Vakıf yükseköğretim kurumlarının kendi ihale yönetmelikleri, mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinin hangi usullerle yapılacağını belirler. Bu alanda en çok tartışma yaratan konu, isteklinin itirazını nereye yönelteceği ve uyuşmazlığın hangi yargı kolunda görüleceğidir.
Kendi Yönetmeliğine Tabi Olmanın Sonucu
Vakıf üniversiteleri, kaynak yapısına göre kendi yönetmelikleri çerçevesinde alım yapabilir. Bu durumda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'ndaki şikâyet ve itirazen şikâyet mekanizması otomatik olarak uygulanmaz. İstekli, doğrudan Kamu İhale Kurumu'na başvurduğunda başvurusu görev yönünden reddedilebilir ve bu sırada yönetmelikteki kısa itiraz süresi geçmiş olur.
İhale Dokümanının Önemi
- İtiraz mercii ve süresi çoğu zaman idari şartnamede yazılıdır.
- Yeterlik kriterlerinin rekabeti daraltıp daraltmadığı doküman aşamasında tartışılmalıdır.
- Zeyilname ile yapılan değişikliklerin tebliğ tarihi ayrıca takip edilmelidir.
- Teklif geçerlilik süresi ve teminat iadesi koşulları baştan not edilmelidir.
İtirazın Doğru Zamanı
Uygulamadaki en sık hata, dokümana ilişkin itirazın teklif verildikten ve sonuç açıklandıktan sonra ileri sürülmesidir. Şartnameye karşı itiraz, kural olarak teklif verilmeden önceki aşamaya aittir. Sonuca ilişkin itiraz ise kesinleşen ihale kararının bildirimiyle başlar; bildirimin biçimi ve tarihi bu nedenle titizlikle saklanmalıdır.
Yargı Yolunun Belirlenmesi
- Alımın hangi yönetmeliğe ve hangi kaynak türüne dayandığını tespit edin.
- İhaleyi yapan kurumun hukuki statüsünü ve işlemin niteliğini değerlendirin.
- Özel hukuk ilişkisi ağır basıyorsa Hukuk Muhakemeleri Kanunu çerçevesindeki genel mahkeme yolunu; idari işlem niteliği ağır basıyorsa idari yargıyı gözden geçirin.
- Görev tartışması riski varsa süre kaybını önlemek için başvuruyu geciktirmeyin.
Sözleşme Aşamasındaki Riskler
İhale sonrası imzalanan sözleşmede iş artışı, gecikme cezası ve fesih koşulları çoğu kez yönetmelikten daha ayrıntılı biçimde düzenlenir. Teminatın irat kaydedilmesi gibi ağır sonuçların hangi hâllerde doğacağı, sözleşme imzalanmadan önce netleştirilmelidir.
Bu bilgiler genel çerçeve sunar. İhale dokümanı ve kurumun tabi olduğu mevzuat incelenmeden itiraz merciinin doğru belirlenmesi mümkün olmadığından, süre başlar başlamaz hukuki görüş alınması önerilir.