Kişisel verilerin korunması alanında şikâyetlerin önemli bir bölümü esastan incelenmeden kapanır; çünkü kanunun öngördüğü basamaklı yol atlanmıştır. 6698 sayılı Kanun, Kurula gitmeden önce veri sorumlusuna başvurulmasını arar. Bu rehber, o zinciri ve VERBİS kayıt yükümlülüğüyle ilişkisini belge odağıyla ele alır.
Zincirin İlk Halkası: Veri Sorumlusuna Başvuru
İlgili kişi, talebini önce veri sorumlusuna yazılı olarak ya da kanunda öngörülen yöntemlerle iletmelidir. Veri sorumlusunun cevap vermesi için otuz günlük bir süre bulunur. Cevabın yetersiz olması, geç verilmesi veya hiç verilmemesi hâlinde Kurula şikâyet yolu açılır; şikâyet için cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler. Bu iki sürenin aynı anda takip edilmesi gerekir.
Başvuru Belgesini Ölçülebilir Yazmak
- Hangi verinin, hangi ortamda işlendiği somut olarak belirtilmelidir
- Talep açıkça sayılmalıdır: bilgi verilmesi, düzeltme, silme, aktarılan üçüncü kişilere bildirim veya işlemeye itiraz
- Başvurunun gönderim tarihi ve yöntemi ispatlanabilir olmalıdır
- Kimlik teyidi için istenen bilgiler, ilk başvuruda eksiksiz verilmelidir
VERBİS Kaydının Şikâyetteki Rolü
VERBİS, veri sorumlusunun hangi veri kategorilerini hangi amaçlarla işlediğini beyan ettiği kayıt sistemidir. Şikâyet dosyasında bu beyanın ekran çıktısı, veri sorumlusunun savunmasıyla karşılaştırma imkânı verir: beyanda yer almayan bir işleme faaliyeti veya beyan edilen saklama süresini aşan bir kayıt, dosyada somut bir dayanak oluşturur. Kayıt yükümlülüğü bakımından istisna kapsamında olup olunmadığı da ayrıca kontrol edilmelidir.
Delil Eksikliğinin Şikâyeti Zayıflattığı Noktalar
- Veri sorumlusuna başvurunun yapıldığı ispatlanamadığında, şikâyet ön koşul yokluğundan değerlendirme dışı kalır.
- Aydınlatma metni ve açık rıza kaydının hangi tarihte gösterildiği belgelenmediğinde, hukuka uygunluk tartışması eksik yürür.
- Veri sorumlusu ile veri işleyen ayrımı yapılmadan yanlış muhataba başvurulur ve süre boşa harcanır.
İdari Yolla Yargısal Yolun İlişkisi
Kurula şikâyet, uğranılan zararın tazmini için ayrıca dava açılmasına engel değildir. Ayrıca içerik internette yayımlanmışsa, 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engelleme yolu paralel biçimde işletilebilir. Hangi yolun öncelikli yürütüleceği, verinin yayılma hızına göre belirlenmelidir.
Bu metin genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; başvurunuzun içeriği ve tarihleri sonucu belirler. Süre hesabını ve başvuru metnini bir hukukçuyla birlikte gözden geçirmeniz yararlı olacaktır.