Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/1499 K.2025/1455

2-... VEKİLİ : Av...

İSTİNAF YOLUNA

BAŞVURAN DAVALI : 3-BEREKET SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ

VEKİLİ : Av...

DAVANIN KONUSU

Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat

BAŞVURU TARİHİ : 08.08.2024-09.08.2024-13.08.2024

İSTİNAFA GELİŞ TARİHİ : 23.09.2024

KARAR TARİHİ : 11/07/2025

İLAM YAZIM TARİHİ : 16/07/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği anlaşılmakla;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. 14/08/2019 tarihinde davalılardan ...'in kullandığı, Mavi Köşe Lokanta Yemek Gıd. Tar. Ür. Hay. İnş. Nak. Tmz. Tur. San. Tic. Ltd.

Şti.'nin maliki ve işleteni olduğu, Bereket Sigorta A.Ş. tarafından sigortalanan ... plaka sayılı araç ile davacının maliki olduğu ve kullandığı ... plakalı araca önden çarptığını, meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin, kaburgasından, yüzünden ve vücudunun muhtelif bölgelerinden yaralandığını, müvekkilinini yüz kemiklerinde ve burun kemiğinde kırık meydana geldiğini, müvekkilinin kaza nedeniyle 298,00 TL ilaç masrafı, 500,00 TL çekici masrafı ve 1.150,00 TL motorcu kıyafeti masrafı yaptığını, kaza nedeniyle davacının yüzünde yara izi kaldığını, yaşananlar nedeniyle müvekkilinin zor günler geçirdiğini,

bu nedenle davacı lehine manevi tazminat talep ettiğini belirterek şimdilik 100,00 TL sürekli iş görememezlik tazminatı, 298,00 TL ilaç masrafı, 500,00 TL çekici masrafı ve 1.150,00 TL motorcu kıyafeti masrafı olmak üzere toplam 1.948,00 TL maddi zararın kaza tarihi olan 14/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı Bereket Sigorta A.Ş.

Yönünden Poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının yüzünde kalan sabit yara izi nedeniyle yapılacak estetik ameliyat ve tedavi giderleri için şimdilik 100,00 TL'nin kaza tarihi olan 14/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı Bereket Sigorta A.Ş. yönünden poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve davalı Mavi Köşe Lokanta Yemek Gıd.

Tar. Ür. Hay. İnş. Nak. Tmz. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Mavi Köşe ve ... vekili cevap dilekçesinde; meydana gelen yaralamalı trafik kazası nedeni ile Kandıra 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2020/142 Esas 2020/245 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucu araç sürücüsü müvekkili ...'in üzerine atılı taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçu nedeni ile TCK 52/2-3 maddesi gereğince 281 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına ve sanığın şahsi ve ekonomik durumu paranın alım gücü değerlendirilerek günlüğü takdiren 20 TL'den para çevrilerek sanığın 5.620,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiğini,

müvekkili ...'in asgari ücret ile çalışan işçi olduğunu bu nedenle talep edilen manevi tazminat miktarını ödeyebilmesinin mümkün olmadığını, kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığını, davacı tarafın maddi tazminat taleplerine yönelik dava dosyasında ATK raporunun alınması gerektiğini belirterek davacı tarafın maddi ve manevi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Bereket Sigorta vekili cevap dilekçesinde; davalı şirket merkezinin Ümraniye/İstanbul olması nedeniyle İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davacı tarafından müvekkili şirkete usulüne uygun yapılmış bir başvuru bulunmadığını, davacının kazayla illiyet bağı bulunan maluliyeti tespit edildikten sonra kusur oranlarının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine sevk edilmesi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu tespit edilirse aktüerya uzmanı bilirkişi tarafından sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanması gerektiğini,

tedavi masrafları ile bakıcı giderinden müvekkili sigorta şirketinin sorumlu olmadığını belirterek müvekkili sigorta şirketi aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 15.05.2024 tarihli ıslah dilekçesinde; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, sürekli iş göremezlikten kaynaklı maddi tazminat isteminin 725.189,78 TL olarak ıslahını, bu miktarın 100.00 TL'sinin kaza tarihinden, 725.089,78 TL sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan (davalı Bereket Sigorta A.Ş yönünden poliçe teminatı bedeli ile sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen ve müştereken tahsilini, tedavi gideri talebinin 800,00 TL olarak ıslahını, bu miktarın 100,00 TL'sinin kaza tarihinden,

