Üniversitelerin sürekli eğitim, uygulama ve araştırma merkezleri, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu çerçevesinde kurulan ve yönetmelikle görev alanı belirlenen akademik birimlerdir. Batman Üniversitesi bünyesindeki merkezin yönetmeliği de bu yapıya uygun biçimde merkezin amacını, organlarını ve faaliyet alanını düzenler. Uygulamada en çok soru doğuran nokta, merkez tarafından verilen eğitimlerin ve sertifikaların hukuki değeridir.
Merkezin Yetki Alanı Nereye Kadar Uzanır
Merkez, üniversitenin tüzel kişiliği içinde faaliyet gösterir; ayrı bir tüzel kişiliği bulunmaz. Bu nedenle merkez adına kurulan sözleşmelerin tarafı üniversitedir ve doğan yükümlülükler üniversitenin mali ve idari mevzuatına tabidir. Yönetmelikte sayılan faaliyet alanının dışına çıkan bir eğitim programı düzenlenmesi, yalnızca bir teşkilat sorunu değil, harcama ve gelir kaydı bakımından da sakınca doğurur.
Sertifikanın Anlamı ve Yanıltıcı Beklentiler
Katılım belgesi ya da başarı sertifikası, katılımcıya bir meslek icra yetkisi vermez. Bir mesleğin icrası ayrı bir kanunla ruhsata bağlanmışsa, sertifika o ruhsatın yerini tutmaz. Program tanıtımında dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
- Sertifikanın hangi kurumca ve hangi kapsamda düzenlendiğinin açık yazılması
- İstihdam veya işe yerleştirme çağrışımı yapan ifadelerden kaçınılması
- Ders saati, devam koşulu ve ölçme yönteminin önceden duyurulması
- Ücret iadesi ve program iptali koşullarının yazılı hâle getirilmesi
Uyuşmazlık Çıkarsa Hangi Yol İşler
Katılımcı ile merkez arasındaki uyuşmazlığın niteliği, izlenecek yolu belirler. Kayıt işleminin reddi, sertifikanın verilmemesi veya disiplin nitelikli bir işlem söz konusu ise, ortada idari bir işlem bulunduğundan 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu çerçevesinde idari yargı gündeme gelir. Bu yolda genel dava açma süresi altmış gündür. Buna karşılık ödenen ücretin iadesi gibi salt parasal ve sözleşmesel talepler, ilişkinin kuruluş biçimine göre farklı değerlendirilebilir. Bu ayrımın baştan doğru yapılması, süre kaybını ve yanlış mercide açılan davadan doğan gecikmeyi önler.
Eğitmen İlişkisi ve Ders Materyali
Dışarıdan görevlendirilen eğitmenlerle yapılan sözleşmelerde, ders materyalinin fikri hakları, kayıt altına alınan derslerin kullanım süresi ve materyalin üçüncü kişilerin haklarını ihlal etmediğine dair taahhüt açıkça düzenlenmelidir. Çevrim içi yürütülen programlarda katılımcı kayıtlarının işlenmesi 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamına girer; aydınlatma metni, saklama süresi ve kamera kaydı bakımından ayrı bir düzen kurulmalıdır.
Bu yazı bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; merkezin kendi yönetmelik metni ve üniversitenin iç düzenlemeleri belirleyici olacağından somut bir uyuşmazlıkta dosyanın ayrıca incelenmesi gerekir.