Sahte bir bağlantı üzerinden bilgi ele geçirildiğinde iki süreç aynı anda başlar: mağduriyeti büyüten teknik süreç ve delillerin kaybolduğu hukuki süreç. Sahte siteler kısa ömürlüdür, kimlik bilgileriyle açılan hesaplar hızla kapatılır ve içerik sunucudan silinir. TCK 243-245, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde hazırlanan bu rehber, ilk saatlerde yapılması gerekenleri ve içerik kaldırma yolunun nasıl işletileceğini ele alır.
İlk Saatlerde Yapılacaklar
- Sahte sayfanın tam adresinin, açılış saatinin ve görünümünün kayıt altına alınması
- Gelen kısa mesaj veya elektronik postanın gönderen bilgisiyle birlikte silinmeden saklanması
- Bankaya ve ödeme kuruluşuna derhal bildirim yapılarak işlemin durdurulmasının talep edilmesi
- Şifrelerin ve iki aşamalı doğrulama ayarlarının değiştirilmesi
- Cihazda bulunan zararlı yazılım ihtimaline karşı, delil bütünlüğü bozulmadan inceleme yapılması
Delil Toplarken Yapılan Kritik Hata
Mağdurlar çoğu zaman sahte siteyi ve mesajları temizleyerek işe başlar. Oysa bu kayıtlar, dosyada isnadı destekleyen temel unsurlardır. Ekran görüntüsü tek başına yetersiz kalabileceğinden; bağlantı adresinin, tarih ve saat bilgisinin, gönderici numarasının ve varsa işlem referans numaralarının ayrı bir listede toplanması gerekir. Banka işlem dökümünün, işlem yapılan cihaz ve IP bilgisini içerecek şekilde kurumdan yazılı olarak talep edilmesi de erken aşamada istenmelidir.
İçerik Kaldırma Yolu Nasıl İşler
5651 sayılı Kanun, internet ortamındaki içeriğe yönelik başvuru mekanizmalarını düzenler. Süreç genellikle içerik veya yer sağlayıcıya yapılan başvuruyla başlar; sonuç alınamazsa yargısal yola gidilir. Talebin hangi hukuki temele dayandığı, kişilik hakkı ihlali mi yoksa kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi mi olduğu başvuruda net biçimde belirtilmelidir. Kişisel verilerin sahte sayfa üzerinden toplandığı hâllerde KVKK kapsamındaki başvuru yolu ayrıca değerlendirilebilir. Yurt dışı kaynaklı sunucularda barındırılan içeriklerde sürecin uzayabileceği hesaba katılmalı, bu nedenle delil kaydı ilk aşamada tamamlanmalıdır.
Şikâyet ile Zarar Takibini Ayrı Yürütmek
- Ceza şikâyeti, failin tespitine ve cezai sorumluluğa yöneliktir.
- Maddi kaybın geri alınması, kurumların sorumluluğu tartışılacaksa ayrı bir hukuki değerlendirme gerektirir.
- İçerik kaldırma talebi, zararın büyümesini engellemeye yönelik olduğundan diğer iki süreci beklemez.
- Aynı yöntemle mağdur olan başka kişiler varsa, ortak delil havuzu oluşturulması dosyayı güçlendirebilir.
Bilgilendirme
Bu metin genel bir yönlendirme sunar; olayın teknik yapısı, kullanılan yöntem ve zararın niteliği izlenecek yolu değiştirebilir. Delillerin kaybolma hızı dikkate alındığında, olayın hemen ardından hukuki destek alınması sürecin sağlıklı ilerlemesi açısından önemlidir.