Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararı, ithal edilen ve piyasaya arz edilen ürünlerin uygunluk denetimine ilişkin çerçeveyi belirler. 6038 sayılı Kararın yürürlüğe konulması, hangi ürün gruplarının gümrükte uygunluk denetimine tabi tutulacağı, hangi belgelerin aranacağı ve denetim sonucunda hangi tedbirlerin uygulanabileceği konusunda ithalatçı ve üreticiler bakımından pratik sonuçlar doğurur. Aşağıda süreç, gümrük aşamasından piyasa gözetimi aşamasına doğru izlenmiştir.
Gümrük Aşamasında Uygunluk Denetimi
Denetime tabi ürünlerde ilgili kuruluşun uygunluk yazısı olmadan eşyanın serbest dolaşıma girişi mümkün olmaz. Denetim sonucunda uygunsuzluk tespit edilirse eşya için giriş izni verilmemesi, ürünün mahrecine iadesi ya da uygun hale getirilmesi gündeme gelir. Bu aşamada yaşanan gecikme, antrepo maliyeti ve ticari sözleşmedeki teslim taahhüdü bakımından ayrı bir zarar kalemi yaratır.
Uygunsuzluk Kararına Karşı Ne Yapılabilir
- Uygunsuzluk gerekçesinin hangi teknik düzenlemeye ve hangi kritere dayandığını yazılı olarak isteyin.
- Numune alma ve muhafaza usulüne uyulup uyulmadığını kontrol edin; usulsüz numune, sonucun tartışılmasını sağlar.
- İtiraz ve şahit numune üzerinden yeniden test hakkınızı süresi içinde kullanın.
- İdari yaptırım kararı tebliğ edilmişse idari yargıdaki dava süresini takvime işleyin.
Piyasaya Arz Sonrası Sorumluluk
Ürün gümrükten geçmiş olsa dahi sorumluluk sona ermez. Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler mevzuatı kapsamında yetkili kuruluşlar piyasa gözetimi ve denetimi yapabilir; güvensiz bulunan üründe toplatma, geri çağırma, satışın yasaklanması ve idari para cezası gibi tedbirler uygulanabilir. İthalatçı, ürünü kendi adı altında piyasaya sunduğunda üreticinin sorumluluğunu üstlenmiş sayılabilir.
Şirket İçinde Kurulması Gereken Kayıt Düzeni
- Teknik dosya ve uygunluk beyanının ürün partisiyle eşleştirilmiş şekilde saklanması
- Onaylanmış kuruluş yazışmalarının ve test raporlarının tarihli arşivi
- Parti ve seri numarası bazında izlenebilirlik kaydı
- Tedarikçi sözleşmelerine uygunluk taahhüdü ve rücu hükmü konulması
En Çok Zarar Doğuran Nokta
Uygulamada en ağır sonuç, uygunsuzluğun tek bir partide değil aynı tedarikçiden gelen tüm sevkiyatlarda tespit edilmesiyle ortaya çıkar. Bu ihtimale karşı tedarikçiye rücu imkânının sözleşmeyle güvence altına alınmamış olması, idari yaptırımın tamamının ithalatçı üzerinde kalması sonucunu doğurur.
Bu içerik bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; ürün grubunuza uygulanacak teknik düzenleme ve denetim usulü ürüne göre değiştiğinden, somut denetim dosyanız için ayrıca hukuki değerlendirme yaptırmanız önerilir.