Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/305 K.2025/1677

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle: Müvekkili davacıya 16.03.2017-2018 vade tarihli ZMMS sigortalı .... plakalı aracın karıştığı 27.04.2017 tarihli tek taraflı trafik kazasında ....isimli kişinin yaralandığını ve maluliyetine bağlı olarak bu kişiye sigorta şirketi tarafından 17.08.2017 tarihinde 19.102-TL ve 4.766-TL, 07.01.2018 tarihinde (tahkim başvurusu ile ek ödeme mahiyetinde Ankara 11. İcra Daresi'ne) 49.043,93-TL ve 29.05.2018 tarihinde 18.066,32-TL olmak üzere toplam 90.991,25-TL ödeme yapıldığını,

Adem Alıcı'nın ödemenin eksik olduğu iddiasıyla yeninden Sigorta Tahkim'e başvurduğunu ve tahkim yargılaması devam ederken gerçekleşen ibra kapsamında bu kişiye sigorta şirketi tarafından 23.11.2022 tarihinde 373.656,83-TL ödeme yapıldığını, sigortalı araç sürücüsü ....'ın kaza esnasında yasal sınırın üzerine alkollü olması ve kazanın münhasıran alkolün etkisi ile gerçekleşmesi sebebiyle ve Genel Şartlar'ın B.4 maddesi uyarınca rücu koşullarının oluştuğunu,

üçüncü kişiye ibra'da ödenen 373.656,83-TL'nin sigortalıdan rücusu talebiyle Samsun İcra Dairesi'nin .... sayılı icra dosyasından takip başlatıldığını fakat sigortalının itirazı sebebiyle takibe devam edilemediğini beyanla, itirazın iptali ile takibin devamını ve davalının icra-inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermediği fakat davayı vekil marifetiyle takip ederek davanın reddini savunduğu anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece Mahkemesi tarafından davanın kısmen kabulüne; Samsun İcra Dairesi'nin .... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazın kısmen iptali ile, takibin 211.521,75-TL asıl alacak ve 1.797,93-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 213.319,68-TL üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle devamına, davacının tazminat talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İSTİNAFA BAŞVURAN TARAFLAR ve İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

İstinaf başvuru talebinde bulunan davacı vekili dilekçesinde özetle, dosyada raporlar arasındaki mübayenet giderilmeden OMÜ'den alınan maluliyet raporunun hükme esas alınmasının hatalı olduğunu, yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, eksik inceleme ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek, kararın kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İstinaf başvuru talebinde bulunan davalı vekili dilekçesinde özetle, hatalı düzenlenen rapor ile karar verildiğini, müvekkilinin geçici ve sürekli iş göremezlik miktarını davacı sigorta şirketine ödediğini, sigorta şirketinin müvekkilinden mükerrer ödeme alacağını ileri sürerek, kararın kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dava, zorunlu mali mesuliyet sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücu talebiyle başlatılan ilamsız icra yoluyla takibe itirazın iptaline ilişkindir.

Yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne dair karar davacı ve davalı tarafından istinaf edilmiştir.

Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru biçimde belirlenmesi gereklidir. Söz konusu belirlemenin ise, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine, 01/09/2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine, 01/06/2015 tarihinden sonra da Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Somut olayda;Davaya konu kazanın gerçekleştiği 27/04/2017 tarihi itibariyle Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup, zarar gören ....ı'nın maluliyetinin bu yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerekmektedir.

A-DAVACININ İSTİNAF İTİRAZLARI BAKIMINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; istinaf edenin sıfatı ve istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan inceleme neticesinde. Yerel Mahkeme tarafından toplanması gerekli tüm delillerin toplandığı, usulünce tartışıldığı, hükme esas alınan OMÜ'den alınan 10.03.2020 tarihli maluliyet raporunun doğru yönetmelik hükümlerine göre alındığı, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu (Dairemizin ....esas, ....

Karar sayılı ilamında da bu raporun esas alındığı, ayrıca KTÜ Adli Tıp Kurumunun raporunun yanlış yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiğinden hükme esas alınmamasında isabetsizlik olmadığı), zarar gören ....'nın, alkollü olduğunu bildiği arkadaşı sürücü ....'ın idaresindeki araca binip gezinti yapmasında müterafik kusurunun bulunduğu gözetilerek müterafik kusur indirimi yapılmasında isabetsizlik bulunmadığı, sigorta şirketi ödediği bedeli değil, gerçek zararı rücuen isteyebileceğinden davacı tarafın istinaf itirazlarının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

B-DAVALININ İSTİNAF İTİRAZLARI BAKIMINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Mahkemece, "1-Davanın kısmen kabulüne; i-Samsun İcra Dairesi'nin .... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazın kısmen iptali ile, takibin 211.521,75-TL asıl alacak ve 1.797,93-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 213.319,68-TL üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle devamına, ii-Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Davacının tazminat talebinin reddine" karar verilmiş ise de.

Somut olayda; davalıya ait aracı kullanan sürücü ....'ın kullandığı aracın trafik kazası yapması sonucu araçta yolcu olan dava dışı ....ı'nın yaralandığı, davacı sigorta şirketinin dava dışı ....'ya 17.08.2017 tarihinde 23.868-TL ödeme yaptığı, dava dışı ....'nın ödemelerin yetersizliği iddiası ile Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem heyetine başvurduğu,

uyuşmazlık hakem heyetince KTÜ Adli Tıp Anabilim dalı başkanlığının raporunda belirtilen % 16,2 maluliyet oranı dikkate alınarak 12/12/2017 tarihli karar ile 35.858 TL ye hükmedilmesi üzerine , dava dışı .... tarafından Ankara 11. İcra Dairesinin .... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, davacı sigorta şirketinin icra dosyasına 08.01.2018 tarihinde 35.858-TL (icra giderleri ile birlikte 49.043,93 TL) yatırdığı, sonrasında dava dışı ....'nın Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetine itirazda bulunduğu, İHH'ce 13/03/2018 tarihinde 47.811,00 TL'ye hükmedilmesi gerektiği yönünde karar verildiği,

davacı sigorta şirketince icra dosyasına 29.05.2018 tarihinde 11.953-TL (icra giderleri ile birlikte 18.066,32 TL) ödeme yapıldığı, yapılan toplam ödeme miktarının 71.679,00 TL (icra giderleri ile birlikte 90.991,25 TL) olduğu, dava dışı ....ı'nın Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararı aleyhine Yargıtay temyiz yoluna başvurduğu,

o dosya temyiz aşamasında iken, davacı sigorta şirketinin 06/08/2018 tarihli dava dilekçesi ile 90.991,25 TL ödemenin, davalı araç sürücüsünün alkollü olduğu iddiası ile rücuen tazmini için dava açtığı davanın görüldüğü Samsun Asliye Ticaret Mahkemesinin .... esas sayılı dosyasında aldırılan Omü Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının raporunda belirtilen % 10 maluliyet oranı esas alınarak düzelenen aktüerya bilirkişi raporlarında, 2018 yılında yapılan son ödeme tarihi itibariyle dava dışı ....'nın gerçek zararının 60.742,15 TL olduğunun belirtildiği ,

mahkemece de % 20 müterafik kusur indirimi yapıldığında davalının ödemesi gereken gerçek zarar miktarının 48.593,72 TL olduğu kabul edilerek, sigorta şirketinin açtığı davanın kısmen kabulüne karar verildiği, verilen kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine Dairemizin .... esas, .... karar sayılı ilamı ile kesin olmak üzere "tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine" karar verildiği, esasen bu karar ile zarar görene yapılan ödemeler ve son ödeme tarihi itibari ile zarar gören ....ı'nın zararının 48.593,72 TL olarak bulunduğu, sigorta şirketince de toplam 71.679,00 TL (icra giderleri ile birlikte 90.991,25 TL) ödeme yapıldığı,

zarar gören ....ı'nın zararının giderilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı sigorta şirketinin,Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuzmazlık Hakem heyeti ve İtiraz Hakem Heyetinde esas alınan ve yanlış yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen KTÜ Adli Tıp Anabilim dalı başkanlığının raporunda belirtilen maluliyet oranının yanlış yönetmelik hükümlerine göre düzenlediğini belirterek itiraz ve temyiz etmesi gerekirken, kanun yoluna başvurmadığı, zarar gören ....ı'nın Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararı aleyhine yaptığı temyiz başvurusu sonucu Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin .... esas, ....

Karar sayılı ilamı ile İHH kararının "prograsif rant yöntemine göre hesap yapılmaması" nedeniyle bozulduğu, Yargıtay bozma ilamı sonrası Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti nezdinde, istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen Samsun Asliye Ticaret Mahkemesinin .... esas sayılı dosyasında gerçek zarar miktarının 48.593,72 TL olduğu, sigorta şirketince de toplam 71.679,00 TL (icra giderleri ile birlikte 90.991,25 TL) ödeme yapıldığı,

son ödemenin yapıldığı 2018 yılındaki verilere göre zarar gören ....'nın zararının giderilmiş olduğunu ileri sürme imkanı varken 16/11/2022 tarihinde dava dışı .... ile 373.656,83 TL ibraname düzenleyerek ödeme yaptığı ve iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır. Rücu davaları; gerçek zararının giderilmesi amacına yönelik olup, zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemelidir.

Dolayısıyla davacı da, ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı, zarar sorumlusu bulunanlardan isteyebilir.

Davaya konu kazanın gerçekleştiği 27/04/2017 tarihi itibariyle Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup, Omü Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 10/0/2020 tarihli raporunda belirtilen % 10 maluliyet oranı bu yönetmelik hükümlerine göre alınmış olup rapor usulüne uygun niteliktedir.

Ancak Sigorta Tahkim dosyasındaki KTÜ Adli Tıp Anabilim dalı başkanlığının 02/08/2017 tarihli raporunda ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği dikkate alınmış olup, bu rapor da usulüne uygun nitelikte değildir.

Mahkemece; yukarıda da belirtildiği üzere; Samsun Asliye Ticaret Mahkemesinin ....esas sayılı dosyasında, doğru yönetmelik hükümlerine göre zarar görenin gerçek zarar miktarının 48.593,72 TL olduğu, sigorta şirketince de toplam 71.679,00 TL (icra giderleri ile birlikte 90.991,25 TL) ödeme yapıldığı, son ödemenin yapıldığı 2018 yılındaki verilere göre zarar gören ....'nın zararının giderilmiş olduğunu gözeterek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, 2022 yılındaki veriler üzerinden tekrar hesaplama yaptırılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.

Ne var ki HMK'nın 353/(1)-b-2. Maddesi gereğince yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca yerel mahkeme kararının gerekçe ve hüküm bölümünde tespit edilen bu yanlışlıkların, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği sonucuna varılarak, davalı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile; mahkemece verilen hükmün 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurmak gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 20/10/2025

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!