Niğde'deki EDT GES yatırımı kapsamındaki kamulaştırma kararlarının önemli bir bölümü, parselin tamamını değil bir kısmını kapsar. Kısmi kamulaştırma, geride kalan alanın kullanılabilirliğini doğrudan etkilediği için ayrı bir hukuki değerlendirme gerektirir.
Kısmi Kamulaştırmanın Kendine Özgü Sorunu
Bir parselin ortasından veya cephesinden alınan şerit, kalan kısmın ekonomik değerini alınan alanla orantısız biçimde düşürebilir. Sulama hattı kesilebilir, tarım aracının dönüş alanı kalmayabilir ya da parsel yola cephesini kaybedebilir. Kamulaştırma mevzuatı bu durumu göz önünde tutar: kalan kısımda meydana gelen değer düşüklüğü de bedele eklenmelidir.
Değer Kaybı Hangi Hâllerde Gündeme Gelir?
- Parselin ikiye bölünmesi ve parçaların bağımsız kullanıma elverişsiz hâle gelmesi
- Yola veya sulama kanalına erişimin kesilmesi
- Geometrik biçimin bozulması nedeniyle makineli tarımın zorlaşması
- Tesis nedeniyle kalan alanda kullanım kısıtı doğması
Kalan Kısmın Da Alınmasını İsteme İmkânı
Kalan bölüm yararlanmaya elverişli olmaktan çıkmışsa, malikin bu kısmın da kamulaştırılmasını talep etme imkânı bulunur. Bu talep genellikle bedel tespiti davası içinde ileri sürülür ve teknik bilirkişi incelemesiyle değerlendirilir. Talebin dosyaya süresinde girmemesi hâlinde, sonradan açılacak ayrı bir davada aynı sonuca ulaşmak çok daha zordur.
Dosyaya Konulması Gereken Teknik Veriler
- Kamulaştırma öncesi ve sonrası durumu gösteren kadastral kroki
- Sulama, yol ve enerji altyapısının parselle ilişkisini gösteren belgeler
- Kalan alanda hangi tarımsal faaliyetin sürdürülemeyeceğine dair somut açıklama
- Aynı bölgede benzer biçimde bölünmüş parsellerin satış verileri
Sürecin Yönetiminde İki Ayrı Hat
Kamulaştırma kararının hukuka uygunluğu idari yargıda, bedel ve değer kaybı ise asliye hukuk mahkemesindeki bedel tespiti dosyasında tartışılır. Bu iki hattın karıştırılması, hem süre kaybına hem de doğru talebin yanlış merciye sunulmasına yol açar. Hangi itirazın nereye yöneltileceği, dosyanın ilk gününde netleştirilmelidir.
Bu açıklamalar genel bilgi vermek içindir. Parselin şekli, imar durumu ve kalan alanın kullanımı her dosyada farklı olduğundan, talebinizi biçimlendirmeden önce hukuki değerlendirme almanız faydalı olacaktır.