963 sayılı Karar kapsamında, enerji nakil hatlarının yapımı amacıyla güzergâha isabet eden taşınmazlarda pilon yerleri mülkiyet, hat emniyet sahaları ise irtifak hakkı kurulmak suretiyle TEDAŞ tarafından acele kamulaştırma yapılmaktadır. Kırsal alanda bu kararların uygulanmasında karşılaşılan en yaygın sorun bedelin miktarı değil, taşınmazın maliklerinin kim olduğunun net biçimde tespit edilememesidir.
Taraf Teşkili Neden Bu Kadar Önemli
Hisseli parsellerde ve intikali yapılmamış taşınmazlarda dosyaya dahil edilmesi gereken kişi sayısı yüksektir. Mirasçılardan birine tebligat yapılamaması, dosyanın uzamasına ve keşif takviminin kaymasına yol açar. Daha kritik olanı, kendisine ulaşılamayan paydaşın süreçten haberdar olmaması ve payına düşen bedel için gereken başvuruyu hiç yapmamasıdır.
Paydaşların Öncelikli Yapması Gerekenler
- Mirasçılık belgesi alınarak tapu kaydındaki intikalin tamamlanması.
- Tüm paydaşların güncel adres ve iletişim bilgilerinin dosyaya bildirilmesi.
- Paydaşlar arasında dosyayı takip edecek kişinin belirlenmesi ve yetkilendirilmesi.
- Taşınmazı fiilen kullanan paydaş varsa kullanım biçiminin belgelenmesi.
Tarımsal Kullanım Kaybı ve Ürün Zararı
Hat çalışması sırasında ekili ürünün zarar görmesi, ağaçların kesilmesi veya toprağın sıkışması, irtifak bedelinden ayrı bir tartışma yaratır. Bu tür zararların ileri sürülebilmesi için çalışma öncesindeki durumun kayıt altına alınmış olması gerekir. Çalışma başladıktan sonra çekilen fotoğraflar, önceki durumu göstermediği için ispat gücü zayıf kalır.
Delil Toplamada Pratik Çerçeve
- Çalışma öncesinde parselin genel ve yakın plan görüntüleri alınmalıdır.
- Ağaç sayımı yapılarak cins ve yaş bilgisi yazılı hâle getirilmelidir.
- Ekili ürünün dekar başına verimi ve dönem bilgisi kayda geçirilmelidir.
- Sahaya giren araç ve ekiplerin tarihleri not edilmelidir.
- Gerektiğinde mahkemeden delil tespiti istenmesi değerlendirilmelidir.
Açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşır; paydaş yapısı ve fiili kullanım her dosyada farklılaştığından, tapu ve veraset durumunuz incelenerek hukuki destek alınması önerilir.