700,00 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan (davalı Bereket Sigorta A.Ş yönünden poliçe teminatı bedeli ile sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen ve müştereken tahsilini, davacının kaza nedeniyle yaptığı 298,00 TL ilaç masrafı, 500,00 TL çekici masrafı ve 1.150,00 TL motorcu kıyafeti masrafı olmak üzere 1.948,00 TL maddi zararın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan (davalı Bereket Sigorta A.Ş yönünden poliçe teminatı bedeli ile sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen ve müştereken tahsilini,

100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 14.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve davalı Maviköşe Lokanta Yemek Gıda Tarım Üretimi Havyancılık İnşaat Nakliye Temizlik Turizm San. Tic. Ltd. Şti'nden müteselsilen ve müştereken tahsilini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi tarafından, maddi tazminat davasının kısmen kabul ve kısmen reddine, bedensel zarar ve tedavi giderleri bakımından %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanarak belirlenen toplam 583.216,86 TL tazminat bedelinin 14/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihi 08/01/2021 olup, poliçede tedavi gideri ve bedensel zarar yönünden ayrı ayrı belirlenen 360.000,00 TL tutarındaki limitle sorumlu tutulmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,

500,00 TL çekici masrafı, 913,26 TL motorcu kıyafeti ve 298,00 TL ilaç masraflarından ibaret toplam 1.711,26 TL tazminatın 14/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihi 25/01/2022 olup, poliçede yer alan limit dahilinde sorumluluğuna gidilmek üzere) müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,

estetik ameliyat masrafları ile fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin reddine, manevi tazminat davasının kabulüne, toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın 14/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz ile birlikte davalılar ... ve Mavi Köşe Lokanta Yemek Gıda Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Nakliye Temizlik Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Yerel mahkemenin bu kararına karşı, davacı vekili, davalı Maviköşe, ... vekili ve Bereket Sigorta vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme tarafından müteferrik kusur indiriminde bulunarak davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilerek 141.972,92 TL tutarındaki sürekli iş göremezlik ve tedavi gideri yönünden davamızın reddine karar verilmişse de, hatalı ve eksin inceleme neticesinde bu talebin reddedildiğini, mahkemece kaza raporuna, hastane kayıtlarına ve ceza dosyasına atıfta bulunarak,

davacının koruyucu ekipman kullanmadığı kanaatine varılmışsa da, kaza raporunda, hastane kayıtlarında ya da ceza doyasında davacının motosikletini koruyucu ekipmanı ile kullanmadığına yönelik herhangi bir belge, kayıt ve tespit bulunmadığını, aksine trafik kaza tespit tutanağında davacının kaza anında motosikleti kullanırken kaskının takılı olduğu yönünde kaza tespit tutanağı mevcut olduğunu, bunun yanı sıra yerel mahkemenin, davacının motorcu ekipmanı zararına yönelik talebini kabul ettiği halde,

davacının ekipman kullanmaması nedeniyle müterafik kusur indirimine hükmetmesinin mahkemenin kendi içinde çeliştiğini gösterdiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Maviköşe ve ... vekili istinaf dilekçesinde; davalı ...'ın asgari ücretle çalışan bir işçi olduğunu, bu nedenle talep edilen manevi tazminat miktarını ödeyebilmesinin mümkün olmadığını, davalının kazanın meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığını, davacının malul kaldığına delil olarak sunulan hastane evrakları incelendiğinde ve uzman görüşleri doğrultusunda davacının koruyucu tertibatlarının eksik şekilde yolculuk yaptığının açık olduğunu, kemer takılmamasının müterafik kusur sebebi olduğunu, müterafik kusurun resen incelenmesi gerektiğini, yerel mahkemenin gerekçe ve nedenlerle yerel mahkeme tarafından hatalı hüküm kurulduğunu kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Bereket Sigorta vekili istinaf dilekçesinde; davacı tarafın davalı Sigorta şirketine yapmış olduğu başvuruda tazminata esas teşkil edebilecek asli belgeleri iletmediğini, bu durumda davalı şirketin faiz sorumluluğunun dava tarihinden itibaren olması gerekirken yerel mahkemece 14/08/2019 tarihinden itibaren faiz işletilmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle istinaf taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İstinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi hükmü uyarınca, istinaf istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dava, trafik kazası kaynaklı cismani zarar ve maddi zararlar nedeniyle maddi ve manevi tazminat tazminat istemine ilişkin olup; maddi tazminat talebi yönünden dava sürücü, işleten ve zorunlu trafik sigortacısına karşı birlikte, manevi tazminat talebi yönünden ise sürücü ve işletene karşı birlikte yöneltilmiştir.

Davaya konu,14.08.2019 tarihinde, meydana gelen yaralamalı trafik kazasında davalı ..., sevk ve idaresinde bulunan ve Maviköşe Lokanta Yemek Gıd. Tar. Ür. Hay. İnş. Nak.. Tmz. Tur. San. Tİc. Ltd. Şti.' nin maliki ve işleteni olduğu, Bereket Sigorta A.Ş. Tarafından sigortalanan ... plakalı araç ile davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde davacının göğüs kaburgasından, yüzünden ve muhtelif bölgelerinden yaralanmış olduğu, davacının yüz kemiklerinde ve burun kemiğinde kırık meydana gelmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına.

Mahkemece Yüksek Mahkemenin güncel ve değişen içtihadı doğrultusunda Teknik Faiz Uygulanmadan TRH Yaşam Tablosuna Göre iskontolu Hesap Yöntemine göre alınan aktüerya raporuna dayalı olarak karar verilmesinde, kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkındaki Yönetmelik hükümlerine ayalı olarak Kocaeli Üniversitesi Tıp fakültesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı Adli tıp Kurulundan alınan usulüne göre oluşturulmuş heyetten alınan maluliyet raporunun benimsenmesinde, SGK tarafından karşılanmayan belgeli ilaç masrafından davalıların sorumluluğunun benimsenmesinde,

davacı tarafça davadan önce gerekli evraklar sunularak 2918 sayılı KTK 97.maddesi kapsamında yazılı başvurunun yapılmış olduğunun anlaşılması karşısında davalı sigorta şirketi yönünden 2918 Sayılı KTK 99.maddesine uygun olarak temerrüt tarihinin belirlenmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre; taraf vekillerinin anılan yönlere değinen istinaf sebepleri yerinde bulunmamıştır.

Öte yandan incelenen davalı araca ait zorunlu trafik poliçesine göre sigortacı tarafından kaza başına tedavi gideri 360.000,00 TL , şahıs başına bedeni zarar 360.0000,00 TL, kaza başına maddi 72.000,00 TL olarak teminat altına alınmış olduğu;

buna göre belgelendirilen ilaç giderinin konusunda poliçenin tedavi giderine ilişkin teminatı kapsamında, koruyucu kıyafet giderinin ise kaza başına maddi hasar teminatı kapsamında davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri ile tahsilinde bir hata bulunmamakta ise de , dolaylı zarar kapsamında yer alıp ZMMS Genel Şartları ve sigorta poliçesine göre sigorta şirketi tarafından teminat altına alınmayan çekici ücretinden davalı sigorta şirketinin zorumlu tutulması hatalı olmuştur.

Bu nedenle davalı sigorta şirketinin istinaf talebinin anılan istinaf gerekçesi ile sınırlı olarak kabulü gerekmiştir.

Yanı sıra her ne kadar mahkemesince davacı araç sürücüsünün kaza anında kaskının takılı olmadığı gerekçesiyle hesaplanan sürekli iş görmezlik tazminatından TBK 52.maddesine göre %20 oranında indirim yapılarak hüküm kurulmuş ise de somut olayda 6098 sayılı TBK 52.madde kapsamında müterafik kusur olarak uygulamada ele alınan hakkaniyet indirimi hususu tartışılmalıdır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu Madde 52- Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir.

