Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/526 K.2025/650

Taraflar arasındaki elektriğin kesilmesi işleminin iptali davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davacı vekili tafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Vekil edenine ait Kuytu Restaurant ile bağlı olunan ... Abone Numaralı ve ... Sözleşmesi ile elektrik aboneliği bağlantı anlaşması kapsamında 07/10/2023 tarihli ve ...

Seri numaralı tutanakla Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı düzenlendiğini, bahse konu düzenlenen tutanak ile Sakarya İcra Dairesinde yasal takibe başlanılmış olup, konu bahse haksız düzenlenen tutanağa ve yasal takibe itiraz edildiğini, davalı şirket tüm bunlara rağmen elindeki elektrik kullandırma ve kullandırmama gücünü kötü niyetli olarak ve hukuka aykırı davranışla işletmenin elektrik enerjisini komple kestiğini belirterek haksız ve hukuksuz olarak elektrik kesim işleminin iptaline, HMK Madde 105 uyarınca vekil edenine ait işletmenin elektrik enerjisinin, davalı şirketçe kesilmemesine mahkum edilmesine,

karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davacının işyerinde bir yandan perakende aboneliği ile meşruiyet sağlanmakta ve fakat diğer yandan, enerji sarfiyatı yüksek olan ve bir gece kulübünün faaliyetinde elzem sayılacak elektrikli cihazlar kaçak hatta bağlanarak kaçak elektrik kullanımı yapıldığını, davacının kendisine tebliğ edilen fatura tutarını süresinde ödememesi üzerine icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafından yapılan itiraz sonucunda takip durduğunu, davalı şirketçe itirazdan itibaren işleyen hak düşürücü süre içerisinde borçluya itirazın iptali davası açılacağını, kaçak elektrikle mücadele ve kaçak elektrik kullanımından doğan borcun tahsilatı,

elektrik dağıtım şirketleri açısından kamusal bir görev ve ödev olduğundan, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 42 ve devamı maddelerindeki hükümler çerçevesinde Müvekkil Şirket üzerinde düşen vazifeyi yerine getirdiğini, huzurdaki davada ise davacı, davalı şirket’in TEDAŞ’tan işletme hakkı alarak üstlendiği ve EPDK denetimi, gözetimi ve mevzuatı çerçevesinde üstlendiği asli görevini yerine getirmesinden muğlak ve anlamsız bir tarihe kadar men edilmesini talep etmekte olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre; "açılan davanın reddine, mahkememizin 2023/211 D. İş sayılı dosyasıyla verilen ihtiyati tedbir kararının davanın kesinleşmesine kadar devamına, kararın kesinleşmesi ile birlikte kaldırılmasına" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Vekil edeninin ikamet adresindeki ana hat kablosundan harici hat çekerek kaçak enerji kullanıldığı iddiasıyla kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlendiğini, buna yönelik olarak da elektrik piyasası tüketici hizmetleri yönetmeliğinin 42/1-b uyarınca da cezai işlem uygulandığını, tutanağın usulüne uygun olmadan düzenlendiğini, bu hususla ilgili icra takibi başlattıklarını, kesim anında kaçak veya usulsüz kullanım olmadığından SEDAŞ'ın kesim yapmasının mümkün olmadığını, vekil edeni şirketin dava dosyasına sundukları ödenmiş fatura dekontu ile belli olacağı üzere şirketle bir abonelik sözleşmesi bulunduğunu,

elektrik kesintisinin olduğu 06/12/2023 tarihine kadar da faturalar otomatik ödeme talimatında olduğu için günü gününe ödendiğini, bu sebeple yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, elektriğin kesilmesi işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK, 6102 sayılı TTK

3. Değerlendirme ve karar

Dava, elektriğin kesilmesi işleminin iptali talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından hazırlanan ve 30 Mayıs 2018 tarihli ve 30436 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 42'nci maddesinde Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri olarak;

a)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,

b)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,

c)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,

ç)Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması" sayılmıştır.

Kaçak elektrik enerjisi tespit süreciyle ilgili olarak ise yönetmeliğin 43'ncü maddesinde;

(1)42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.

(2)42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;

a)Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.

b)Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir.

c)İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.

ç)Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.

(3)42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.

(4)Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak tespit süreci sonucunda kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler ile ilgili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur.

(5)Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.

(6)Bu madde kapsamında düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturası en geç 3 iş günü içerisinde tüketiciye gönderilir.

(7)Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde kalıcı veri saklayıcısıyla da tüketiciler bilgilendirilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

"Yönetmelik’in “Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci” başlıklı 43 üncü maddesinde belirtilen hallerin tespiti durumunda ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından düzenlenmektedir. Diğer bir anlatımla kaçak elektrik kullanımının çeşitli yöntemlerle yapılabilmesi nedeniyle tespit işlemleri için farklı usuller ve buna bağlı olarak yapılacak çeşitli işlemler öngörülmüştür. Bu nedenle, her uyuşmazlıkta somut olayın özellikleri ile bildirilen delillerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir." (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Esas No: 2024/83, Karar No : 2024/1218 sayılı Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair İlamı)

Kaçak elektrik enerjisinin Elektriğin kesilmesi ve bağlanması ile ilgili 49. maddesinde;

(1)Aşağıda belirtilen hallerde dağıtım şirketi tarafından;

a)Kullanım yerinin tahliye edilmesi nedeniyle ikili anlaşma veya perakende satış sözleşmesi sona erdirilerek elektrik tüketilmeyen,

b)İkili anlaşması ve perakende satış sözleşmesi bulunmayan,

c)Kaçak elektrik tespiti ile kaçak elektrik ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımı sonucunda yükümlülükleri yerine getirilmemiş,

ç)35 inci madde kapsamında ödeme yükümlülüğü yerine getirilmeyen, kullanım yerlerinin elektriği kesilir.

Yukarıda açılanan yasal mevzuat ışığında somut olay değerlendirildiğinde; davacı ...'e ait Kuytu Restaurant ile bağlı olunan ... abone numaralı ve ... sözleşmesi ile elektrik aboneliği bağlantı anlaşması kapsamında iş yerinde yapılan kontrolde 07/10/2023 tarihli ve ... seri numaralı tutanakla kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlendiği, tutanak belirtilen cihazların harici hat (sayaçtan geçmeyen) ile beslendiği tespiti yapıldığı, kaçak/usulsüz elektrik kullanımı tespit tutanağı düzenlenirken fotoğraflama yapıldığı, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 43. Maddesinde "....

Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir." ve 49. Maddesinde ise "......, c) Kaçak elektrik tespiti ile kaçak elektrik ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımı sonucunda yükümlülükleri yerine getirilmemiş,......" kullanım yerlerinin elektriğinin kesileceği ifade edildiği, her iki madde birlikte değerlendirildiğinde kullanım yeri kavramı ile abonenin elektrik enerjisi kesilmesi anlaşıldığı, işletmenin kaçak/usulsüz elektrik kullanımı tespit tutanağı ile elektrik enerjisinin kesilmesi mevzuata uygun olduğu,

mahkemece gerekçeli ve denetime uygun bilirkişi raporu dikkate alınarak somut olayda abonenin elektrik enerjisi kesilmesi mevzuata uygun olduğunun kabulüyle davanın reddine dair verilen hükümde dava dosyası içindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip ... · ¸e-imzalıdır