Bu düzenleme, İzmir Ekonomi Üniversitesi bünyesindeki Bölgesel Kalkınma, Kent ve Çevre Araştırma ve Uygulama Merkezinin kuruluşunu ve çalışma esaslarını belirlemektedir. Merkezin çalışma alanı kent politikaları, çevre ve bölgesel kalkınma başlıklarını kapsadığından, faaliyetleri sıklıkla belediyeler, kalkınma ajansları ve özel sektör kuruluşlarıyla ortak yürütülür. Bu ortaklık yapısı, yönetmelik metninden daha ayrıntılı bir sözleşme disiplini gerektirir.
Dış paydaşla çalışmanın hukuki çerçevesi
Merkez, üniversite tüzel kişiliğinden bağımsız bir kişiliğe sahip değildir. Dolayısıyla imzalanan her protokolde yükümlülük üniversiteye ait olur. Protokolün kim tarafından imzalanacağı, hangi organın kararına dayanacağı ve mali yükümlülüğün nasıl karşılanacağı, imza öncesinde netleştirilmelidir. Merkez müdürünün yetkisini aşan taahhütler, sonradan geçerlilik tartışmasına yol açabilir.
Protokolde mutlaka yer alması gereken başlıklar
- İşin kapsamı, teslim edilecek çıktılar ve takvim
- Ödeme planı ile gider kalemlerinin nasıl belgeleneceği
- Raporun kamuya açıklanıp açıklanmayacağı ve açıklama usulü
- Verilerin mülkiyeti ve proje sonrası kullanım hakkı
- Fesih hâlinde tamamlanan işin bedelinin nasıl hesaplanacağı
Saha araştırmalarında veri ve etik uyumu
Kent ve çevre araştırmaları çoğunlukla anket, görüşme ve gözlem içerir. Katılımcılardan toplanan bilgiler kişisel veri niteliği taşıyabildiğinden, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamındaki aydınlatma ve saklama yükümlülükleri gündeme gelir. Ses ve görüntü kaydı alınacaksa bunun ayrıca açıklanması, kayıtların hangi süreyle saklanacağının belirlenmesi gerekir. Etik kurul onayının proje başlamadan alınması, hem yayın aşamasında hem de fon süreçlerinde sorun yaşanmasını önler.
Bağımsızlık ve rapor içeriği sorunu
Merkezin hazırladığı raporlar bazen bir yatırımın veya planlama kararının değerlendirilmesine dayanır. Bu tür çalışmalarda, sipariş veren kuruluşun rapor içeriğine müdahale edip edemeyeceği baştan düzenlenmelidir. Bilimsel bağımsızlığın korunacağına ve bulguların değiştirilmeyeceğine ilişkin hükmün protokolde yer alması, hem araştırmacıyı hem üniversiteyi korur.
Arşiv ve raporlama düzeni
- Her proje için karar, protokol, bütçe ve çıktıların tek dosyada toplanması
- Saha verilerinin erişim yetkisi sınırlandırılmış ortamda saklanması
- Yayın öncesinde paydaş onayı gerekiyorsa bunun yazılı alınması
- Yıllık faaliyet raporunun ilgili organlara sunulması
Yukarıdaki değerlendirmeler genel bilgi amaçlıdır. Merkez adına imzalanacak somut bir protokolde, üniversitenin iç düzenlemeleri ve projenin finansman kaynağı da gözetilerek ayrıca hukuki inceleme yapılması uygun olur.