Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/372 K.2024/1785

Av.

DAVALI

VEKİLLERİ : Av. Av DAVA : İstirdat

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 08/11/2024

YAZIM TARİHİ : 08/11/2024

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.... esas sayılı dosyası ile açılan istirdat davasında 09/01/2024 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... E. Sayılı dosyasında kıymetli evrakın iptali istemi ile talepte bulunduğunu, mahkemece yapılan ilanlar üzerine davaya konu Keşidecisi ......- (.....Sabun Kozmetik), lehdarı: ......., her biri 50.000,00 TL bedelli, vade tarihleri 31/08/2021, 30/09/2021, 31/10/2021, 30/11/2021 ve 31/12/2021 olan

bonoların elinde olduğuna dair mahkeme dosyasına davalı tarafça beyanda bulunulduğunu, bu sebeple taraflarınca 30/09/2021 tarihinde arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, müvekkilinin kolonya imal ettiğini, davaya konu çek ve senetlerin müvekkilinin elinden zorla ve tehdit ile gasp edildiğini, konuya ilişkin olarak Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ....

Soruşturma dosyası ile şikayette bulunduklarını, müvekkilinin iş durumunun sıkışık olduğu zamanlarda yanında çalışan işçisi vasıtası ile ....... ve ......... ile tanıştığını ve kendilerinden borç para aldığını, bu şahısların borcun üzerine ciddi faizler koyarak para talep ettiklerini, müvekkili tarafından bu faizleri ödeyemeyeceği belirtilmiş ise de;

şahısların müvekkilini ailesi ve kendisi ile tehdit ederek davaya konu senetleri elinden zorla aldıklarını ve senetleri davalıya verdiklerini, davalının da bu husustan haberdar olduğunu, davalı taraf ile müvekkilinin hiçbir ticari ilişkisi bulunmadığını, bilgileri verilen senetler yönünden müvekkilinin herhangi bir borcunun bulunmadığını belirterek; davaya konu senetlerin müvekkil lehine istirdadına, senetler hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin iyiniyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu, davaya konu bonoların müvekkiline lehtar davacı .......'in cirosu ile verildiğini ancak müvekkiline bonoların beyaz ciro yolu ile dava dışı .............'nın verdiğini, müvekkili ile dava dışı ............. arasında birçok kez araç alım satımı yapıldığını, bu ticari ilişki nedeniyle dava konusu bonoların ciro yolu ile devralındığını, davacının daha önceden de dava dışı......'ya Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyası ile de benzer mahiyette dava açtığını ve davanın halen derdest olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... soruşturma ve ..... sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı incelendiğinde şüpheliler......, ......., ............., ........, .............., ......... hakkında nitelikli yağma, tefecilik yapmak ve tehdit suçlarından yapılan soruşturma neticesinde şüpheli .........'nın üzerine atılı tefecilik suçu yönünden Konya .. Asliye Ceza Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyası üzerinden yargılamanın devam olunduğu, şüpheli......'nın diğer suçları ile diğer şüphelilerin yazılı tüm suçları bakımından müştekinin soyut iddiaları dışında delil bulunmadığı gerekçesi ile kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilmiştir.

Mahkememizde görülmekte olan Çek istirdadı davası bakımından dava konusu çekler kapsamında 3. Kişi konumunda olan ...............'ın kötü niyetli olduğunun davacı tarafça ispat edilmesi gerekmektedir. Dosyadaki tüm deliller bir bütün olarak değerlendirildiğinde davalının kötü niyetli olduğu, davacı tarafça kanıtlanamamıştır. Bu nedenle davanın reddine..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: dava dilekçesini aynen tekrar etmekle, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRLİMESİ VE GEREKÇE

Dava, çek istirdadı talebine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı taraf, dava konusu senetlerin dava dışı ......... ve ........... tarafından müvekkilin davacının elinden zorla alındığını, davalının da bu durumdan haberdar olduğunu ileri sürerek senetlerin istirdadına karar verilmesini talep etmekte, davalı taraf ise senetlerin ........... tarafından davalıya ciro edildiğini, davalının iyiniyetli hamil konumunda olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 778. Maddesi yollamasıyla bonolarda da uygulanan "Hamilin hak sahipliği" kenar başlıklı 686. Maddesinde;

(1) Bir poliçeyi elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa da kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde, yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar bu hususta yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse son ciroyu imzalayan kişi, poliçeyi beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.

(2) Poliçe herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, birinci fıkrada yazılı hükümlere göre hakkı anlaşılan yeni hamil, ancak poliçeyi kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisabında ağır bir kusur bulunduğu takdirde o poliçeyi geri vermekle yükümlüdür. Düzenlemesi bulunmaktadır. Yine aynı kanunun "Def’iler" kenar başlıklı 687. Maddesinde;

"(1)Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun.

(2) Alacağın temliki yoluyla yapılan devirlere ilişkin hükümler saklıdır." hükmü yer almaktadır. Bu kanun hükümlerine göre bono hamili bonoyu iktisap ederken kötüniyetli ve ağır kusurlu olmadıkça bononun meşru hamili olup bonodan kaynaklanan tüm müracaat haklarını keşideciye, lehdara ve kendisinden önceki cirantalara karşı kullanma hakkına sahiptir.

Dava konusu somut dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre davalının dava konusu bonoları müteselsil ve birbirine bağlı cirolarla iktisap etmiş olduğu görülmektedir. Bu durumda davacının, davalının bonoları iktisap ederken kötüniyetli ve ağır kusurlu olduğu ispatlaması gerekmektedir. Davacı taraf, bonoları iktisap ederken kötüniyetli ve ağır kusurlu olduğunu ispatlamaya elverişli herhangi bir delil sunmamıştır.

Bu nedenle mahkemece davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır