Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2024/1633 K.2026/207

:2-... (T.C.No:...) - ... VEKİLİ :Av. ...

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ :12/10/2022

KARAR TARİHİ :05/02/2026

KR. YAZIM TARİHİ :25/02/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirkette 1064980321-1 nolu poliçe ile kasko sigortalı 54 ...

900 plakalı aracın, 05.09.2021 tarihinde (1) nolu davalının maliki ve sürücüsü olduğu, (2) nolu davalı tarafça sigortalanan yabancı plakalı RT ... ... plakalı aracın (1) nolu davalı sevk ve idaresinde iken %100 oranında kusurlu olarak sigortalı araca çarpması sonucunda hasara uğradığını ve tamamen zayi (pert total) olduğunu, yapılan incelemeye ve ekspertiz raporuna göre, hasara uğrayan 54 ...

900 plakalı sigortalı aracın pert total olduğunu, sigortalı araç maliki sigortalı ile mutabık kalınan hasar tazmin bedeli olarak belirlenen 168.000,00-TL pert bedelinin 22.11.2021 tarihinde sigortalı ...'a kasko poliçesi teminatından ödendiğini, aracın hurdasının satışı sonucunda 01.12.2021 tarihinde 109.200,00-TL hurda kazanımı sağlandığını, işbu pert rayiç bedeli ödemesinin düşük olduğu gerekçesi ile sigortalı ... vekili tarafından davacı şirket aleyhine ikame edilen Sigorta Tahkim Komisyonu 2022/117652 Esas nolu dosyada verilen.

2022/117652 Esas - 2022/147295 Karar sayılı 22.06.2022 tarihli kararın ilamlı icrası olan İstanbul Anadolu 20. İcra Dairesinin 2022/12424 Esas nolu dosyasına 08.07.2022 tarihinde 12.685,32-TL fark hasar ödemesi yapıldığını, sonuç olarak 71.485,32-TL maddi tazminatın 58.800,00-TL'si için ödeme tarihi 08.07.2022 tarihinden, 12.685,32-TL'si için ödeme tarihi olan 08.07.2022 tarihinden itibaren, işleyecek T.C.

Merkez Bankasının avans faizi, mahkeme masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte davalı Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu bakımından sigorta poliçesi teminatı ile sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazalı 54 ... 900 plakalı aracın pert edilmemesini, davacı tarafın kazalıya ödediği tazminat bedellerinin kabul etmediklerini, aracın gerçek tamir masrafının hasar dosyasında yüksek gösterilerek aracın perte ayrılmasının sağlandığını, aracın gerçek tamir bedelinin belirlenmesinin istendiğini, davacı sigortanın kusur durumu tespitini yapmadan %100 kusur ile davalıyı kusurlu gösterdiğini, bu durumu kabul etmediklerini, davalının yeşil sigortası bulunduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket sigortalısının meydana gelen kazada kusursuz olduğunu, davacı taraf sigortalısının olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, tutulan trafik tespit tutanağında sadece polis memurlarının imzası olduğunu, davacı taraf sigortalısı sürücü beyanına göre tutanak tutulduğunu, kazanın meydana gelişini tam olarak yansıtmadığını, davacı taraf sigortalısı sürücü aniden durduğu için olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, sonuç olarak,

davacının müvekkilininden hiçbir tazminat alacağının bulunmadığını, davalı kurum aleyhinde açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın, öncelikle kuruma müracaat olmadığından, dava zamanaşımı ve hak düşürücü süre sebebiyle usulden reddine, davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... 1-Davanın KABULÜNE, 71.485,32-TL rücuen tazminatın; 58.800,00-TL'sinin 22/11/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte, 12.685,32-TL'sinin 08/07/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, (davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun teminat limiti ile sınırlı tutulmasına)

2-Alınması gerekli 4.883,16-TL harçtan peşin alınan 1.220,80-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.662,36-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına ..." şeklinde hüküm kurulmuştur.

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazalı aracın tamir edilerek kullanılabilecek düzeyde olduğunu, aracın motor kısmından hasar almadığını, sadece arka kısmından hasar aldığın, bu hasarların onarılarak aracın kullanılabilmesinin mümkün olduğunu, her ne kadar bilirkişi tarafından araçtaki parça ve işçilik ücretlerinden dolayı eksperin 88.202,07-TL hasar bulunduğu söylenmiş ise de, dosya arasında bulunan eksper raporunun içerisinde bahsi geçen rakamın bulunmadığını, bilindiği üzere kaza tarihine göre aracın perte ayrılması için tamir masraflarının kaza tarihinde ki rayiç bedelinin %50'sini aşması gerektiğini,

tahkim dosyasındaki bilirkişi raporuna göre aracın rayiç bedelinin 180.000,00-TL olduğunu, bu bedelin yarısının 90.000,00-TL ettiğini, görüldüğü gibi hasar bedelinin aracın %50'sinden fazla olmadığını, bu nedenle aracın perte ayrılmasının isabetsiz bir karar olduğunu, bu minvalde davacı sigorta şirketi hatır ödemesi yaparak pert bedelini dava dışı üçüncü şahsa ödediğini, Yargıtay 11. ve 17. Hukuk Dairelerinin istikrarlı kararları uyarınca sigortacının, TTK 1472’ye göre lütuf ödemesini (ex-grasia) rücu edemeyeceğini, TTK'nın 1478. maddesi uyarınca sigortacının ancak gerçek zarardan ve teminat kapsamındaki zarardan sorumlu olup,

sigortacının yaptığı hatır ödemesinden davalının sorumlu olmadığını, bilirkişi tarafından aracın sağ arka şasi kolu ve sağ arka taşıyıcı bölgelerinde işlem yapılması gerekçe gösterilerek perte ayrıldığının söylendiğini, bilirkişinin bu beyanının hasar dosyasında ve tahkim dosyasında bulunmadığını, eksper tarafından arka şase kolu sağ ifadesi ile belirtilen hususun parça değişimi olduğunu, sağ arka şase kolu üzerinde herhangi bir tamirat yapılmadığını, bilirkişinin değişen parça sebebi ile aracın güvenli olmamasını söylemesinin kabul edilebilir bir durum olmadığını, mahkemece bu hususlara ilişkin itirazlarının değerlendirilmediğini,

bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, mahkemece kusur oranına karşı yapılan itirazların değerlendirilmediğini, özellikle tanık beyanları ile kazanın olduğu yerde herhangi bir uyarı tabelası ve ışıklandırmanın bulunmadığının görüldüğünü ancak mahkemece bu hususların dikkate alınmadığını, mahkemece davalı sigorta Motorlu Taşıt Bürosunun poliçe limitleri ile sorumlu tutulduğunu, davalı Motorlu Taşıt Poliçesinin limitinin mevcut hasarı karşılamakla yükümlü olduğunu, nitekim davalı Motorlu Taşıtlar bürosunun dilekçesine bakıldığında poliçe limitlerinin dolduğuna ilişkin herhangi bir itiraz bulunmadığını belirterek;

istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 12/06/2024 tarih, 2022/806 Esas - 2024/488 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kasko poliçesi gereği sigortalısına ödeme yapan davacının ödediği bedelin, zarardan sorumlu olduğu iddia edilen davalılardan 6102 sayılı TTK'nın 1472 maddesine göre rücuen tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş karara karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının kasko poliçesiyle sigortaladığı 54 ...

900 plaka sayılı araç ile davalı ...'ın maliki ve sürücüsü davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun sigortaladığı RT ... ... plaka sayılı aracın karıştığı 05/09/2021 tarihli trafik kazası sonucunda sigortalı aracın pert-total işlemine tabi tutulduğu, davacının sigortalısına 168.000,00 TL ödeme yaptığı, araç sovtajının 109.200,00 TL'ye satıldığı, işbu pert rayiç bedeli ödemesinin düşük olduğu gerekçesi ile sigortalı ... vekili tarafından müvekkili şirket aleyhine ikame edilen Sigorta Tahkim Komisyonu 2022/117652 Esas nolu dosyada verilen.

2022/117652 Esas - 2022/147295 Karar sayılı 22.06.2022 tarihli kararın ilamlı icrası olan İstanbul Anadolu 20. İcra Müdürlüğü'nün 2022/12424 Esas nolu dosyasına 08.07.2022 tarihinde 12.685,32-TL fark hasar ödemesi yapıldığını, sonuç olarak 71.485,32-TL maddi tazminatın 58.800,00TL'si için ödeme tarihi 08.07.2022 tarihinden, 12.685,32-TL'si için ödeme tarihi olan 08.07.2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte eldeki dava ile davalılardan tahsilinin talep edildiği, davalıların ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçesi ile davanın reddini talep ettikleri, ilk derece mahkemesince deliller toplandıktan davanın kabulüne karar verildiği,

karara karşı davalı ... vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Dosyaya sunulan 30.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle. RT ... ... plakalı araç sürücüsünün kazada asli kusurlu (%100 kusurlu) olduğu, 54 ... 900 plakalı araç sürücüsünün kazada kusurunun olmadığı, 54 ... 900 plakalı araçta kaza nedeniyle toplam 88.202,07-TL’lik hasar oluştuğu, 54 ... 900 plakalı araçta oluşan hasar boyutu dikkate alındığında, tamir yoluna gidilmesinin ekonomik olmayacağı, 54 ...

900 plakalı aracın kaza tarihinde (kaza yapmamış hali) rayiç değerinin 180.000,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın kazalı halinin değerinin 110.000,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın hasarsız haldeki 2. el piyasa değerinden mevcut hasarlı haldeki değerinin (sovtaj bedeli) düşürülmesi sonucunda meydana gelen toplam zarar/hasar miktarının 70.000,00-TL olduğu, 54 ...

900 plakalı aracın kaza sonrası pert total olarak değerlendirilmesi gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir.

Dosyaya sunulan 18.04.2024 tarihli bilirkişi heyeti oluşturularak düzenlenen raporunda özetle. RT ... ... plakalı araç sürücüsünün kazada asli kusurlu (%100 kusurlu) olduğu, 54 ... 900 plakalı araç sürücüsünün kazada kusurunun olmadığı, 54 ... 900 plakalı araçta kaza nedeniyle toplam 88.202,07-TL’lik hasar oluştuğu, 54 ... 900 plakalı araçta oluşan hasar boyutu dikkate alındığında, tamir yoluna gidilmesinin ekonomik olmayacağı, 54 ...

900 plakalı aracın kaza tarihinde (kaza yapmamış hali) rayiç değerinin 180.000,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın kazalı halinin değerinin 109.200,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın hasarsız haldeki 2. el piyasa değerinden mevcut hasarlı haldeki değerinin (sovtaj bedeli) düşürülmesi sonucunda meydana gelen toplam zarar/hasar miktarının 70.800,00-TL olduğu, 54 ...

900 plakalı aracın kaza sonrası pert total olarak değerlendirilmesi gerektiği, kaza sonrası aracın pert total olması nedeniyle araçta değer kaybı oluşmayacağı, sigortalı ...'a ait olan hasarları ödemekle yükümlü olan sigorta şirketi Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş’nin, ödenmiş ve ödenecek olan tutarları müştereken ve müteselsilen sorumlu olan kusurlu RT ... ... plakalı araç sürücüsü ... ve araç için düzenlenen poliçelerden sorumlu sigorta şirketi ve Türkiye Motorlu Taşıt Bürosuna rücu etme hakkı bulunduğu yönünde görüş bildirilmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 1472. maddesine göre, "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder."

Davacı eldeki davada, kasko poliçesi kapsamında zarar gören sigortalısına ödeme yaptıktan sonra ödediği tazminatı, halefiyete ve işletenin sorumluluğu hükümlerine dayalı olarak zarara neden olan aracın işleteni ve sürücüsü olduğunu ileri sürdüğü davalı araç maliki ve yabancı plakalı aracın yeşil kart sigortasından sorumlu kurum olan Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'ndan talep etmektedir.

Eldeki uyuşmazlık, davalının işleteni ve sürücüsü olduğu kazanın oluşumunda kusurlu olup olmadığı, hasar miktarının ne kadar olduğu ve davacı yararına rücu şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır.

1-Davalının hasar miktarına yönelik istinaf isteminin incelenmesinde;

54 ... 900 plakalı araçta kaza nedeniyle toplam 88.202,07-TL’lik hasar oluştuğu, her ne kadar eksper raporunda hasar bedeli 74.747,52 TL olduğu belirtilmiş ise de bu bedelin KDV dahil edilmeden belirlenen bedel olduğu, bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere 54 ... 900 plakalı araçta oluşan hasar boyutu dikkate alındığında, tamir yoluna gidilmesinin ekonomik olmayacağı, 54 ...

900 plakalı aracın kaza tarihinde (kaza yapmamış hali) rayiç değerinin 180.000,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın kazalı halinin değerinin 109.200,00-TL olduğu, 54 ... 900 plakalı aracın hasarsız haldeki 2. el piyasa değerinden mevcut hasarlı haldeki değerinin (sovtaj bedeli) düşürülmesi sonucunda meydana gelen toplam zarar/hasar miktarının 70.800,00-TL olduğu, 54 ...

900 plakalı aracın kaza sonrası pert total olarak değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.

2-Davalının kusura yönelik istinaf isteminin incelenmesinde;

Kaza tespit tutanağı ile 30/10/2023 tarihli ve 18/04/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre; kazanın, davalıya ait RT T ... plaka sayılı aracın TEM otoyolunda Ankara-İstanbul istikametinde sol şeritten ilerlerken önünde yavaşlayan trafiği fark etmeyip davacı sigorta şirketine sigortalı 54 ... 900 plaka sayılı araca arkadan çarpması şeklinde meydana geldiği, otoyolda yavaşlamak ve duraklamak yasak ise de davalı ...'ın önünde seyir halinde olan 54 ...

900 plaka sayılı araç ile olan takip mesafesini aracın sahip olduğu hızda kazaya mahal vermeyecek şekilde durdurabilecek menzilde olması gerekirken yakın takip sonucu kazanın meydana gelmesi nedeniyle davalı sürücünün 2918 sayılı KTK'nın 84-d maddesini ihlal ederek arkadan çarpma kusurunu işlediği, bu nedenle kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu anlaşılmakla davalının bu yöndeki istinaf istemin de reddi gerekmiştir.

3-Davalının diğer davalı sigorta şirketinin poliçe teminat limiti ile sorumlu tutulmasına yönelik istinaf isteminin incelenmesinde;

Davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu sigorta şirketi poliçe limiti ile sorumlu olduğundan davalı sigorta şirketinin poliçe teminat limiti ile sorumlu tutulmasında da usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.

Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davalı ... vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalının ... istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca; ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,

3-Alınması gereken 4.883,16-TL istinaf karar harcından, istinafa gelirken peşin alınan 1.221,60-TL'nin mahsubu ile kalan 3.661,56-TL istinaf karar harcının davalı ...'tan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302/5 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.05/02/2026

Başkan ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Katip ... e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*