Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/37 K.2024/1258

Av.

DAVA

Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 03/07/2024

YAZIM TARİHİ : 05/07/2024

Davacı tarafından, davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2.... Esas sayılı dosyası ile açılan tazminat davasında 09/11/2023 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ayakkabı firması mağazası işletmekte olduğunu, ürün temin etmek amacıyla dava dışı 3. kişi ile satım sözleşmesi yapıldığını, sözleşme gereğince satın alınan 34 adet 22.766,40 TL bedelli ayakkabının taşıma ücretinin müvekkilince toptan nakit ödendiğini, ayakkabıların müvekkiline teslim edilmek üzere 03/10/2022 tarihli ....

Şubesi çıkışlı olarak Alaaddin Konya Şubesi'ne gönderildiğini, kargo şirketinin kargoyu kaybettiğini, bu sebeple teslimin gerçekleştirilmediğini, kargonun kayıp olduğuna dair şubeden tutanak tutulduğunu, Konya ..

Noterliği'nin ...yevmiye nolu 21/10/2022 tarihli ihtarı ile kargonun bulunarak taraflarına teslimini talep ettiklerini, ne kargonun bulunduğunu ne de bedelinin müvekkiline ödendiğini, kargoyu teslim edememekten dolayı kargo şirketinin bedeli ödemekle yükümlü olduğunu, TTK'nun 875, 879, 880, 886. maddelerinin bu taleplerini desteklediğini, kargo bedeli dışında ürünlerin tezgaha konulamaması sebebiyle kaybolan ayakkabıların bedeli ile ayrıca maddi zarara uğradığını ve 5.000 TL maddi zararının tazmini,

kaybolan kargo içerisinde bulunan eşyaların bedeli olan 22.766,40 TL'nin kargonun kargo şirketine teslim edildiği 03.10.2022 tarihi itibari ile mevduata işleyecek en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile verilmesini, kargonun teslim edilememesi ve müvekkilin işletmesinde ürünleri tezgaha koyamaması nedeniyle fazlaya dair dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile 5.000,00 TL maddi tazminatın mevduatta işleyecek en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine,

kargo şirketine çekilen ihtar masrafı olan ve belgelendirilen 318,60 TL'ninden davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkili arasında dava konusu taşıma faaliyetinden kaynaklanan herhangi bir hukuki ilişki mevcut olmayıp davacının tarafı olmadığı taşıma sözleşmesine dayalı zarar tazmini talebinde bulunmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının taleplerinden her ne kadar müvekkili şirketin sorumluğu bulunmamaktaysa da kesinlikle kabul anlamına gelmemekle bir an için aksi düşünülse dahi dava konusu kargo içeriğini ispat yükü iddia eden tarafta olup, davacı tarafça bu yönde hiçbir belge ibraz edilmediğini,

yani davacı taraf kargo içeriğinde 34 adet muhtelif ayakkabı olduğu iddiasındaysa bu iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, öncelikle kargo içeriğinde yer aldığı iddia olunan ürünlerin fatura konusu ürünler olduğuna ilişkin herhangi bir delilin mevcut olmadığını, diğer yandan dava konusu faturanın sonradan düzenlenip düzenlenmediği ve sıhhatli bir fatura olup olmadığının teyite muhtaç olduğunu, söz konusu faturanın hangi tarihte düzenlendiğinin ilgili entegratör şirketten talep edilmesi gerektiğini, davacı tarafça taşıma hususunu ve kargo içeriğini ispatlayabilecek herhangi bir sevk irsaliyesi yahut taşıma senedi ibraz edilemediğini,

dava konusu kargoya ilişkin gönderim esnasında müvekkili şirkete gönderinin içerik ve bedeline ilişkin herhangi irsaliye, fatura ve sair belge ibraz edilmediğini, müvekkili şirket zarardan sorumlu olsaydı dahi bu sorumluluk özel çekme hakkı ile sınırlı olacağını, davacının maddi tazminat ve ihtar masrafı taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkili şirketin fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla haksız, gerçeğe aykırı ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; dava konusu kargonun alıcısına teslim edilmediği sabittir.

Kargo alıcısı olan davacı tarafından her ne kadar kaybolan kargo içerisinde bulunan eşyaların bedeli olan 22.766,40 TL, kargonun teslim edilememesi ve davacının işletmesinde ürünleri tezgaha koyamaması nedeniyle maddi tazminat, kargo şirketine çekilen ihtar masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep edilmiş ise de; kargoya teslim edilen ürünün irsaliyesi ya da ürün içeriğini gösterinin kargo teslim belgesinin dosyaya sunulmadığı, kargoya teslim edildiği belirtilen ürünün faturasının dosyaya sunulduğu, ancak bu faturada yer alan ürünlerin kargoya teslim edilip edilmediği hususunun açık ve net olmadığı,

davalı tarafından da kargo içeriğinin faturada yer alan ürünler olduğu hususunun kabul edilmediği, yine TTK'nun 886. maddesi gereği taşıyıcının zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiğinin de ispat edilemediği, bu nedenlerle davalının TTK'nun 882 maddesinde yer alan sorumluluk sınırlamalarından yararlanmasının mümkün olduğu,

taşıma konusu eşyanın ziyaı sebebi ile taşıyıcının sınırlı sorumlu olduğunu kabulü ile 17/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda TTK'nun 882. maddesi kapsamından yapılan hesaplama hükme esas alınarak ve dosyaya sunulan Konya .. Noterliği'nin 1/10/2020 tarih .... yevmiye numaralı ihtarının .....Dağıtım Hizmetleri A.Ş.'ye hitaben çekildiği, 11/10/2022 tarihinde ihtarnameye cevap verilerek 13/09/2021 tarihinden itibaren hak ve alacak taleplerinin muhatabının ... ve Lojistik A.Ş.

