama giderleri yönünden inceleme yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Mahkememizce daha önce alınarak dosya kapsamına uygun görülen bilirkişi heyetinin 07/04/2022 tarihli ek raporuna göre, davacının kesin mühlet tarihi itibariyle davalıdan toplam 288.391,27 TL. alacağının bulunduğu, bu bedelin 157.102,02 TL.'lik kısmının konkordato dosyasında kabul edildiği, davacının dava tarihi itibariyle kalan (çekişmeli) alacağının 131.289,25 TL. olduğu belirlenmiştir.

Dava açılırken 174.100,37 TL. istenilmesi ve kabul edilebilecek miktarın 131.289,25 TL. olması karşısında bu miktarlar dava tarihi itibariyle tarafların haklılık oranları olarak kabul edilmek suretiyle taraflar lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davacının davasının konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava açılırken 174.100,37 TL istenilmesi ve kabul edilebilecek miktarın 131.289,25 TL olması karşısında bu miktarlar dava tarihi itibariyle tarafların haklılık oranları olarak kabul edilmek suretiyle taraflar lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmış ise de bu karar içtihatlara ve yasalarımıza aykırılık teşkil ettiğini, şöyle ki dava, davalının Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ....

E. Sayılı dosyasında açmış olduğu konkordato talepli dava neticesinde, konkordato masasına kaydedilmeyen alacaklara ilişkin olduğunu, Konya 1.Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ....

E. nolu dosyasının konusuz kalmasının sebebi, davacının davayı takip etmemesi olduğunu, davacının davayı takip etmemesi nedeniyle konkordato dosyasında davanın açılmamış sayılmasına karar verildiğini, konkordato talebinde bulunanın davalı olduğunu, konkordato talebinde bulunmuş olduğu davayı takip etmeyenin davalı olduğunu, konkordato ödeme güçlüğü içerisinde bulunan şahıs veya tüzel kişinin faiz işlemeden borçlarından kurtulması amacıyla kanunlarda yer bulmuş olduğunu, davalı öncelikle müvekkilinin alacakları olmasına rağmen,

açılmış olunan konkordato davası nedeniyle alacağının tahsilini engellemek için ekonomik ödeme güçlüğünden bahsederek konkordato talebinde bulunduğunu, müvekkilinin icra yolu ile alacağını tahsil etmesini engellediğini, hem de açmış olduğu davayı takip etmeyerek davasını konusuz bıraktığını, bu hali ile dürüstlük kuralına uymadan hareket ettiğini, Konya 1.Asliye Ticaret Mahkemesi ....

E. Nolu dosyasında konkordato davasının konusuz kalmasının sebebinin davalının iş bu davayı takip etmemesi nedenine dayandığını, bu hali ile davalının adına bir de vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, hükmedilen vekalet ücreti ile davalının haksız kazanç sağladığının açık olduğunu, yerel mahkeme vekalet ücretini hükmederken; '' Davacı vekilleri için....'' , '' Davalı vekilleri için'' vekalet ücretine hükmettiğini, vekalet ücretlerinin müvekkili adına hükmedilmesi gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; İİK'nın 308/b maddesi gereğince açılan çekişmeli alacak davasıdır. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Dairemizce daha önce; davalının konkordato talebiyle ilgili davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiş olmasının eldeki davaya etkisinin değerlendirilerek bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırıldığı,

yeniden yapılan yargılama sonucunda ilk derece mahkemesince dava devam ederken davalının açtığı konkordato davasının açılmamış sayılmasına karar verilmesi ve kararın kesinleşmesi karşısında konkordatoya dayalı olarak açılan eldeki davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği ve davanın açıldığı tarih itibariyle tarafların haklılık durumu değerlendirilerek yargılama giderlerine ve vekalet ücretine hükmedildiği, davacının, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği ve vekalet ücretinin vekile değil müvekkil adına hükmedilmesi gerektiği hususlarında istinaf talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 331/1. maddesinde: ''Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.'' düzenlemesi bulunmaktadır. Bu düzenleme gereğince eldeki davadaki haklılık durumu değerlendirilecek olup, davalının daha önce açtığı konkordato davasını takip etmemesi eldeki davada davalının tümden haksız olduğunu göstermez.

Davanın açıldığı tarih itibariyle davacının talep edebileceği miktarın 131.289,25 TL olması, davacının ise 174.100,37 TL talep etmesi karşısında haklılık durumuna göre davalı lehine de vekalet ücretine hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ayrıca davacı her ne kadar müvekkile değil vekil lehine vekalet ücretine hükmedildiğini beyan etmiş ise de ilk derece mahkemesince hükmedilen vekalet ücretinin taraf asiller lehine hükmedildiği, vekalet ücretinin vekillere verilmesi şeklinde bir hüküm kurulmadığı, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı tarafından ileri sürülen istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır