Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/1131 K.2025/1154

Taraflar arasındaki esas hakkında dava açılmadan evvel talep edilen ihtiyati tedbir isteminin kabulü kararına itirazın reddi kararının istinafı istemi nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince ihtiyati tedbir kararına yönelik itirazın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili ihtiyati tedbir istemli dilekçesinde özetle,

Davacının takibe konu bonoya ilişkin dava ehliyetinin bulunmadığını, bu durumun senedin bir iş ortaklığı tarafından tanzim edilmiş olmasını ve davacının bu iş ortaklığını tek başına temsil yetkisinin olmamasından kaynaklandığını, Beşiktaş 6. Noterliği'nin 23.06.2014 tarihli İş Ortaklığı Sözleşmesi ile temsil yetkisinin Günfalt Şirketi yetkilisine verildiğini, bononun 29.12.2017 tanzim tarihli olduğunu ve keşidecisinin iş ortaklığı olduğunu, adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından dava ehliyetinin bulunmadığını ve takibin tüm ortaklara karşı yapılması gerektiğini, temsil yetkisi olmayan ortağın tek başına dava açamayacağını,

davacının borcu ödediğine dair yazılı bir belge sunamadığını ve vekil edenin ile borçlu iş ortaklığı arasında ticari ilişki bulunduğunu, vekil edenin alt yüklenici olarak iş yaptığını ve alacaklarının ödenmediğini, borçluların sebepsiz zenginleşme içinde olduğunu, ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, ihtiyati tedbir talebinin reddini, kötü niyet tazminatına hükmedilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava ehliyeti bulunmadığı gözetilerek ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına ve ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesini, davacının asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19/03/2025 tarihli ara kararına göre;...''Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararına yönelik itirazın reddine,'' karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Davacının takibe konu olan bonoya, borca ve takibe karşı itirazda bulunmak üzere dava ehliyeti bulunmadığının gözetilmeksizin, maddi hukuk normlarına aykırı bir şekilde ihtiyati tedbire hükmedildiğini, davacı soyut bir şekilde vekil edene karşı borcu bulunmadığını ileriye sürerek ihtiyati tedbir talep etmişse de kambiyo senedine dayalı alacağa karşı işbu iddialarını yazılı belge ile yaklaşık olarak ispat edemediğini, takibe konu edilen alacağın, kayıtsız şartsız bir borç ikrarı teşkil etmekte olup elden ödenebilecek bir tutar olamadığını, vekil edenin alacağının tahsilini geciktirmek saikiyle hareket eden davacının,

hükmedilen ihtiyati tedbir kararı yasaya aykırı olduğunu, ihtiyati tedbire hükmedilmesini gerektirir hiçbir şart oluşmadığını ve ihtiyati tedbir kararının devamında yapılması gereken tamamlayıcı işlemler yerine getirilmemiş olmasına rağmen ihtiyati tedbir kararına karşı itirazlarının reddedilmesinin usule ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme kararının kaldırılarak ihtiyati tedbir talebinin reddini ve tedbirin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

İstinaf kanun yolu başvuru gerekçelerinin dosyaya aykırı olduğunu, kambiyo senetlerine mahsus takip yolunda kambiyo evrakına karşı menfi tespit davası açılmasının adi ortaklıklar tarafından imza olunan senetlerde şarta başlandığını, adi ortaklık adına imzalanan kambiyo senedinin iptali için açılacak menfi tespit davasının adi ortaklığın ortakları tarafından müştereken açılması veya adi ortaklık adına yetkili olan ortak tarafından açılmasının şart olduğunu, vekil edenin talep eden adına önce, adi ortaklık adına senedi imzalayan diğer ortaktan menfi tespit davasını birlikte ikame etmesi için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu,

kötü niyetli diğer ortağın menfi tespit davası açmaya yanaşmadığına dair beyanı tutanağa geçirildikten sonra adi ortaklığın tasfiyesi için tasfiye memuru atanması ve senede karşı ortaklık adına yürütülmesi gereken işlemler için yeniden arabuluculuk süreci başlatıldığını, karşı tarafın alacaklı ile adi ortaklık adına senedi imzalayan diğer ortak iştirak halinde ve gerçeğe aykırı senet düzenlediklerini, icra takibine konu ettiklerini, takibe konu senedin gerçek bir alacağı yansıtmadığı uzman görüşü raporuyla ispat edildiğini, kötü niyetli alacaklının istinaf gerekçeleri haksız olduğunu, reddinin gerektiğini,

