Katı yakıtlı ortam ısıtıcılarının çevreye duyarlı tasarım gerekliliklerine dair tebliğ, ürünün Türkiye pazarına sunulabilmesi için karşılanması gereken teknik eşikleri ve buna eşlik eden belge düzenini belirler. İmalatçı ve ithalatçı bakımından buradaki asıl risk, ürünün performansından çok uygunluğun belgelenememesidir; denetimde istenen dosyanın eksik çıkması, ürün fiilen uygun olsa dahi yaptırıma yol açabilir.
Sorumluluk Kimde: İmalatçı, İthalatçı, Dağıtıcı
Ekotasarım rejiminde yükümlülükler zincirin her halkasına aynı ağırlıkta düşmez. Genel çerçeve şöyle kurulur:
- İmalatçı: Teknik dosyayı hazırlamak, uygunluk değerlendirmesini yapmak ve beyanı düzenlemek
- İthalatçı: Ürünü piyasaya sunmadan önce gerekli değerlendirmenin yapıldığını ve dosyanın mevcut olduğunu doğrulamak
- Dağıtıcı: İşaretleme ve tanıtım bilgilerinin ürün üzerinde bulunduğunu kontrol etmek
İthalatçının "üretici bana uygun olduğunu söyledi" savunması, dosyanın ibraz edilememesi hâlinde tek başına sonuç doğurmaz.
Teknik Dosyanın Denetimde Aranan Bileşenleri
Denetim sırasında istenen belgelerin başında ürün tanımı ve modeller listesi, mevsimsel verimlilik ve emisyon değerlerine ilişkin ölçüm raporları, uygulanan standartların listesi, uygunluk beyanı ve kullanım kılavuzu gelir. Aynı ürün ailesi altında farklı modeller satılıyorsa, her modelin dosyada ayrı ayrı izlenebilir olması gerekir. Ölçümün akredite bir laboratuvarda yapıldığını gösteren rapor tarihinin, piyasaya arz tarihinden önce olması da ayrıca kontrol edilir.
Uygunsuzluk Tespit Edildiğinde İzlenen Süreç
- Tespit tutanağına, katılmadığınız hususlar için mutlaka şerh düşün.
- İdare tarafından verilen savunma süresi içinde teknik dosyayı ve varsa düzeltici faaliyet planını sunun.
- Ürünün piyasadan geri çekilmesi ya da satışının durdurulması kararı verilmişse, kararın kapsamını (model, seri, tarih aralığı) netleştirin.
- İdari para cezası kararına karşı başvuru merciini ve süresini, karar metninde yazan bilgiye göre teyit edin.
Sözleşmesel Önlem
Yurt dışından tedarik yapan işletmeler bakımından en etkili koruma, tedarik sözleşmesine teknik dosyanın devri, standart değişikliğinde güncelleme yükümlülüğü ve uygunsuzluk hâlinde rücu kaydı konulmasıdır. Bu kayıt bulunmadığında, idari yaptırımın mali yükü tümüyle ithalatçının üzerinde kalır.
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir; ürün grubunuza uygulanacak teknik eşikler ve denetim pratiği değişebileceğinden, bir uygunsuzluk bildirimi aldığınızda dosyanızı ivedilikle uzman görüşüyle değerlendirmenizde fayda vardır.