809 sayılı Karar, 6384 sayılı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılmış bazı başvuruların tazminat ödenmek suretiyle çözümüne dair Kanun gereğince kurulan Komisyonun yetkisinin genişletilmesine ilişkindir. Bu tür kararlar, daha önce Komisyonun görev alanı dışında kalan başvuru gruplarını iç hukukta çözüme açtığı için başvurucular bakımından doğrudan sonuç doğurur.
Komisyonun İşlevi Nedir
6384 sayılı Kanunla kurulan Komisyon, belirli ihlal iddialarının tazminat ödenerek iç hukukta giderilmesini sağlamak amacıyla oluşturulmuştur. Amaç, aynı nitelikteki çok sayıda başvurunun uluslararası yargıya taşınmadan önce ülke içinde sonuçlandırılmasıdır. Yetki genişletildiğinde, kapsama giren başvuru sahipleri için yeni bir iç hukuk yolu açılmış olur.
Yetki Genişlemesinin Doğurduğu İlk Ödev
Kapsam genişlediğinde başvurucunun ilk yapması gereken, elindeki dosyanın yeni kapsama girip girmediğini belirlemektir. Bu değerlendirme; ihlal iddiasının konusu, dosyanın hangi aşamada olduğu ve başvurunun tarihi gibi ölçütlere göre yapılır. Kapsama giren dosyalarda, bu yol tüketilmeden yapılan uluslararası başvuruların iç hukuk yolları tüketilmediği gerekçesiyle değerlendirilmemesi ihtimali vardır.
Başvuruda Usul Titizliği
- Başvurunun, kararla belirlenen süre içinde ve öngörülen mercie yapılması
- İhlale konu yargılama veya işleme ilişkin belgelerin eksiksiz sunulması
- Talep edilen tazminatın gerekçesinin somut olarak açıklanması
- Aynı konuda derdest başka bir başvuru varsa bunun bildirilmesi
Komisyon Kararına Karşı Ne Yapılabilir
Komisyonun verdiği kararlar kesin ve nihai değildir; kanunda öngörülen mercie itiraz edilmesi mümkündür. Bu aşama tüketildikten sonra, koşulları varsa Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru gündeme gelebilir. Her aşamanın kendi süresi bulunduğundan, bir merciden gelen karar tebliğ edildiğinde süre hesabının derhâl yapılması gerekir.
Dosya Yönetimi İçin Öneriler
- Tebliğ tarihlerini tek bir takvimde toplayın.
- Aynı olaya ilişkin tüm dosya numaralarını ve mercileri listeleyin.
- Zarar kalemlerini belge ile ayrı ayrı gösterin.
- Başvuru metnini, kapsamın hangi ölçütünü karşıladığınızı açıklayarak kurun.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Kapsam ve süre değerlendirmesi dosyanın kendi özelliklerine göre yapıldığından, başvuru yapmadan önce mevcut belgelerinizin ve daha önceki başvurularınızın birlikte incelenmesi önerilir.