vekil edenin %15'ten daha fazla tutarda teminatının Mahkeme veznesine yatırdığını, kararda tedbir kararından itibaren 2 hafta içinde dava açılması gibi bir şartın yazılı olmadığını, tedbir kararının talep edildiğini, istinaf kanun yolu başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, esas hakkında dava açılmadan evvel talep edilen ihtiyati tedbir isteminin kabulü kararına itirazın reddi kararının istinafı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar Dava, esas hakkında dava açılmadan evvel talep edilen ihtiyati tedbir isteminin kabulü kararına itirazın reddi kararının istinafı istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Somut dosyada.

Kocaeli İcra Müdürlüğü’nün 2024/119949 E. Sayılı dosyasında takip alacaklısı Güneş Asfalt Ltd Şti tarafından borçlular Doğan İnşaat Ltd Şti ve Günfalt A.Ş aleyhine takip konusu bonodan kaynaklı kambiyo takibine girişildiği, borçlu Doğan İnşaat Ltd Şti tarafından sözkonusu takip nedeniyle İİK'nın 72. Maddesi kapsamında ihtiyati tedbir talebine istinaden Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/27 D.İş 2025/26 K. Sayılı kararıyla talebin kabulü ile İİK.72/3 maddesine göre takip konusu alacağın %15 i kadar teminat karşılığında icra veznesine yatan paranın alacaklıya ödenmemesi hususunda 27.1.2025 tarihinde ihtiyati tedbir kararı verildiği,

bu karara karşı takip alacaklısı Güneş Asfalt Ltd Şti nin itirazı üzerine mahkemece duruşmalı inceleme ile 19.3.2025 tarihinde itirazın reddine karar verildiği, takip alacaklısı Güneş Asfalt Ltd Şti tarafından anılan karara karşı istinaf yoluna başvurulduğu anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK'nın 389/1 maddesi uyarınca; Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Geçici hukuki korumalardan olan ihtiyati tedbire karar verilebilmesi için ihtiyati tedbire esas olan bir hakkın bulunması ve ihtiyati tedbirin bir sebebinin mevcut olması gerekir. Yargılama sırasında mevcut durumun değişmesi halinde hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması, hakkın elde edilmesinin tamamen imkansız hale gelmesi, gecikme sebebinin bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğması tehlikesi söz konusu olan hallerde ihtiyati tedbir sebebi var kabul edilmelidir. Ancak ihtiyati tedbire karar verilmesi için mutlaka bir tehlikenin veya zararın doğmuş olması veya halen var olması da aranmaz. Dava konusu hak veya şey bakımından ortaya çıkacak tehlike ve zararın önlenmesi için de her türlü tedbire karar verilebilir.

İİK'nın 72/3. maddesinde; ''İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez ancak borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın %15'inden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir'',

HMK'nın 397/1 maddesinde; "İhtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar",

6325 sayılı HUAK'nın 16/2.maddesinde; "Arabuluculuk sürecinin başlamasından sona ermesine kadar geçirilen süre, zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesaplanmasında dikkate alınmaz." hükmü yer almaktadır.

Somut olayda, 27/01/2025 tarihli ihtiyati tedbir kararı verilmiş, kararı veren mahkemece ilgili icra dairesine kararın uygulanması için aynı tarihte yazı gönderilmiş, arabuluculuk süreci 27/01/2025 tarihinde başlamış ve 18/02/2025 tarihinde anlaşamama ile sonuçlanmış, 10.03.2025 tarihinde ikinci kez arabuluculuğa başvuru yapılmış, 28.03.2025 tarihinde anlaşamama ile sonuçlanmış, menfi tespit davası açıldığına dair kayıtların dosyasında yer almadığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, arabuluculuk sürecinde süreler durmuş ise de tedbir talep eden, borçlu Doğan İnşaat Ltd Şti tarafından menfi tespit davası açılmadığından HMK'nın 397/1 maddesi gereğince ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılacağı dosya kapsamından anlaşıldığından takip alacaklısı Güneş Asfalt Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davalının istinaf başvurusunun kabulüne, tespit edilen eksiklik yargılama gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 md gereğince, esasa ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip ... · ¸e-imzalıdır