Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün alacaklarının bir kısmı, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında takip edilir. İlgili yönetmelik, bu takipte hangi birimin hangi yetkiyi kullanacağını belirler. Borçlu açısından mesele, alacağın adi bir alacak gibi değil, kamu alacağı usulüyle ve idarenin doğrudan işlem yapabildiği bir rejimle takip edilmesidir.
Kamu Alacağı Takibi Neden Farklıdır?
6183 sayılı Kanun kapsamındaki takipte idare, mahkemeden ilam almadan ödeme emri düzenleyebilir ve haciz uygulayabilir. Bu, İcra ve İflas Kanunu'ndaki ilamsız takipten farklı bir yapıdır; itirazın takibi kendiliğinden durdurması söz konusu değildir. Dolayısıyla borçlunun tepki verme hızı, sonucu doğrudan etkiler.
Ödeme Emrine Karşı Ne Yapılabilir?
Ödeme emri tebliğ alındığında ileri sürülebilecek itiraz sebepleri sınırlıdır. Uygulamada en sık dayanılan gerekçeler şunlardır:
- Böyle bir borcun hiç bulunmadığı
- Borcun kısmen veya tamamen ödendiği
- Alacağın zamanaşımına uğradığı
- Borcun muhatabının kendisi olmadığı
Bu itiraz, kanunda öngörülen kısa süre içinde ve yetkili yargı merciine yapılmalıdır. Sürenin geçmesi halinde borç kesinleşir ve artık esasa ilişkin tartışma yapılamaz.
Yetkili Merci Hatası: En Sık Karşılaşılan Kayıp
Kamu alacağı uyuşmazlıklarında dava, alacağın niteliğine göre farklı yargı kollarına gidebilir. Vergi benzeri nitelikteki alacaklarda vergi mahkemesi, idari işlem niteliği ağır basan durumlarda idare mahkemesi devreye girer. Yanlış mercie yapılan başvuruda dosya görevli mercie gönderilse bile süre yönünden telafi edilemez sonuçlar doğabildiğinden, ilk adımın doğru atılması gerekir.
Haciz Aşamasında Kullanılabilecek Araçlar
- Yürütmenin durdurulması talebi ile haczin etkisinin askıya alınması
- Teminat gösterilerek takip işlemlerinin sınırlandırılması
- Tecil ve taksitlendirme başvurusu ile ödeme planına bağlanması
- Üçüncü kişilere ait mal haczedilmişse istihkak iddiasında bulunulması
Zamanaşımı Hesabında Dikkat
Kamu alacaklarında tahsil zamanaşımı işler; ancak ödeme, haciz, ödeme emri tebliği gibi işlemler zamanaşımını kesebilir. Bu nedenle "borç eski" gerekçesi tek başına yeterli olmaz; dosyadaki tüm işlem tarihlerinin çıkarılıp kesme sebeplerinin tek tek değerlendirilmesi gerekir.
Metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Kamu alacağı takibinde süreler kısa ve sonuçları kalıcı olduğundan, tebligatı aldıktan sonra vakit kaybetmeden dosyanızı hukuken incelettirmeniz önerilir.