Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2026/404 K.2026/389

Taraflar arasında görülen davada Karasu 3.Asliye Hukuk Mahkemesi ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davalı Karasu Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu, 05.11.2025 tarihli yazısı ile müvekkil şirkete, “asfaltlama çalışmaları kapsamında belirlenen ek aidat bedeli” olarak 13.233.206,08.- Türk Lirasının, 15.12.2025 tarihine kadar OSB hesabına yatırılmasını bildirdiği, söz konusu karar, OSB katılımcılarından ek mali yükümlülük tahsiline ilişkin olduğu, ancak bu yükümlülük, katılımcıların görüşü alınmadan, genel kurul onayı olmadan ve bütçe kalemlerinde öngörülmeden yalnızca yönetim kurulu kararıyla tesis edildiği,

bu haliyle karar, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’na, OSB Uygulama Yönetmeliği’ne ve eşitlik şeffaflık ilkelerine ve Karasu OSB’nin 2025 bütçe planlamasına aykırı olduğu, davalı OSB’nin aidat ve benzeri giderleri, ortak altyapı ve hizmetlerden katılım payı esasına göre belirlenmesi gerektiği ancak davalı OSB, somut bir mali rapor, metraj veya ihale sonucu açıklamadan, hangi esaslara göre hesaplandığı belli olmayan şekilde tek taraflı olarak ek aidat tahakkuk ettirdiği, müvekkil şirket, söz konusu talebin hukuka aykırı olduğunu düşünmekte olup, belirtilen bedeli henüz ödemediği,

hal böyle olunca hukuka aykırı ek aidat kararının iptali ve ileride doğabilecek haksız tahsilin önlenmesi huzurdaki davanın ikamesi zarureti hasıl olduğu, üstelik davalı OSB’ye ait banka hesaplarında, OSB içinde faaliyet gösteren katılımcıların ödediği katkı paylarından ve elektrik satışından biriken miktarlar, kararda bahsi geçen asfalt yapımına fazlasıyla yetecek miktarda olmasına rağmen bu birikimler harcanmadan, müvekkil şirketin büyük miktarda ödeme yapmaya zorlanması da anlaşılabilir bir tutum olmadığı, yukarıda zikrettiğimiz üzere iptalini talep ettiğimiz karar açıkça usul ve esas hükümlerine aykırı olduğu,

Nitekim 2025 yılı bütçe planlamasına istinaden müvekkil şirket üzerine düşen edimleri yerine getirmiş ve 10.870.720,80.- Türk Lirası katkı payının tamamını ödemediği, öte yandan özellikle talep edilen bedelin yüksekliği itibarıyla, söz konusu kararın icra edilecek olması müvekkil şirket açısından ileride telafisi imkansız zararların doğumuna sebebiyet vereceği, hal böyle olunca takdiren teminatsız, huzurdaki davanın sonuna kadar geçerli olmak üzere.

13.233.206,08.- Türk Lirası bedelin tahsil edilmemesine ve davalının, söz konusu kararın uygulanmasına yönelik icra veya tahsil işlemlerinden men edilmesine karar verilmesini talep etmek zarureti hasıl olduğu, öncelikle huzurdaki davanın sonuna kadar geçerli olmak üzere.

13.233.206,08.- Türk Lirası bedelin tahsil edilmemesine ve davalının, söz konusu kararın uygulanmasına yönelik icra veya tahsil işlemlerinden men edilmesini, yapılacak yargılama neticesinde Karasu Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu’nun 05.11.2025 tarihli ve 2025-22 sayılı “ek aidat” konulu kararının iptaline ve her türlü yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARININ ÖZETİ

Karasu 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin kararı;

"...Eldeki davada mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2.maddeleri uyarınca görev dava şartı yokluğu nedeni ile reddine karar verilerek Mahkememizin görevsizliğine, davanın hmk'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği görev dava şartı yokluğundan usulden reddine,,," karar 02/12/2025 tarihinde kesinleşmiştir.

Sakarya Asliye Hukuk Mahkemesinin kararı;

"...Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine,..." karar verilmiştir. Karar, 24/02/2025 tarihinde kesinleşmiştir.

III. İSTİNAF

Yargı yeri belirlenmesi amacıyla dosya Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından Dairemize gönderilmiştir.

IV. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, merci tayinine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 Sayılı HMK

V. DEĞERLENDİRME ve KARAR

Dava, Genel Kurul Kararının İptali (Dernek Genel Kurul Kararının İptali) istemine ilişkindir. 6102 Sayılı Ticaret Kanunun 4. Maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması, ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olması gerekir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2022/4599 E- 2022/3797 K sayılı ilamında, 4562 sayılı kanunun 5. Madde uyarınca OSB özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte, 6102 sayılı kanunun 11. Maddesindeki tanıma göre, esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı kanunun 16. Madde uyarınca, tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir.

Öte yandan OSBlerin, ticari şirket olduğu yönde herhangi bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Bu sebeple, OBSlerin taraf olduğu davalarda, diğer taraf tacir olsun ya da olmasın uyuşmazlığın mutlak ticari olmadığı hallerde yargılamanın asliye hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiği yönünde uyuşmazlığın giderilmesi kararı verilmiştir. Bu nedenlerle.

OSBler, tacir olmadıklarından, dava da mutlak ticari dava niteliğinde bulunmadığından, Karasu 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

* · Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır