Bir üniversitenin bünyesindeki hastane, poliklinik ve sağlık merkezlerinin işleyişini düzenleyen sağlık kuruluşları yönetmelikleri, hem yükseköğretim mevzuatının hem de sağlık hizmeti mevzuatının kesiştiği noktada durur. Bu ikili tabi olma durumu, uygulamada yetki ve sorumluluk tartışmalarının başlıca kaynağıdır.
Neden İki Ayrı Mevzuat Aynı Anda Uygulanır?
Kuruluş, üniversite yapısının parçası olduğu için 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve üniversitenin kendi düzenlemelerine tabidir. Aynı zamanda sağlık hizmeti sunduğu için Sağlık Bakanlığı'nın ruhsatlandırma, denetim ve tesis standartlarına ilişkin düzenlemeleri de devrededir. Bir uyuşmazlıkta ilk yapılması gereken, iddia edilen aykırılığın hangi mevzuat katmanına ait olduğunu ayırmaktır; çünkü başvurulacak merci buna göre değişir.
Hizmet Sunumunda Öne Çıkan Sorumluluk Başlıkları
- Aydınlatılmış onam: Tıbbi müdahale öncesi hastanın bilgilendirilmesi, hem tıbbi hem hukuki geçerliliğin ön koşuludur; onam formunun matbu olması tek başına yeterli sayılmaz.
- Kayıt tutma: Hasta dosyası, sonradan ortaya çıkan uyuşmazlıkta çoğu zaman tek objektif delildir. Kayıtlardaki boşluklar ispat yükünü sağlık kuruluşu aleyhine ağırlaştırabilir.
- Eğitim ve hizmet ayrımı: Üniversite hastanelerinde asistan hekimin müdahalesi söz konusu olduğunda, gözetim ve denetim sorumluluğunun kimde olduğu ayrıca değerlendirilir.
- Veri güvenliği: 6698 sayılı KVKK kapsamında sağlık verileri özel nitelikli veri sayıldığından, erişim loglarının tutulması ve yetki matrisinin belgelenmesi gerekir.
Hasta ile Kuruluş Arasındaki Uyuşmazlıklar
Vakıf üniversitesine bağlı sağlık kuruluşlarında ilişki genellikle özel hukuk sözleşmesine dayanır; bu nedenle tazminat talepleri kural olarak adli yargıda görülür. Devlet üniversitesi hastanelerinde ise idari işlem ve hizmet kusuru tartışması öne çıkar ve idari yargı gündeme gelir. Yanlış yargı koluna başvurmak, görev yönünden ret kararıyla sonuçlanır ve değerli zaman kaybettirir. Bu nedenle dava açmadan önce kuruluşun hukuki statüsünün netleştirilmesi belirleyicidir.
Kuruluş Yönetimi İçin Önleyici Adımlar
- Yönetmelikte tanımlanan birim ve kadroların fiilî yapıyla örtüştüğünü periyodik olarak kontrol edin.
- Ruhsat, faaliyet izni ve tesis belgelerinin geçerlilik tarihlerini tek bir takvimde izleyin.
- Şikâyet ve olay bildirimlerini yazılı bir akışa bağlayın; sözlü kalan bildirimler ispat edilemez.
- Denetim tutanaklarına ilişkin itiraz süresini tutanağın tebliğ tarihinden itibaren hesaplayın.
Yukarıdaki değerlendirme genel bilgilendirme niteliğindedir. Sağlık hukuku uyuşmazlıkları tıbbi bilirkişi incelemesine dayandığından, dosyanızdaki tıbbi kayıtların bir avukat ve gerektiğinde tıbbi uzmanla birlikte değerlendirilmesi önerilir.