Kazanın meydana gelmesindeki kusur ile kaza nedeni ile ortaya çıkan zararlı sonuç konusundaki kusur kavramları birbirinden farklıdır. Zarar göreninin, zararlı sonucun ortaya çıkmasına veya artmasına neden olması halinde, 6098 sayılı Borçlar Kanunun 52/1. Maddesinde düzenlenen "hakkaniyet indiriminin" konusu olabilecektir. Haksız eylemden kaynaklı maddi tazminat talepli davalarda, indirim sebeplerinin uygulanması şeklinde bir savunma ileri sürülüp sürülmediğinden bağımsız olarak; Yüksek Mahkemenin yerleşik içtihadına göre uygulamada müterafik kusur olarak adlandırılan ve aslında hakkaniyet indirimi koşulları şeklinde değerlendirilmesi gereken hususlar re'sen göz önünde bulundurulmalıdır.

Davacının kaza sırasında motorcu kaskının takılı olmadığına ilişkin ispat külfeti üzerinde olan davalılarca bu hususun ispatlanamadığı, bilakis incelenen ceza dosyası kapsamı, davacı tarafça dava dilekçesine ekli sunulan olay sonrası ilk yardım ekipleri tarafından yapılan müdahaleye ilişkin görüntüler ve kaza sonrası trafik kolluğu tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre davacının kaskının takılı olduğunun anlaşılması karşısında,

davacının kafa bölgesinden darbe almak suretiyle yaralanmasına ya da yaralanmasının artmasına aktif ya da pasif (ihmali) hareketi ile neden olduğunun ispatlanamadığı gözetilerek müterafik kusur indirimi yapılmaması gerekirken yanılgılı gerekçe ve yetersiz inceleme ile bu yönde tazminat hükmü kurulmak suretiyle de çelişkiye düşülerek; hesaplanan tazminattan indirim yapılması doğru görülmediğinden davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü gerekmiştir.

Şu halde, Dairemizce, yerel mahkeme tarafından güncel asgari ücrete göre alınan 23.04.2024 tarihli ek aktüerya ve hekim raporunun hükme elverişli olduğu kabul edilmekle, dava ve ıslah dilekçeleri birlikte nazara alınarak.

725.189,78 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, davalılar işleten ve sürücüden haksız eylem tarihi olan 14.08.2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi yönünden 2918 sayılı KTK 99.maddesine 08.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ve poliçenin şahıs başına bedeni zarar teminatı olan 360.0000,00 TL'lik kısmı ile sınırlı olarak ve anılan teminattan karşılanmak suretiyle; davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,

913,26 TL motorcu koruyucu ekipman bedelinin, davalılar işleten ve sürücüden haksız eylem tarihi olan 14.08.2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalı sigorta şirketi yönünden poliçenin kaza başına maddi hasar teminatı kısmından karşılanarak.

2918 sayılı KTK 99.maddesine 08.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine, 298,00 TL ilaç masraflarından ibaret belgeli tedavi gideri tazminatının davalılar işleten ve sürücüden haksız eylem tarihi olan 14.08.2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketi yönünden 2918 sayılı KTK 99.maddesine 08.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ve poliçenin kaza başına tedavi gideri teminat kapsamında karşılanarak ; davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,

500,00 TL çekici masrafı tazminatının, davalılar işleten ve sürücüden haksız eylem tarihi olan 14.08.2019 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine, 500 TL çekici bedeli yönünden sigorta şirketine yöneltilen davanın reddine dair karar verilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Mahkemece açıklanan olgular gözetilmeden, yanılgılı gerekçe ve eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş ise de; yukarıda belirtilen hataların giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalı işleten vekilinin istinaf talebinin esastan reddine, davacı vekili ve davalı sigorta şirketi vekillerinin istinaf taleplerinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve karar düzeltilerek aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurulmuştur.