Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2026/32 K.2026/70

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

A-)TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati Haciz Talep Eden vekili dilekçesinde; borçlu ................. Şti.'nin keşide edip borçlu ...............'a verilen ve ciro silsilesi sonucu müvekkili hamil ..............'a teslim edilen ............... Şubesi'ne ait .............. numaralı ............... vadeli .............-TL bedelli çek uyarınca karşı tarafların ................ TL borçlu olduğunu, borçluların vadesi geldiği halde ödeme yapmadıklarını, borçluların mal kaçırma ihtimalinin mevcut olduğunu belirterek, borçlular hakkındaki icra takibi için, taşınır ve taşınmaz malları ile 3.şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

B-)İDM'NİN İHTİYATİ HACİZ KARARI

................ değişik iş kararı ile; "................. A.Ş.'ye ait ........ seri numaralı, ............ keşide tarihli ...... adet çekin ödeme tarihi geçtiği halde borçlu tarafından ödenmediği, talep eden vekilince çek aslının dosyaya ibraz edildiği, çek aslı incelendiğinde, keşidecisinin ........................ Şti. olduğu, hamiline düzenlendiği, ..........'a ciro edildiği, .............

A.Ş.'ye ibraz edildiği ancak bankanın .............'de karşılıksızdır işlemi yaptığı, halihazırda ilgili çek için borçlunun güncel borcunun toplam ............. TL olduğu, talep eden vekilince çek aslının dosyaya ibraz edilerek talep edenin alacağının varlığı iddiasının yaklaşık olarak ispatlandığı, alacaklının ihtiyati haciz isteminin yasal unsurlarının oluştuğu kanaatine varılarak ihtiyati haciz talebinin teminat mukabili KABULÜ ile. 1-borçlular ...............

Şirketi ile ............'ın yedinde veya üçüncü şahıslarda bulunan taşınır ve taşınmaz malları ile diğer hak ve alacaklarının borca (500.000,00-TL) yeter miktarı üzerine İhtiyati haciz konulmasına,

2-İhtiyati haciz isteyen tarafından 6100 sayılı HMK'nın 87. maddesi gereğince takdiren kabul edilen alacak miktarının yüzde on beş'i oranında (75.000,00 TL) nakdi teminat yatırılmasına veya aynı miktarda kesin ve müddetsiz muteber banka teminat mektubunun dosyaya sunulmasına..." denilerek ihtiyati haciz talebinin teminatlı olarak kabulüne karar verilmiştir.

C-)DAVALILARIN İHTİYATİ HACİZ KARARINA İTİRAZLARI

İhtiyati Hacze İtiraz Eden ........ vekili itiraz dilekçesinde özetle; ödeme protestosunun müvekkiline çekilmediği gibi müvekkilinin tedbir kararı verilen şahsı tanımayıp bir ticari ilişkisinin bulunmadığını, çekin 3.kişiye verilmesine rağmen ciroların iptal edildiğini, müvekkilinin icra takibinde ciranta olup davacı hamil ne keşideciye ne de kendilerine protesto çekmediğini, TTK'ya göre ödememe protestosu süresinde keşideciye çekilmez ise, keşideci ve avalisti dışındaki kimselere müracaat hakkının kaybedildiğini, avalist de olmadıklarını, çekin bedelsiz olduğunu,

çek sahibi ile müvekkili arasında ticari bir ilişki yada borç ilişkisi bulunmadığını, temel alacağın sona erdiğini, çekin müvekkiline tesliminden kötüniyetle kaçınıldığını, çekin arka yüzü incelendiğinde müvekkilinin imzasının silinmeye çalışıldığının görüleceğini, çekin ciro silsilesinin bozulduğunu, müvekkilinin ticari ilişkisi olan kişinin ............... olduğunu, ancak bu kişiye tüm ödemeleri yapılmasına rağmen ve çekin sahibi de müvekkili olmadığından çekin müvekkiline teslim edilmediğini, çeki icraya koyan şahsın babasının tahsilatçı olduğu ve çekleri para karşılığında kırdığının öğrenildiğini belirterek,

icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini, ihtiyati haciz kararının itirazları doğrultusunda kaldırılmasını talep etmiştir.

D-) İHTİYATİ HACZE İTİRAZIN REDDİ (İSTİNAF EDİLEN) KARARI

İhtiyati hacze itirazın ............... tarihinde mürafaalı olarak değerlendirildiği görülmüştür. ............. tarihli ek kararı ile; "...İİK'nın 265/1 maddesi gereği ihtiyati hacze itiraz nedenleri, ihtiyati haczin dayandığı sebepler, mahkemenin yetkisi ve teminat ile sınırlandırılmış olup, bunların dışındaki hususlardan dolayı ihtiyati hacze itiraz edilemez. Buradaki sebepler, şekli ve sınırlıdır.

Somut davada itiraz eden borçlunun ödeme protestosu çekilmediğine yönelik iddiası yönünden çek yönünden ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ödeme protestosu çekilme zorunluluğunun bulunmadığı, yine itiraz edenin lehine tedbir kararı verilen şahsı tanımadığı, herhangi bir ticari ilişkisi bulunmadığı, ciroların iptal edildiği, son ciro sahibi müvekkilinin imzasında oynama yapıldığı, çekin bedelsiz olduğu, temel alacağın sona erdiğine yönelik iddialarnın, ancak alacağın esası ile ilgili açılacak davada incelenip değerlendirilebilecek olup, bu savunma ihtiyati hacze itiraz sebepleri arasında yer almamaktadır.

Zira eldeki değişik işdosyasında; taleple birlikte çek aslı sunulmuş olup, talep edenin çeke göre yasal hamil olduğu ve ciro zincirinin düzgün olduğu görülmekle ihtiyati haciz kararı verilmiştir. Bu nedenlerle karşı taraf (borçlu) vekilinin itirazının reddine..." karar verildiği görülmüştür.

E-) İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ......... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yukarıda ayrıntılı belirtilen ihtiyati hacze itiraz dilekçesindeki hususları aynen tekrar etmiş ve ilaveten; Mahkemenin ihtiyati haciz kararına itirazın reddi kararının kaldırılmasını, .................. tarihli ihtiyati haciz kararının itirazları doğrultusunda kaldırılmasını talep etmiştir.

İhtiyati haciz talep eden .......... vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çekin ......... tarihinde muhatap bankaya ibraz edilip "karşılıksızdır" işlemi yapıldığından, protesto çekilmeden çekin borçlularına başvurma hakkına haiz olduğunu, bu hususun Yargıtay içtihatları ile sabit olduğunu, kambiyo senetlerinin mücerretliği ve imzaların istiklali ilkeleri gereği, cirantaların birbirini tanımasının zorunlu olmayıp, bu durumun tek başına senedin geçerliliğini etkilemeyip, meşru hamile karşı def'i olarak ileri sürülemeyeceğini, çek bedelinin çek borçluları tarafından ödenmediğini, borç-alacak ilişkisinin devam ettiğini,

ciro silsilesinde bir kopukluk bulunmadığını, borçlunun imzaya ilişkin tahrifat iddiası haricinde herhangi bir itirazı bulunmadığını, bahsi geçen protokolün irade sakatlığına sebebiyet verilerek icra takibinden sonra imzalatıldığını, protokol geçerli olsa dahi sözleşmenin nispiliği ilkesi gereği meşru hamil olan müvekkilini bağlamadığını, icra takibi sonrası imzalanan geçersiz protokolün alacaklıyı zarara uğratmak ve alacağına kavuşmasını engellemek maksadıyla delil niteliğinde mahkeme dosyasına sunulduğunu, yapılan itirazın kötü niyetli ve alacaklının alacağına kavuşmasını engellemek maksadıyla yapıldığını belirterek,

kararın onanmasını talep etmiştir.

F-)DELİLLER; ............ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ............... T. ......../........ D. İş ........../......... K. sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

G-)İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep, İİK'nın 265.maddesi uyarınca ihtiyati hacze itirazın reddine dair verilen ek kararın istinafına ilişkindir.

İlk derece mahkemesince verilen itirazın reddine dair ek karara karşı, ihtiyati haciz kararına itiraz eden borçlu .......... vekili tarafından, yasal süresinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İhtiyati haciz talep eden vekili tarafından, borçlulardan .....................'nin ................ Şubesi'ndeki çek hesabından hamiline şeklinde ............ keşide tarihli ................... TL bedelli çeki keşide ettiği, söz konusu çekin ciro yolu ile borçlu ............. ve devamındaki ciro silsilesi ile muhatap bankaya ................... tarihinde ibraz edilerek "karşılıksızdır" işlemi yapıldığı, talep eden vekili tarafından söz konusu çekle ilgili olarak hesap sahibi lehtar ve cirantalardan ............... hakkında İİK 257.maddesi gereğince ihtiyati haciz talep edildiği anlaşılmıştır.

İİK'nın 257.maddesinde ihtiyati haciz şartları düzenlenmiş olup maddede, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısının, borçlunun yedinde veya üçüncü şahıstan olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği belirtilmiş, maddenin 2.fıkrasında ise iki bent halinde, vadesi gelmemiş borçlardan dolayı, borçlunun muayyen yerleşim yerinin olmaması, borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz istenebileceği düzenlenmiştir.

İİK'nın 258.maddesine göre, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir. Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi değildir. Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamakta, bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. İİK'nın 257.maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın muaccel ve rehinle temin edilmemiş olması gerekmektedir.

İhtiyati hacze itiraz ise İİK'nın 265. maddesinde; "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder." şeklinde düzenlenmiştir. İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesine cevaz verilmesi mümkün değildir.

İhtiyati haciz kararına itiraz eden ................ vekili itiraz dilekçesinde; ödeme protestosu çekilmediğini, çekin bedelsiz olduğunu, çek sahibi ile müvekkili arasında ticari bir ilişki yada borç ilişkisi bulunmadığını, müvekkilinin imzasının silinmeye çalışıldığını, çekin ciro silsilesinin bozulduğunu, müvekkilinin ticari ilişkisi olan kişinin .............. olduğunu, ancak bu kişiye ödeme yapılmasına rağmen çekin teslim edilmediğini, çeki icraya koyan şahsın babasının tahsilatçı olduğu ve çekleri para karşılığında kırdığını ileri sürse de; çekin süresinde bankaya ibraz edilip "karşılıksızdır" işlemi yapıldığı,

aleyhine ihtiyati haciz verilen borçluların keşideci ve ciranta olduğu, ihtiyati haciz talebi yönünden yaklaşık ispatın mevcut olduğu, itiraz eden tarafından belirtilen bu itirazların İİK'nın 265/1.maddesinde tahdidi olarak sayılan itiraz sebeplerinden olmadığı, itirazların ancak açılacak bir menfi tespit davasında yapılacak yargılamada değerlendirilebileceği, Mahkemece bu kapsamda yapılan açıklamalar ile dosyadaki delillere göre işin mahiyeti ve ölçülülük ilkesi de değerlendirilerek, yasal koşulları oluşan ihtiyati haciz kararının verildiği, bu durumda ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararın isabetli olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, ihtiyati hacze itiraz eden davalı ........... vekilinin ihtiyati hacze yönelik istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-(b-1) bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.