Olduğunun belirtildiği, davalı şirkete çekilmiş bir ihtarnamenin dosyada bulunmadığı, bu nedenle dava tarihinde davalı şirketin temerrüde düşmüş olduğu dikkate alınarak, dava konusu davacının uğradığı zarara yönelik 6.934,83 TL'nin dava tarihinden itibaren başlayacak avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

davacının kargonun teslim edilememesi ve davacının işletmesinde ürünleri tezgaha koyamaması nedeniyle uğranılan maddi tazminat, kargo şirketine çekilen ihtar masrafına yönelik fazlaya ilişkin taleplerinin ise davalının sınırlı sorumluluğu ve TTK'nun 875/1 maddesi kapsamında reddine karar verilmiştir...." gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne; dava konusu davacının uğradığı zarara yönelik 6.934,83 TL'nin dava tarihinden itibaren başlayacak avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece eksik inceleme neticesinde karar verildiğini, davalının kargoyu teslim edememesi ve kaybetmesi pervazsız davranış olarak kabul edilmesi gerekirken yerel mahkemece bu hususun göz ardı edildiğini, ayakkabıları tezgahına bugüne kadar koyamayan müvekkilinin mağdur durumda olduğunu, dava dilekçesinde 5.000 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğunu ancak maddi tazminata ilişkin herhangi bir hüküm kurulmadığını, ayrıca dava dilekçesinde kargo şirketine çekilen ihtarname masraflarını talep ettikleri halde bu husus ile alakalı karar verilmediğini beyanla usul ve yasaya aykırı verilen kararın ortadan kaldırılarak talepleri doğrultusunda haklı davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; taşımadan kaynaklı tazminat istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun B) Taşıyıcının sorumluluğu

I - Zıya veya hasar ile gecikmeden doğan zarardan sorumluluk

Madde 875 (1) Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. (2) Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır. (3) Gecikme hâlinde herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi ile orantılı olarak indirilir; meğerki, taşıyıcı her türlü özeni gösterdiğini ispat etmiş olsun.

IV - Tazminatta esas alınacak değer

Madde 880 (1) Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. (2) Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir. (3) Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır.

V- Zarar saptama giderleri

Madde 881 (1) Taşıyıcı, eşyanın zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 inci madde uyarınca ödenmesi gereken tazminattan başka, zararın saptanması için yapılması zorunlu olan giderleri de tazminle yükümlüdür.

X - Sorumluluğu sınırlama hakkının kaybı

Madde 886 (1) Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz.

Davacının dava dışı toptancıdan satın aldığı 34 adet muhtelif renk ve ebatlardaki spor ayakkabısının davalı kargo şirketinde kaybolduğunu belirterek uğradığı zararın tazminini talep ettiği, davalı şirketin Alaaddin Şube Müdürü ile davacı arasında düzenlenen durum tespit tutanağında ürünün başka bir kargo ile karıştırılıp gönderildiğinin belirtildiği,

davalı şirketin kargonun kaybına ilişkin bir açıklamama getirememesinin Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 27.04.2023 tarih 2021/8611 Esas 2023/2517 Karar ve 25.01.2018 tarih 2016/7146 Esas 2018/647 Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği gibi 6102 sayılı TTK'nın 886.maddesi gereğince taşıyıcının sınırlı sorumluluğunun istisnasını oluşturduğu, davalının dava konusu kargo içeriğinde yer aldığı iddia olunan ürünlerin fatura konusu ürünler olduğuna ilişkin bir delil olmadığı,

ayrıca faturanın sonradan düzenlenip düzenlenmediğinin de belli olmadığını beyan ettiğinden öncelikle faturanın gerçek olup olmadığı ve bu faturada belirtilen malların gerçekten faturayı düzenleyen tarafından satılıp satılmadığı hususlarının gerektiğinde faturayı düzenleyenin defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmak suretiyle belirlenmesi,

şayet faturada belirtilen malların gerçekten faturayı düzenleyen tarafından satıldığı ispat olunursa bu durumda, içinde faturaya konu malların niteliğinden anlar bilirkişinin de bulunduğu heyetten taşımaya konu koli içinde bu miktarda malın bulunup bulunmayacağına ilişkin rapor alınması ve daha sonra yukarıda yazılı madde hükmüne göre malların bedelinin belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 20.10.2009 tarih 2008/6384 Esas 2009/10722 Karar ve 10.01.2018 tarih 2016/5930 Esas 2018/133 Karar sayılı ilamları),

ayrıca davacının davalı şirkete de ihtarname çektiğinden 6100 sayılı HMK'nın 323/1.ç maddesi gereğince yargılama giderleri içinde değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yukarıda belirtilen şekilde inceleme ve değerlendirme yapıldıktan sonra karar verilmek üzere dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır